Eşiniz hak sahibi

Çarşamba, 13 Ocak 2010 - 05:00

Eşimden uzun senelerdir ayrı yaşıyorum. Ben emekliyim. Ölümüm halinde sosyal haklarım ve mirasım eşime kalır mı? Vasiyetname ile bunu yönlendirebilir miyim? S.E.
Öncelikle şunu söyleyeyim. Malvarlığınız ile sosyal hakları birbirinden ayırın. Sosyal haklar vasiyetname konusu olmaz. Yasa ile tanınmış haklar hak sahibine ödenir. Ancak malvarlığınız hakkında tasarrufta bulunmak istediğinize göre söyleyeceğim şey sonuç itibarıyla pek farklı olmayacak. Halen eşinizle evli bulunduğunuza göre eşinizin miras payı (çocuklarınızın varlığı halinde) terekenin dörtte biridir.
Bu aile tablosuna göre de eşin bu dörtte birlik miras payına ellenilemez. Zira eşin miras payı içindeki mahfuz hissesi, miras payının tamamıdır. Sözler biraz teknik olmakla birlikte kısaca özetlersem, vasiyetname ile eşinizin haklarını pek ortadan kaldıramayacaksınız. Ancak hayatta iken harcadığım kadar harcarım, geriye de bir şey ya kalır ya kalmaz derseniz, herkes hayatta iken malvarlığını dilediği gibi kullanır. Bu sizin tercihinizdir.

Bu para ödenecek
Eşime ait kredi kartını bir arkadaşı kullandı ve 15 bin lira kadar borç yaptı. Sonra ödemedi, bize bono verdi. Ama görüyoruz ki üzerinde malvarlığı yok. Ancak faiz de artıyor. Ne yapabiliriz? S.Ş.
Bütün dünyada olduğu gibi bizde de kredi kartı kullanımı çok yaygın. Ama dünyada bizimki gibi kullanılan kredi kartı yok. Kredi kartı bir ödeme aracıdır. Cebinizde nakit dolaştırmazsınız. Bir tek kredi kartı ile alışveriş yapar sonra da bankaya toptan ödersiniz. Ancak böyle konu komşuya verilen kredi kartı bir tek bizde var.
Doğrusunu isterseniz bankaya karşı yapabileceğiniz hiçbir şey yok. Ya bu para ödenir veya yakında evinize veya işyerinize haciz gelir. Evet faiz üst üste biniyor. Arkadaşınızı öncelikle bir icraya verin, bari ondan sonra bekleyin. Yoksa elinizdeki bono da üç yılını doldurup takip edilemez hale gelecek. benden alabileceğiniz son yardım da şu: “Sakın ola ki bir daha kartınızı ona buna vermeyin” tamam mı?

Sanki siz malik olacaksınız gibi
87 yaşında ve hasta olan babamıza annemizden bir tarlanın bir bölümünü kapsayan intifa hakkı kalmıştı. Babamızın bilinci yerinde değil. Babamız öldüğünde bu intifa hakkı biz dört kardeşe intikal eder mi? İntifa hakkını satabilir miyiz? S.Ö.
Bir gayrimenkul üzerinde intifa hakkı bulunabilir. Bu intifa hakkının karşısında, intifa hakkı bulunan bölüme tekabül eden yerde bir de kuru mülkiyet vardır. Yani kuru mülkiyet sahibi intifa hakkı bulunan bölüme ancak uzaktan bakan, yani kullanamayan yararlanamayan kişidir. İşte intifa hakkı sahibi öldüğünde intifa hakkı mirasçılarına geçmez, bu kişiye geçer.
Babanızın sahip olduğu bölümün kuru mülkiyet sahibi her kim ise bunu öğrenin, zira babanızın ölümü anında babanıza ait intifa hakkı otomatikman son bulacak ve bu kişiye geçerek bu kişi tam malik olacaktır. Sizlerin babanıza ait intifa hakkını satmanız söz konusu değildir. Bana öyle geliyor ki, madem bu intifa hakkı annenizden babanıza geçti (eskiden miras payı içinde intifa hakkı da vardı) sanki bahsettiğim kuru mülkiyet sahibi de siz dört kardeş olabilirsiniz.