Aylığınız kesildiğinde annenizin aylığı artar

Pazar, 18 Nisan 2010 - 05:00

Soru: 18 yaşımı doldurmama 10 ay kaldı. Abim babamın SSK emekli maaşından sadece 2 ay aldı. Sonra 18 yaştan dolayı kesildi. Yani anneme dönmedi. Acaba benim maaşım da kesilecek mi?
Yoksa anneme dönme ihtimali var mı? Bu arada bir sorum daha olacak. Yetim erkek çocuklara 1 defa olmak şartıyla evlilik yardımı yapıldığını duyduk. Bu konuda bize bilgi vermenizi rica ediyorum. Ali AKKAN

Cevap:
Çocuklar 18 yaşını, lise ve dengi okullarda okuyanlar 20, yüksekokulda okuyanlar 25 yaşını doldurana kadar ana veya babasından dolayı yetim aylığı alabilir. Abiniz eğitimini sürdürmediğinden ve 18 yaşını doldurduğundan aylığı kesilmiş. Siz de okumuyorsanız 18 yaşınızı doldurduğunuz tarihte yetim aylığınız kesilir.
Yetim aylığınız kesildiğinde annenizden başka aylık alan yoksa, annenize aylık bağlama oranı yüzde 50’den yüzde 75’e yükselir. Bir anlamda sizin aldığınız aylık, annenize aktarılmış olur. Duyumunuz yanlış. Erkek çocuk evlenme yardımı (çeyiz yardımı) alamaz.

Kuru mülkiyet intikali Veraset ve İntikal Vergisi’ne tabi değil
Soru: Üç dairenin çıplak mülkiyetine sahip kişinin vefatı halinde, kanuni mirasçıları Veraset ve İntikal Vergisi’ne esas olmak üzere daireleri hangi değer üstünden beyan edecekler? Beyan edilecek değer nasıl hesaplanacak? Ödeyeceği verginin tutarı ne kadardır? Erden AYSEL

Cevap:
Murisin çıplak mülkiyetine sahip olduğu üç dairesinin mirasçılarına intikalinde Veraset ve İntikal Vergisi ödenmeyecek. Çünkü, Veraset ve İntikal Vergisi kanununun vergiden müstesna tutulan mal ve hakları belirleyen 5’inci maddesinin ‘j’ bendi, ‘..., kuru mülkiyet halinde intikal eden mallar (kuru mülkiyet halinde kaldığı müddetçe)’ hükmünü içermektedir. Yasanın bu hükmüne göre, kuru mülkiyet intikalinde varisler Veraset ve İntikal Vergisi ödemiyor.

Vergi borcundan dolayı ücretin en çok üçte biri haczedilebilir
Soru: Şehir içinde taşımacılık yapan bir arabam var (halk otobüsü). Ayrıca özel bir şirkette çalışıyorum. Gelir Vergisi ödemesini bir müddet geciktirmiştim. Ve maaşımın tümüne vergi dairesi tarafından bloke konuldu. Böyle bir yetkileri var mı? Var ise maaşımın kaçta kaçına el koyma ihtimalleri var? Ali ENGİN

Cevap:
Amme Alacakların Tahsil Usulü Hakkındaki Kanun’un 71’inci maddesinde, ücretler kısmen haczedilecek gelirler arasında sayılmıştır. Kısmen haczedilecek gelirlerin haczedilecek miktarının, bunların üçte birinden çok, dörtte birinden az olamayacağı, asgari ücreti aşmayan aylık gelirlerin onda birinden fazlasının haczedilemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Süresinde ödemediğiniz Gelir Vergisi borcundan dolayı ücretinizin tamamına el konamaz. En çok üçte birine haciz gelebilir.

Emekli olmayı kolaylaştıran yasayı beklemek hayalcilik
Soru: Son uygulanan emeklilik yasasına yapılan itiraz sonucu, 1998 yılından önce işe başlamış olanlarda kadınlara 20, erkeklere 25 yıl olarak tekrar hak tanınacağı hakkında bir duyum aldım. Bu tasarının Meclis alt komisyonundan geçtiği söylenmekte. İnternet üzerinden yaptığımız araştırmalarda böyle bir sonuca ulaşamadık. Bununla ilgili herhangi açıklayıcı bir bilginin olup olmadığı konusunda bilgilendirirseniz sevinirim. Demet GÖNEN

Cevap:
Duyumlarınız maalesef doğru değil. Sosyal güvenlik kurumlarının mali yapılarının bozukluğu ve bu kurumlara bütçeden yapılan transfer harcamalarının 55 milyar TL’yi aşması, maalesef emekli olmayı kolaylaştıran değil, tam aksine emekli olmayı zorlaştıran düzenlemeler yapmayı zorunlu kılıyor.
Emekli olmanın zorlaştırılması, ödenen primlerin artırılması, yol açacağı oy kaybından dolayı siyasilerin en son başvuracağı yoldur. Ancak, son yıllarda emekli olmayı zorlaştıran, emekli aylığı tutarlarını düşüren düzenlemelerin yapıldığını görüyoruz. Bu da bize ülkenin mali durumu nedeniyle siyasilerin bu düzenlenmeleri yapmaya mecbur bıraktığını gösteriyor.
Sonuç olarak, emekli olmayı kolaylaştıran bir çalışma yok. Ancak genel seçim yaklaştı. Ülkemizde hiçbir şeye kesin dille olmaz denemez. Siyasi otoritenin istediği her şey olur. Neyin olup, neyin olmayacağını görmek için beklemek lazım.

Kıdem tazminatının tavan tutarı 2.427 TL’dir
Soru: Çalışan bir personelimizin maaşı brüt 5.000 TL, çalışma süresi 1 yıl 4 gün. Bu kişiye ne kadar kıdem tazminatı ödeyeceğiz? Ödeyeceğimiz kıdem tazminatının muhasebeleştirilmesinin nasıl olması gerekir? Kıdem tazminatı tavanını dikkate alacak mıyız? ÖMER

Cevap:
30 Haziran 2010 tarihine kadarki uygulamada kıdem tazminatının tavan tutarı 2.427.03 TL’dir. Personelinize bir yıllık çalışması karşılığı ödeyeceğiniz kıdem tazminatı 2.427.03 TL’dir. 4 gün içinde 26.97 TL olmak üzere toplam 2.454 TL ödemeniz gerekiyor. Bu ödemeden sadece binde 6.6 oranında Damga Vergisi kesintisi yapacaksınız. Kıdem tazminatının muhasebeleştirilmesinin ücret ödemelerinden farkı yok. Ödediğiniz tazminatı ücret ödemeleri gibi muhasebeleştireceksiniz.

DAYINIZ 59 YAŞINI BEKLEMEK DURUMUNDA
Soru: Dayım 24 Temmuz 1956 doğumlu. SSK’ya giriş tarihi 6 Temmuz 1983 olup, SSK’ya 710 gün prim ödemesi var. 1 Kasım 1996’da tarım Bağ-Kur’una kayıt oldu. 1 yıl 11 ay 5 gün prim ödedi. 1 Ağustos 2006’dan beri de primi ödemekte. Askerlik süresini de borçlanırsak, acaba kısmi emeklilikten ne zaman emekli olur? Memduh YOLDAŞ/ HATAY

Cevap:
Dayınızın 1 Ağustos 2006’dan itibaren nereye prim ödediğini belirtmemişsiniz. Bu tarihten itibaren dayınızın nereye prim ödediğini bildirirseniz sorunuza daha sağlıklı cevap verebiliriz. Ancak dayınız 1 Ağustos 2006 tarihinden itibaren sigortalı çalışarak SSK’ya prim ödüyorsa, başlangıç tarihinden önceki askerlik süresini (20 ay kabul edilmiştir) borçlanması halinde, emekli olmak için 25 yıl sigortalılık süresi, 5075 gün prim ödeme ve 46 yaş şartlarına tabi olur.
1790 gün daha prim ödeyerek, 3285 gün olan prim ödemesini 5075 güne tamamlayacağı tarihte emekli olabilir (ara vermeden prim öderse Mart 2015’te). Ayrıca, 315 gün daha prim ödeyerek, 3285 gün olan prim ödemesini 3600 güne tamamlaması şartıyla 59 yaşını dolduracağı 24 Temmuz 2015 tarihinde yaş haddinden emekli olabilir.