Babanız 600 gün daha prim ödediğinde emekli olur

Cumartesi, 12 Haziran 2010 - 05:00

Soru: Babam 1 Ocak 1988’de SSK’lı oldu. 4100 gün prim ödedi. Askerliğini sigorta başlangıcından önce yaptı. 20 ay askerlik borçlanması yaptı. 1 Mayıs 1959 doğumlu. Ne zaman emekli olur? Mustafa ÇETİN Cevap: Askerlik borçlanması, babanızın sigorta başlangıç tarihini 20 ay geri götürerek, 25 yıl sigorta, 5300 gün prim ve 49 yaş şartlarına tabi olmasını sağlıyor. Askerlik borçlanmasından sonra 600 gün daha prim ödeyerek, prim ödemesini 5300 güne tamamlayacağı tarihte emekli olabilir.

GEMİ ADAMLARI 1 EKİM 2008’E KADAR İTİBARİ HİZMET SÜRESİ ALIR

Soru: 1 Ocak 1964 doğumluyum. Sigorta başlangıcım 25 Mayıs 1989’da deniz nakliyatta bulunuyor. 6 yıl gemi personeli olarak çalıştım. Şu anda normal sigortalıyım. 3600 gün prim ödedim. Askerliğimi satın alırsam, gemide çalıştığım yıpranma süresini satın alabilir miyim? Bir duyuma göre gemide çalıştığım için yılda 3 ay yıpranma veriliyormuş, doğru mu? Ne zaman emekli olabilirim? Günay SULAR Cevap: 1 Ekim 2008’e, gemi adamları denizde geçen her 360 gün (1 yıl) çalışmasına karşılık 90 gün (3 ay) itibari hizmet süresi kazanıyordu. Bu haktan en az 3600 gün prim ödeyenler yararlanıyordu. Yeni yasa, 1 Ekim 2008’den itibaren gemi adamlarının denizde geçen çalışmalarını, itibari hizmet süresi alan işler arasından çıkarttı. Buna karşılık 3600 gün şartı aranmadan, 1 Ekim 2008’e kadar olan hizmet süreleri için, itibari hizmet süresi verilmesine imkan sağlandı. 3600 gün prim ödemenizin, 1 Ekim 2008’e kadar denizde geçen kısmı için itibari hizmet süresi alacaksınız. 20 ay askerlik yaptığınızı ve borçlandığınızı, prim gün sayınızın 3000 gününün de denizde geçtiğini varsaydığımızda, askerlik borçlanması başlangıç tarihinizi askerlik süreniz kadar geri götürür, böylece 25 yıl sigorta, 5375 gün prim ve 50 yaş şartlarına tabi olursunuz. Denizde geçen 3000 gün çalışmanız karşılığında 750 gün itibari hizmet süresi alırsınız. İtibari hizmet süreniz sigorta sürenizi 750 gün artırarak, 25 Ağustos 2010’da, 25 yıllık sigorta süresini tamamlamanızı sağlar. 50 olan emeklilik yaşınızı da 48 yaş 11 aya düşürür. Bu durumda, sigortalı çalışmak suretiyle, 1175 gün daha prim ödeyerek, askerlik borçlanması dahil 4200 gün olan prim ödemenizi 5375 güne tamamlayacağınız tarihte, emekli olabilirsiniz. (ara vermeden prim öderseniz Ekim 2013’te).

Kesintileri alıp alamayacağınızı yardım sandığının tüzüğü belirler

Soru: Eylül 1978 ile Şubat 1985 arası Milli Eğitim Müdürlüğü’nde devlet memuru olarak çalıştım. 1985’te Ziraat Bankası’na yatay geçiş yaparak Eylül 1990’a kadar çalıştım. Sonra istifa ederek özel sektöre geçtim ve SSK üzerinden primlerimi ödedim. Mayıs 1999’da SSK’dan emekli oldum. Emekli Sandığı’nda geçen yaklaşık 11 yılıma ait emekli ikramiyemi alabilmemle ilgili kanun çıktı mı? Özellikle bankada geçen süre ile ilgili KEY alacaklısı kapsamında mıyım? Ziraat Bankası’nın ayrıca o dönemde yardım sandığı vardı, oradaki kesintilerimi alabilir miyim? Gülten ATEŞ Cevap: Sizin gibi en son çalıştığı kurum Emekli Sandığı’na tabi olmadığı için, kamudaki hizmet süreleri için emekli ikramiyesi alamayanların beklediği kanun henüz çıkmadı. Anayasa Mahkemesi’nin yasa çıkarılması için verdiği bir yıllık süre, 5 Haziran 2010’da doldu. TBMM’de de yasalaşma sürecinde olan, Maraş Milletvekili Veysi Kaynak ve arkadaşlarının hazırladığı kanun teklifi aynı şekilde kanunlaşırsa, eski uygulama aynen devam edecek. Sizin durumunuzda olanlar emekli ikramiyesi alamayacak. Çünkü hazırlanan kanun teklifi Anaysa Mahkemesi’nin iptal kararının gerekçelerini göz ardı ediyor. En son KEY ödeme listesi Mart 2010’da yayımlandı. İşlemleri tamamlanan hak sahiplerine ilişkin olarak üç ayda bir KEY ödeme listesi yayımlanacak. Bu listeleri takip edin. Kesintilerinizi alıp alamamanız yardım sandığının tüzüğüne bağlı. Yetkililerle görüşün. Tüzük elveriyorsa kesintilerinizi alabilirsiniz.

Kendi isteği ile ayrılanın kıdem tazminatı almasının şartları var

Soru: 1) Eylül 2005’ten beri çalıştığım işyerinden, kendi isteğimle, çalışma saatlerindeki düzensizlik sebebiyle ayrılıyorum. Tazminat alabilir miyim? 2) 20 Ekim 1970 doğumluyum. 1 Mayıs 1987’de SSK’lı oldum. 5700 gün primim var. Ne zaman emekli olabilirim? Vedat TUNÇEL Cevap: 1) Emekli olmak için aranan şartlardan, sigorta süresi ve prim şartını yerine getiren, sadece yaş şartını yerine getirmeyenler, kıdem tazminatı alarak işinden ayrılabilir. Yaş haddinden emekli olmak için aranan 15 yıl sigorta ve 3600 gün prim şartını sağlıyorsanız, kıdem tazminatı alarak işinizden ayrılabilirsiniz. 2) Emekli olmak için 25 yıl sigorta, 5375 gün prim ve 50 yaş şartlarına tabisiniz. Prim ödemeniz yeterli olduğundan, bundan sonra prim ödemeseniz de 50 yaşınızı dolduracağınız 20 Ekim 2020’de emekli olabilirsiniz.

Promosyondan, aylığını bankadan alan emekliler yararlanır

Soru: Son günlerde haberlerde emekli maaşı alanlar için bankaların promosyon olarak 700 lira gibi bir ödeme yapacağından bahsediliyor. Bir yakınım maaşını PTT’den alıyor. Şayet böyle bir promosyon olacaksa, PTT’den maaş alan emekliler de promosyon alabilir mi? Yoksa maaşını bir bankaya mı aktarsın? Seden KASAR Cevap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Ömer Dinçer, emeklilerin emekli aylıklarının yatırıldığı bankadan promosyon alabileceği yönünde bir açıklama yaptı. Bu, basına değişik şekillerde yansıdı. Şayet bakanın açıkladığı şekilde bir düzenleme yapılır da emeklilere emekli aylığının yatırıldığı bankaca promosyon olarak belirlenen oranda bir para verilirse, doğal olarak bundan, o bankaya emekli aylığı yatırılanlar yararlanır. Emekli aylığını PTT’den alanlar yararlanamaz. Yakınınız emekli aylığının bankaya yatırılmasını talep ederek, emekli aylığını bankadan almaya başladığında, promosyon alabilir.

Anneniz 460 gün prim ödeyip 58 yaşını doldurmayı bekleyecek

Soru: Annem 30 Aralık 1959 doğumlu. 15 Mart 1990’da SSK’lı oldu. 3140 gün prim ödedi. 3600 gün üzerinden ne zaman emekli olur? Veli ERTURGUT Cevap: Anneniz yaş haddinden emekli olmak için 15 yıl sigorta, 3600 gün prim ve 58 yaş şartlarına tabi. 460 gün daha prim ödeyerek, 4140 gün olan prim ödemesini 3600 güne tamamlaması şartıyla, 58 yaşını dolduracağı 30 Aralık 2017’de emekli olabilir.