BAĞ-KUR EMEKLİYE YETİM AYLIĞI ÖDEMEZ

Cuma, 28 Mayıs 2010 - 05:00

Soru: Annem özel bir bankanın özel sağlık sigortasından emekli. Aynı zamanda Sosyal Güvenlik Kurumu’ndan (SGK) vefat eden babamdan kalan dul maaşı alıyor. Şu an 2 maaş alıyor.
Anneannem de Bağ-Kur’dan dedemden kalan dul maaşını alıyor. (Allah gecinden versin) Anneannemin vefat etmesi halinde, annem dedemden dolayı Bağ-Kur’dan da maaş alabilir mi? ALEV

Cevap:
Bağ-Kur, kendi çalışmasından dolayı SGK’dan emekli aylığı alanlara ana ve babalarından yetim aylığı bağlamaz. Anneniz emekli olduğundan, Bağ-Kur’dan dedenizden dolayı yetim aylığı alamaz.

SSK şartlarıyla emekli olmak için sigortalı bir işte çalışarak 1260 gün prim ödemelisiniz
Soru: 8 Şubat 1968 doğumluyum. SSK girişim 1 Mayıs 1990. Daha sonra 4 Mayıs 1991’de Bağ-Kur’a geçtim. 1994’te ise SSK isteğe bağlı sigortalı oldum. 1998’den beri de Bağ-Kur’a isteğe bağlı prim ödüyorum. Yeni çıkan kanun ile ne yaparsam avantajlı emekli olabilirim? SSK’ya ne zaman geçmeliyim? Ercan SİVİŞ

Cevap:
Şayet askerliğinizi sigorta başlangıç tarihinden önce yapmışsanız, borçlanmanız halinde sigorta başlangıç tarihiniz askerlik süreniz kadar (18 ay kabul edilmiştir) geri gider ve SSK’da emekli olmak için, 25 yıl sigortalılık süresi, 5450 gün prim ödeme ve 51 yaş şartlarına tabi olursunuz.
Ancak bu şartlarla emekli olmak için, isteğe bağlı prim ödemeyi kesip, sigortalı bir işte çalışarak, 1260 gün (3.5 yıl) prim ödemeniz gerekiyor. Sigortalı bir işte çalışarak, 1260 gün prim ödedikten sonra prim ödemeseniz de 51 yaşınızı dolduracağınız 8 Şubat 2019’da emekli olabilirsiniz.
Askerliğinizi sigorta başlangıç tarihinden sonra yapmışsanız, isteğe bağlı sigortadan çıkıp, 1260 gün prim ödemeniz halinde SSK’da, 5525 gün prim ödeme ve 52 yaş şartlarına tabi olarak, 52 yaşınızı dolduracağınız 8 Şubat 2020’de emekli olabilirsiniz.

Sözleşmede hüküm yoksa işverenin ücrete zam yapma zorunluluğu yok
Soru: Aynı iş yerinde 36 yıldır görev yapmaktayım. Resmen emekli olduktan sonra aynı işyerinde 1 Şubat 1996-1 Şubat 2010 tarihleri itibarıyla 14 yıl emekli destek sigortası ile resmen çalıştım. Oturduğum konut kira emsali 400-500 TL eder.
12 daireli binada su ortalama 500 TL, elektrik 180 TL, doğalgaz sezonu 5 aylık daire başı 250-300 gelmekte. Bu hesaba göre 1.450-1.500 TL yıllık tazminatım oluşuyor.
1) 14 yıl içerisinde hiç yıllık izin kullanmadım, tazminatıma yansıma oranı nedir? 2) Resmi tatil ve dini bayramlarda da çalıştım, tazminatıma yansıma oranı nedir? 3) Asgari ücretin günlüğü 24.30 TL, bunun üzerine yüzde 50 zam ilavesi var mı? 4) Bahçe için ayrıca ücret sözleşmesi yaptık 1-2 yıl sonra vermediler. Talep edebilir miyim? Şemsettin DİKTAŞ

Cevap: 1)
Yıllık izin ücretleri kıdem tazminatına eklenmez. Ancak çalışma hayatınız boyunca kullanmadığınız yıllık izin sürelerinin ücretini işten ayrılırken toplu olarak almanız gerekir.
2) Resmi tatil ve dini bayramlarda çalışma sürelerinizin ücreti kıdem tazminatınıza eklenmez. Bu günlerdeki çalışmalarınız fazla çalışmaya (mesaiye) girer ve bu çalışmalarınızın ücretini zamlı almanız gerekir.
3) Asgari ücretin üstüne yüzde 50 zam ilavesi diye bir uygulama yok. İşveren asgari ücretten az olmamak üzere çalışanla anlaştığı ve iş sözleşmesinde belirlediği ücreti çalışan personele ödemek zorunda.
4) İşverenle aranızda sözleşme olduğuna göre, sözleşmenin size yüklediği çalışma edimini (fiil) yerine getirmişsiniz. İşveren de sözleşmenin kendisine yüklediği ücret ödeme edimini yerine getirmek zorunda. Ücretinizi isteyin.
Ödemezlerse, hem ödenmeyen ücret, hem yukarıda belirttiğimiz kullanmadığınız izin sürelerinin ücreti ve fazla çalışma ücretlerinizin tahsili için, iş mahkemesine dava açarak, hakkınızı yargı yoluyla almanız mümkün.

Gecekondu için de Emlak Vergisi ödenmesi gerekiyor
Soru: Tapuda kayıtlı olmayan arsa üzerine inşa edilen ve mesken olarak kullanılan gecekondu için Emlak Vergisi ödemek gerekiyor mu? Gerekiyorsa ne gibi bir işlem yapmak, nereye müracaatta bulunmak lazım? ŞUAYİP

Cevap:
Vergilemeye olayların gerçek mahiyeti esastır. Tapusu olmasa da gecekondu için Emlak Vergisi ödenmesi gerekiyor. Çünkü, Emlak Vergisi Kanunu’nun Türkiye sınırları içinde bulunan binaların bina vergisine tabi olduğunu hüküm altına almış, bina tabirini de yapıldığı madde ne olursa olsun, gerek karada gerek su üstünde sabit inşaatı kapsadığı ve bina vergisinin mükellefini de binanın maliki, varsa intifa hakkı sahibi, her ikisi de yoksa malik gibi tasarruf edenlerin ödeyeceğini hüküm altına almıştır.
Bu düzenlemelere göre, arsa tapusu olmasa da gecekondu sahibinin Emlak Vergisi’ni ödemesi gerekiyor. Emlak Vergisi ödemek için bulunduğunuz yerdeki belediyeye Emlak Vergisi bildiriminde bulunmanız yeterli. Konut olarak kullanılan gecekondularda bina vergisinin oranı, büyükşehir belediye sınırları içinde ‘binde 2’, diğer yörelerde ‘binde 1’dir.

Ağustos 2010’da emekli olabilirsiniz
Soru: 20 Ağustos 1962 doğumluyum. 18 Kasım 1985’te Bağ-Kur’lu oldum. Hiç ara vermeden primlerimi ödedim. 20 ay askerliğimi borçlandım. Ne zaman emekli olabilirim? İsmail KALINOĞLU

Cevap:
Hangi tarihte askerlik yaptığınızı belirtmemişsiniz. Sorunuzu askerliğinizi sigorta başlangıç tarihinden önce yaptığınız varsayımına göre cevaplandırıyoruz.
Askerlik borçlanması, başlangıç tarihinizi 20 ay geri götürerek emekli olmak için, 25 tam yıl (9000 gün) prim ödeme ve 48 yaş şartlarına tabi olmanızı sağlıyor. 48 yaşınızı dolduracağınız 20 Ağustos 2010’da emekli olabilirsiniz.