Emekli ikramiyesi için ya dava açacak ya da 5 Haziran 2010'u bekleyeceksiniz

Perşembe, 13 Mayıs 2010 - 05:00

Soru: Daha önce Emniyet Müdürlüğü’nde görev yaptım. Emekli Sandığı’nda 8 yıla yakın hizmetim bulunuyor. 1999’da kendi isteğimle memurluktan çekildim. Ayrıldıktan sonra, tazminat almadım. Şu an Emekli Sandığı’ndan tazminat almadığıma dair belge alsam, bu belge ile Danıştay’a başvursam, çalışmış olduğum 8 yılın tazminatını alabilir miyim? Böyle bir tazminat talep etme hakkım var mı? Mehmet Hanifi MAVUŞ

Cevap: Emekli ikramiyesi almak için en son çalışılan kurumun Emekli Sandığı’na tabi olması gerektiğine ilişkin 2829 sayılı ‘Sosyal Güvenlik Kurumlarına Tabi Olarak Geçen Hizmetlerin Birleştirilmesi Hakkında Kanun’un 12’nci maddesini, Anayasa Mahkemesi 5 Haziran 2009 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan kararıyla iptal etti. Ancak, yasal boşluk doğmaması için, idareye bir yıllık süre verdiğinden, yasa hükmü 5 Haziran 2010’a kadar yürürlükte. En geç 5 Haziran 2010’a kadar iptal edilen madde yerine yeni bir yasa çıkartılması gerekiyor. Ancak, emekli olup olmadığınızı belirtmemişsiniz. Şayet emekli olmuşsanız, emekli ikramiyenizi almak için, belirttiğiniz gibi bir yazı alıp, Danıştay’a değil, idare mahkemesine dava açabilirsiniz.

Babanız prim ödemesini 1260 güne tamamlamalı

Soru: Babam 5 Mayıs 1951 doğumlu. İlk SSK başlangıcı 10 Nisan 1979 olup buraya 69 gün prim ödenmiş. 1994-2001 yılları arası tarım Bağ-Kur’u kesintileri olmuş. Daha sonra 450 gün SSK’ya prim ödendi. Halen SSK’lı olarak çalışmakta. Bugün itibarıyla SSK‘ya toplam 520 gün prim ödenmişliği var. Askerliğini 1971-1972 arasında 20 ay yapmış. SSK’dan ne zaman emekli olabilir? Ümit EVREN

Cevap:
Babanız sigortalı çalışarak, 740 gün daha prim ödemek suretiyle, Bağ-Kur’dan sonra başladığı SSK prim ödemesini 1260 güne tamamlaması halinde, SSK şartlarıyla emekli olma hakkı elde eder. SSK’da yaş haddinden emekli olmak için, 15 yıl sigortalılık süresi, 3600 gün prim ödeme ve 59 yaş şartına tabi. Babanız 740 gün daha prim ödeyerek, Bağ-Kur’dan sonra başladığı prim ödemesini 1260 güne tamamladığı tarihte, Bağ-Kur’la birlikte toplam 3600 gün prim ödemesi varsa, emekli olur. Yoksa eksik gününü askerlik borçlanması ile tamamlayarak babanızı emekli edebilirsiniz.

Eşi çalışmayan bir çocuklu asgari ücretlinin geçim indirimi 73.81 TL’dir
Soru: Eşim şu an çalışmıyor. Bir çocuğum var. Net ödenen 595.70 TL. Sizce asgari geçim indirimi bu paranın içinde mi? Ayrıca 20 gün izin hakkımın tamamını kullanamıyorum. İzin ücretimi ve mesaimi nasıl hak ederim? Günde 15 saat çalışıyorum. Mesaimi nasıl hak edebilirim? 8 yıl çalışmam var. Yalnız, bir yılımı başka şirkette göstermişler. Farklı işyeri numarası, benim için problem teşkil eder mi? BEKİR

Cevap: Asgari ücretin net tutarı 521.89 TL’dir. Eşi çalışmayan bir çocuklu asgari ücretlinin aylık en az geçim indirimi tutarı da, 73.81 TL olduğundan, eşi çalışmayan bir çocuklu asgari ücretlinin eline aylık net 595.70 TL geçer. Çalıştığınız işletmenin yapmış olduğu ödeme de 595.70 TL olduğundan, yapılan ödeme doğru. Kullanamadığınız yıllık ücretli izin sürenizin ücretlerini, işten ayrılırken işverenden talep edebilirsiniz. Normal haftalık çalışma süresi 45 saattir. 6 işgünü çalışılan işyerlerinde günlük çalışma süresi 7.5 saattir. Bu sürenin üstündeki çalışma fazla çalışmaya girer. İşverenin ayrıca fazla çalışma (mesai) ücretinizi de ödemesi gerekir. İşverenle görüşerek uzlaşma yoluyla mesai ücretlerinizi almaya çalışın. Alamazsanız, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’na, Sosyal Güvenlik Kurumu’na, vergi dairesine şikayet etme hakkınız olduğu gibi, iş mahkemesine dava açarak fazla çalışmalarınızı yargı yoluyla da almanız mümkün. Ancak, en doğru olanı işverenle uzlaşmaktır. Çünkü, işvereni şikayet etme veya mahkemeye verme durumunda, işten çıkmayı da göze almak gerekir. Şu anda ülkenin en önemli sorunu işsizlik. İş bulmak oldukça zor. Bunu da göz ardı etmemek lazım. Bir yıl çalışma sürenizi gösterdikleri şirket ortakları aynı kişilerse sorun yaşamazsınız.

SSK’dan emekli olmanız avantajlı
Soru:
20 Mayıs 1967 doğumluyum. 15 Eylül 1985’de sigortalı olarak çalışmaya başladım. Ekim 2003’ten beri yani 6.5 yıldır Bağ-Kur’a prim ödüyorum. SSK’ya 4964 gün prim ödemem var. Nereden, kaç yaşında, kaç günde emekli olabilirim? Latif ORTAK

Cevap:
Primi ödenen son yedi yılda (son 2520 gün içinde) fazla prim ödenen kurumdan emekli olunuyor. Son yedi yılda Bağ-Kur’a fazla prim ödediğinizden, Bağ-Kur şartlarına tabisiniz. Bağ-Kur’da emekli olmak için, 25 tam yıl (9000 gün) ve 52 yaş şartlarına tabisiniz. 1696 gün daha prim ödeyerek, 7304 gün olan prim ödemenizi 9000 güne tamamlamanız şartıyla, 52 yaşınızı dolduracağınız 20 Mayıs 2019’da Bağ-Kur’dan emekli olabilirsiniz. Ayrıca, Bağ-Kur’u kapatıp sigortalı bir işte çalışarak 1260 gün (3.5 yıl) prim ödemeniz halinde, 25 yıl sigortalılık süresi, 5300 gün prim ödeme ve 49 yaş şartlarına tabi olarak, 49 yaşınızı dolduracağınız 20 Mayıs 2016’da SSK’dan emekli olabilirsiniz. SSK daha avantajlı.

SSK’ya fuzuli ödenen primler Bağ-Kur prim borcuna mahsup edilebilir
Soru: Büfesi olan bir kadın Bağ-Kur’ludur. Bu kişi aynı zamanda özel bir firmanın muhasebe departmanında SSK’lı olarak çalışmaktadır. Her iki kuruma da ödenen primlerin bir zararı olmadığını kendisine söyledim. Ancak ilk sigortalı olduğu kurum Bağ-Kur‘dan emekli olurken işveren tarafından kendisi için yatırılan sigorta primlerini SSK’dan geri alabilir mi? Yoksa bu primleri, ödemediği Bağ-Kur prim borcuna sayabilir mi? Erkan DOĞAN

Cevap:
Sorunuzdaki kişinin Bağ-Kur sigortası önce başladığı için, SSK’ya fuzuli prim ödüyor. Ödediği primleri Bağ-Kur prim borçlarına mahsup ettirebilir. Bunun dışında emeklilik açısından kendisine faydası olmaz.