Fransız usulü 'AŞK'

Fransa'nın ve Fransız dilinin 'aşk'la bağlantısı malum... Bütün dünyada böyle bir algı olduğunu İstanbul Fransa Başkonsolosu Muriel Domenach da tekrarlıyor. Geçen sene 14 Şubat Sevgililer Günü öncesinde başkonsolosluk bünyesinde hazırlanan Fransızca-Türkçe aşk sözlüğü o kadar ilgi görmüş ki; bu sene daha da geliştirilerek sözlük tekrar basılmış. Muriel Domenach'la buluştuk ve başkonsolosluğun bu 'aşk' macerasını O'ndan dinledik...

Cumartesi, 14 Şubat 2015 - 22:04

Fransız usulü 'AŞK'

RÖPORTAJ: Betül KABAHASANOĞLU

 Böyle bir sözlük hazırlama fikri nasıl doğdu?

Bütün dünyada Fransa aşk ülkesi, Fransızca da aşkın dili olarak tanınıyor. Ve bence de öyle. Çünkü Fransa’da gidebilecek o kadar çok romantik yer var ki! Ve Fransızca da romantizme son derece yatkın bir dil. Edebiyatımız, sinemamız ve müziğimiz çok fazla aşk hikayesi içerir. Dilimizi çok seviyoruz ve bunun için de aşk konusunda böyle bir sözlük hazırlayıp onu herkesle paylaşmak istedik. Türklerle Fransızların 500 yıllık ilişkisi de bana göre çok eski bir çiftin aşkı gibi. Krizler yaşadık ama ilişkimiz çok sağlam. Hatta şimdilerde yeni bir balayı yaşıyoruz. Bu da böyle bir çalışma için sebeplerden biri oldu.

 Geçen seneki sözlüğünüzde aşk, “Herkesin ulaşmaya çalıştığı, kimilerinin gerçekleştirdiği evrensel kavram” olarak tanımlanıyor. Derinlerde de olsa, hatta istemediğini söylese bile aslında herkes aşkı arıyor mu?

Bazen insanlar kendilerine bile itiraf edemiyorlar bunu ama herkes birini sevmeyi ve biri tarafından sevilmeyi çok istiyor, aşkı arıyor! Ve istenen bu aşk yıllar içinde farklı şekillere bürünüyor, farklı evrelerden geçiyor...

  “Aşkın yaşı yoktur” diyebilir miyiz?

Evet bence aşkın yaşı yoktur. Tutkunun, aşkın ilerleyen yıllarda gelebildiğini düşünüyorum.

 3 çocuk ve önemli bir kariyer sahibisiniz. Yıllardır da evlisiniz. Kendinizi sevgili olarak nasıl görüyorsunuz?

Kadınlar genellikle rutin içinde en çok bu bölümden taviz veriyor... Yıllar içinde tutku da evrim geçiriyor, bu kaçınılmaz. Bir çiftin romantik birliğini sürdürebilmesi için yeni yerler keşfetmesi bence çok etkili oluyor. Zaman ve imkanların elverdiği ölçüde çok seyahate gitmek kesinlikle aşk hikayenizi devam ettirmenin iyi bir yolu.

  Siz burada önemli davetler verdiniz. Bunlardan biri de ‘Bal de Soie’ yani ‘İpek Balosu’ydu. Aşkın bir nesnesi olsa o ipek mi olurdu sizce?

İpek aşkın güzel bir sembolü kesinlikle. Fransa’da aşk her yıl kutlanır ve bir nesneyle bağdaştırılır. Pamuk yılı, altın yılı vs.. Ve aslında evet aşk ipeğe benzetilebilir. Çünkü aşka da ipeğe olduğu kadar nazik davranmak gerekir!

 Fransa’da aşk tatili yapacak bir çifte nereleri önerirsiniz?

Öncelikle çok romantik bir yer olan konsolosluğun vize bölümünü! Bu arada vize bölümünde önemli kolaylıklar sağlamaya, daha çok kişiye daha uzun süreli vize vermeye çalışıyoruz. Tek isteğimiz evraklarını hatasız ve tam teslim etmeleri! Sorunuza gelince... Orada doğup büyüdüğüm için Paris’e aşığım ve benim için en romantik yer Seine Nehri’nin kıyısı ve Jardin de Luxembourg. Ama gençlere Paris’in doğusuna gitmelerini, daha olgun olanlara ise batısına, daha şık olan bölüme gitmelerini öneririm. Doğayı sevenlere de Bretonya’yı öneririm. Aslında bütün Fransa’da gidilebilecek o kadar çok romantik ve gastronomik açıdan zengin yer var ki! Sözlük için internet sitemize girenler Fransa’da gidilebilecek bütün romantik destinasyonları anlattığımız bir bölüm de bulacaklar.

 Gastronomi ve aşk arasında sizce bir bağlantı var mı?

Kişisel olarak evet böyle bir bağlantı kuruyorum ama ben yemek yapmayı ve yemeyi çok seven biriyim. Belki size daha çok edebiyattan söz etmem gerekirdi! Mesela sözlüğün bu ikinci versiyonunda en güzel 10 Fransız aşk şarkısı, romanı ve filmini listeledik. Çok zor bir seçim oldu. Farklı dönemlere ait eserlerden seçmeye gayret ettik.

 Sözlüğün yeni versiyonunda başka ne yenilikler var?

Sözlüğün 2014 yılındaki ilk baskısı büyük bir beğeni kazanmıştı ve 2015 baskısına Facebook’taki ‘takipçilerimiz’ tarafından önerilen yeni deyimler ve gençlerin kullandığı dildeki yeni ve modern deyişleri ilave ettik. Lepetitjournal.com d’Istanbul’un katkıları sayesinde, İstanbul’un mekânları ve Türkiye’deki efsanevi çiftler bölümlerini, Fransız aşk romanları, filmleri ve şarkıları ile daha da zenginleştirdik. Sözlük yeni bir ilişkiye giren, yeni aşık olan çiftleri de uyarmak için, yanlış bir adım atmamaları için tavsiyeler içeriyor.

 Yani mutlu aşk tavsiyeleri! Peki ünlü Fransız şair Aragon’un herkesin dilindeki sözü ‘Mutlu aşk yoktur’a katılıyor musunuz? Mutlu aşk mümkün mü?

Aragon Elsa’yı tanıyıp aşık olduktan sonra aşkı buldu. Tabii inanıyorum, mutlu aşk mümkün. Ama hayat zor ve mutlu aşk için de çok çaba gösterilmesi gerekiyor!

 Mutlu bir aşk için sizin kişisel tavsiyeleriniz ne olurdu?

Birlikte gülmek! Ama kişinin kendi kendisiyle de alay edebilmesi. Ve birlikte keşfetmek.. Bunları başardıktan sonra herkes kendi mutlu aşk tarifini yapabilir bence.

 İnsanlar bu aşk sözlüğüne nasıl ulaşabilecekler?

İnternet adresimizden (www.consulfrance-istanbul.org ) isteyen herkes indirebilecek. Turizm acentalarına dağıtacağız. Romantik restoranlara vereceğiz. Bir de farklı etkinlikler için ziyaretimize gelen misafirlerimize armağan edeceğiz.

Aşk Sözlüğü’nden...

Aşık (amoureux/se)

Tutkuyla seven, kur yapan erkek ya da kadın. İnsanlar çocukken çoğu zaman teneffüs saatlerinde bile kendine bir aşk bulur.

Şıpsevdi (coeur d’artichaut)


Enginar kelimesinden türeyen bir deyim. Sebzeler yönünden bakıldığında enginarın yüreği yumuşak olur, bu yüzden insanlar için kalbini çok kolaylıkla ve çok sık veren birine gönderme yapar!

Papatya falı (effeuiller)

Fransa’da, papatya yapraklarını koparmak, duygu yelpazesini sıralamaktır: “seviyor: az, çok, tutkuyla, çılgınca, hiç sevmiyor”. Türkiye’de ikili kullanım vardır: “seviyor, sevmiyor”

Aşık olma durumu (Ètat amoureux)

Zihnin mutluluktan uçma ve aşırı duyarlılık duygusuna yol açan özel bir hali. Çok hoştur.

FRANSA BAŞKONSOLOSU MURİEL DOMENACH’IN EN SEVDİKLERİ:


Şarkılar...
- Ne me quitte pas (Jacques Brel) - Beni Terk Etme
- Ma plus belle histoire d’amour (Barbara) - En Güzel Aşk Hikayem
- L’encre de tes yeux (Francis Cabrel) - Gözlerinin Mürekkebi
Romanlar...
- La recherche du temps perdu (Marcel Proust) - Kayıp Zamanın İzinde
- Belle du seigneur (Albert Cohen)- Erkek Güzeli
- Le rouge et le noir (Stendhal) - Kırmızı ve Siyah
Filmler...
- La vie d’Adele (Abdellatif Kechiche ) - Mavi En Sıcak Renktir
- Les amants du Pont Neuf (Leos Carax) - Köprü Üstü Aşıkları
* Les parapluies de Cherbourg (Jacques Demy) - Cherbourg Şemsiyeleri
Ve şiir...
-Il n’y a pas d’amour heureux (Aragon) - Mutlu Aşk Yoktur