Bir tefeci vergi rekortmeni diğeri vergi yüzsüzü

Cuma, 09 Nisan 2010 - 05:00

Dün Vergi rekortmenleri listesi açıklandı. Birincilik 19.1 milyon TL ile Aydın Doğan'ın oldu.
İkinci olan Salvo Taragano içinse "sürpriz isim" yorumları yapıldı. Türkiye'nin anlı şanlı işadamlarının, hatta "dünyanın en zenginleri" listesine giren kişilerin yer almadığı vergi rekortmenleri listesine giren Salvo Taragano kimdi acaba?
Maliye çevrelerinde bu isimlerin listeye girmesinin süpriz olmadığı belirtilirken şunlar anlatılıyor:
Kurtuluş Factoring şirketinin sahibi Salvo Taragano, 15.6 milyon TL vergi ödeyecek. Yine listede yer alan ve 1.6 milyon TL vergi ödeyecek olan Avram Peres de borç para alıp verme, hukuki anlatımla ikrazat, yani tefecilik sektöründen. İkinci olan Taragano'nun ödeyeceği vergi miktarı Maliye Hesap Uzmaları Kurulu'nun yaptığı sektörel vergi incelemelerinin de başarısını gösteriyor. Adına tefecilik denilmese de factoring ya da ikrazatçılık, kayıt dışılığın en yoğun olduğu alanlardan birisi.

Yüzde 10 komisyon

Hesap Uzmanları, bu sektörede 2006 yılı sonuna kadar olan dönemde yapılan işlemler hakkında büyük bir inceleme başlattı.
O güne kadar fatura karşılığı olmayan ve elden ele dolaşan çekler yüzde 10'a varan oranla kırılır, gelirler Maliye'den gizlenirdi.
Ancak o yıl yapılan inceleme sektörün en önemli firmalarının milyarlarca lira kayıt dışı parayı kontrol ettiğini ortaya çıkardı. O denetim sonucu sektördeki firmalar milyonlarca TL ceza ile karış karşıya kalınca herkes kayıtlı hale geldi. Bu nedenle son yıllarda vergi rekortmenleri listesinde tefecileri de görür olduk. Ancak sektörün en büyüğü olan ve yapılan inceleme sonucu 400 milyon TL vergi borcu çıkan Gidia Elfase (piyasada bilinen adıyla Sakallı Edi) İsrail'e kaçtı. Halen orada yaşıyor.
Yurtdışına kaçmadan önce Maliye ile "300 milyon TL ödeyeceğim" diye anlaşma yapan Sakallı Edi'nin, 2000-2005 yılları arasında kayıt dışı olarak 2.5 milyar TL tutarında tefecilik işlemi gerçekleştiren bir organizasyonu yönettiği ortaya çıktı.
Hesap Uzmanları Kurulu’nun hazırladığı rapora göre, Sakallı Edi, satın aldığı pahalı yarış atları ile tanınan ve Saral çetesi tarafından silahlı saldırı sonucu yaralanan Halil Durmuş ile ortak olarak çalıştı. 2000-2001 yıları arasında kendileri adına işlem yapan iki ortak 2003-2005 yılları arasında ADK Factoring adı altında şirketleşti.
Baş Hesap Uzmanları Azmi Demirci, İlker Yıldırım, Hesap Uzmanları Murat Yılmazsoy ve Faruk Onur Yıldız tarafından 12 Aralık 2006’da hazırlanan Vergi İnceleme Raporu’na göre 2.5 katrilyon liralık yasadışı tefecilik yapan adı geçen kişiler ve şirketleri adına toplam 400 trilyon lira vergi cezası kesildi.
Sakallı Edi, Maliye'ye yakayı kaptırınca, devlet ile resmen dalga geçmeye başladı. "Borcumu ödeyeceğim" diye uzlaşmaya gitti. Böylece süre kazandı.

Vergi borcunu ödemedi

Maliyecilerin raporu üzerine Şişli Cumhuriyet Savcılığı 2007 yılı Mayıs ayında bir operasyon başlattı. Sakallı Edi istediği zamanı kazanınca sahip olduğu Kanada pasaportu ile Türkiye'den kaçtı. Arkasında 300 milyon TL vergi borcu bıraktı.
Hem Türk hem de Kanada vatandaşı olan Sakallı Edi'nin, Nesim Malki'nin öldürülmesinden sonra Türkiye'deki tefeci piyasasının en büyüğü haline geldiği belirtiliyor.
Aynı zamanda İsrail gizli servisi MOSSAD ile ilişkisi olduğu ve bu sayede Türkiye'den kaçtığı iddia edilen Sakallı Edi hakkında kırmızı bülten çıkarıldı. Bir süre İsrail'de yaşayan Edi, 2008 yılının Nisan ayında Almanya’nın başkenti Berlin’de yakalandı. Ancak Türkiye'deki mevzuat yüzünden serbest bırakıldı ve yeniden İsrail'e kaçtı. Türkiye'ye ise 2008 sonu itibarıyla 350-400 milyon TL vergi borcu bıraktı.

15 milyarder ilk 100’de yok

Dünyanın önde gelen finans degileriden Forbes, her yıl milyarderler listesi açıklıyor. Türkiye'den 2008’de 13 isim listeye girerken 2009’da 28 kişi yer aldı. Dün açıklanan Türkiye vergi rekortmenleri listesi ile Forbes dergisinin dünyanın en zenginleri listesini karşılaştırdığımızda ortaya şu sonuç çıkıyor; Dünyanın en zenginleri listesinde yer alan 28 Türk'ten 13 tanesi Türkiye vergi rekortmenleri listesinde yer alıyor. 15 kişi ise bu listede yer alamıyor.