5 yıl erken emeklilik

Erken emeklilik ve vergi teşviki başta olmak üzere esnafa birçok müjde gündemde. Bunlardan en önemlisi, Bağ-Kur'luların emekliliği için gerekli prim gün sayısının SSK'lı çalışanlarla eşitlenmesi. Bu eşitleme Bağ-Kur'luyu 5 yıl erken emekli edecek

5 yıl erken emeklilik

2.5 milyonu ilgilendiriyor

Kasım 2014’te Gümrük ve Ticaret Bakanlığı tarafından 4’üncü Esnaf ve Sanatkârlar Şurası düzenlenmişti. Şuranın açılışını da Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan yapmıştı. Şûrada esnaf ve sanatkârların sorunları belirlenmiş ve bu sorunlara somut çözümler bulunması amacıyla da ihtisas komisyonları oluşturulmuştu. Mart’ta toplanan Vergi ve Sosyal Güvenlik Komisyonu’nda özellikle 2.5 milyon Bağ-Kur’luyu ilgilendiren önemli prensip kararları alındı. Bu kararlar yapılacak çalışmanın ardından yasa taslağı haline getirilecek.

1800 günlük fark kalkacak

2008 yılında gerçekleşen sosyal güvenlik reformu ile işçi ve memurların emekliliği için istenen prim ödeme gün sayısı 7200 (20 yıl) olarak belirlenmişti. Fakat Bağ-Kur’lular için bu süre 9000 (25 yıl) olarak tespit edilmişti. Dolayısıyla Bağ-Kur’lular daha uzun süre prim ödemek ve daha geç emekli olmak zorunda bırakılmıştı. Komisyonda SSK’lı çalışan ile Bağ-Kur’lu çalışan arasındaki 1800 günlük yani yaklaşık 5 yıllık sürenin kalması, bir başka ifadeyle emeklilik için gerekli prim süresinin eşitlenmesi öngörüldü. Bu durum dezavantajlı durumun ortadan kalkması ve Bağ-Kur’lunun yasa çıktıktan sonra 5 yıl daha erken olması anlamına geliyor. Bu yıl sonuna kadar yetişmesi beklenen yasanın en geç 2016’da çıkacağı ifade ediliyor.

Tedavi masrafı geri ödenecek

Mevcut uygulamada 60 günlük prim borcu olan bir Bağ-Kur sigortalısı sağlık yardımlarından faydalanamamakta. Dolayısıyla hastaneye gittiğinde tüm masrafları cebinden karşılamakta. Komisyonda alınan karara göre; söz konusu 60 günlük sürenin artırılacak ve prim borcu 5 yıl içinde ödenirse yapılan tedavi masrafı sigortalıya geri ödenecek.

Vergi teşviki de gündemde

Esnaf ve sanatkârlara yönelik vergi teşviki çalışmalarının yapılması da gündemde. Buna göre; ilk defa faaliyete başlayan esnaf ve sanatkarın belirlenecek süreyle vergiden muaf tutulması hedefleniyor. Ulaştırma sektöründeki esnafa araçlarının yenilenmesi ve bakım onarımı esnasında vergisel teşviklerin yapılması için de çalışma başlatıldı.

Tek çatı var eşitlik yok

Esnaf ve Sanatkarlar Konfederasyonu Başkanı Bendevi Palandöken, 2.5 milyon esnafın 6.1 milyon kişiye istihdam sağladığını belirterek, sosyal güvenlikteki adaletsizliğe dikkat çekti. Palandöken, “SSK, Bağ-Kur ve Emekli Sandığı Kurumları Sosyal Güvenlik Kurumu çatısı altında toplanarak sosyal güvenlik alanında büyük adım atıldı. Bir çatı olsa da eşitlik sağlanamadı. Emeklilik için gerekli prim şartı SSK ile eşitlenmeli” dedi.

Prim affı için İkİncİ fırsat

Geçen yıl Eylül ayında çıkarılan torba yasa ile Sosyal Güvenlik Kurumu’na (SGK) prim borcu olanlara yeni bir imkan sağlanmıştı. Yasa özellikle Genel Sağlık Sigortası (GSS) prim borcu olan 6 milyon kişiye önemli avantajlar sağlıyor. Çünkü bu kişiler borçları nedeniyle birçok kurumda engelle karşılaşıyor, sağlık yardımı alamıyor hatta hacizlerle karşılaşıyor. Gelir testi yaptırmayanlara ‘İki asgari ücretten fazla kazanıyor’ diye o zamanki en yüksek prim (272 lira) uygulanmıştı. Bu nedenle uygulamanın başladığı günden beri kişi başına borç yaklaşık 9 bin liraya ulaştı. 6 milyon kişinin borcu ise ceza ve faiziyle yaklaşık 10 milyar lira oldu.

Kim, ne kadar ödeyecek?

Gelir testi sonucunda aylık geliri 400.5 liradan az olanların primini devlet ödeyecek. Aylık geliri 400.5-1201.5 lira arasında olanlar 48.06 lira, geliri 1201.5-2403 lira arasında olanlar 144.18 lira, geliri 2403 liradan fazla olanlar 288.36 lira ödeyecek.

30 Eylül’e dikkat!

Torba yasa ile bu kişilere 7 ay süre tanınmıştı. Bu süre 31 Mart’ta doldu. Bakanlar Kurulu’nun süreyi 6 ay uzatma yetkisi vardı. Yaşanan yoğunluk nedeniyle test yaptırmayanların mağdur olmaması için süre 6 ay uzatıldı. Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı (SGK), gelir testine son başvuru tarihinin 30 Eylül 2015 olduğunu bildirdi.

Sağlık hizmeti ücretsiz

Bu kapsamda, 18 yaşını doldurup hiçbir sigortası bulunmayanların SGK’ya başvuru yaparak gelir testi yaptırması gerekiyor. Test sonucunda hanedeki kişi başına gelir 400.5 liranın altında kalıyorsa bu kişilerin prim borçları silinecek. Örneğin; 4 kişilik bir ailenin aylık toplam geliri 1602 liranın altındaysa bu kişiler sigorta primi ödemeyecek. Liseyi bitirip üniversite sınavını kazanamayan ve üniversiteden mezun olup hemen iş bulamayanlar dahil toplamda 1.5 milyon kişinin aylık gelirinin 400.5 liranın altında kalacağı ve SGK’ya başvurmaları halinde prim borçlarının silineceği belirtiliyor. Geliri bu seviyenin altında kalanların primini ise devlet ödüyor. Yani devlet hastanelerinden ücretsiz yararlanma imkanı doğacak. Borcu silinmeyenlerin borcu ise, gelir testine göre yeniden hesaplanacak. Bu borca faiz, masraf eklenmeyecek. Yapılandırılan borcun ilk taksidi 30 Kasım 2015’e kadar ödenecek.

Beklemeyİn sİz başvurun

Gelir testi yaptırmamış olanların bir kısmına tebligat yapıldı. Dolayısıyla borcu olanlar borçlu olduklarını biliyorlar. Bir kısmına ise hiç tebligat yapılmadığı için henüz borçlu olduklarını bilmiyorlar. O nedenle, tebligat yapılmasını beklemeden gelir testi için bağlı bulunduğunuz sosyal güvenlik il müdürlüğüne veya sosyal güvenlik merkezlerine başvuru yapın. Vatandaşlar zorunlu Genel Sağlık Sigortası’na ilişkin tescil ve borç durumlarını sgk.gov.tr ve turkiye.gov.tr internet adreslerinden takip edebilecekler.

Bilal Emin Turan, Posta Gazetesi