Gelir dağılımındaki makas biraz kapandı

Türkiye'de en yoksul yüzde 20 ile en zengin yüzde 20 arasındaki gelir farkı 2007'de 8.1 kata indi

Cuma, 18 Aralık 2009 - 05:00

Gelir dağılımındaki makas biraz kapandı

HÂLÂ UÇURUM VAR AMA...

Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması’na göre, en yoksul yüzde 20 ile en zengin yüzde 20 arasındaki gelir farkı 2007’de bir önceki yıla göre 8.1 kata geriledi. 2006 yılında 9.5 olan bu oran düşüşe rağmen yine de gelir dağılımındaki uçurumun devam ettiğini gösterdi. Gelir dağılımında dördüncü ve beşinci dilimler (zenginler) aleyhine düzelme kaydedildi. En yoksul yüzde 20 ile ikinci dilimdeki yüzde 20’nin payı, 2007’de önceki yıla göre 0.7’şer puan arttı. (Sonuçlar için yandaki grafiği tıklayınız)

ZENGİNLERİN PAYI AZALDI

Üçüncü dilimdeki yüzde 20’nin payı da 0.4 puan artarken, dördüncü gelir dilimin payı 0.4 puan ve en zengin beşinci yüzde 20’lik dilimin payı ise 1.5 puan azaldı. Dağılımın eşitsizliği ölçütlerinden olan ve 1’e yaklaştıkça gelir dağılımındaki bozulmayı, 0’a yaklaştıkça gelir dağılımındaki eşitliği simgeleyen ‘gini katsayısı’ 2006 sonuçlarına göre 0.43 iken, 2007 sonuçlarına göre 0.02 puanlık bir düşüşle 0.41 olarak hesaplandı. Gini kentler için 0.39, kırsal için 0.38 olarak belirlendi.

EN YÜKSEK BÖLGE

İstanbul Türkiye genelinde hane halkı başına düşen ortalama yıllık kullanılabilir gelir 2007’de 18 bin 827 lira olarak tespit edildi. Bölge bazında bakıldığında söz konusu dönemde İstanbul bölgesi, 11 bin 454 lira ile ortalama yıllık eşdeğer hanehalkı kullanılabilir geliri en yüksek bölge olarak belirlendi. İstanbul bölgesini 10 bin 151 liralık ortalama gelir ile Doğu Marmara Bölgesi izledi. En düşük ortalama gelire sahip bölge ise 3 bin 591 lira ile Güneydoğu Anadolu Bölgesi oldu.

EN FAZLA PAY MAAŞ VE ÜCRETLERDEN

2007 sonuçlarına göre gelir içinde en fazla pay yüzde 39.7 ile maaş-ücret gelirinden elde edildi. Bunu yüzde 18.2 ile sosyal transferler, yüzde 16.8 ile tarım dışı müteşebbislik gelirleri izledi. Maaş-ücret gelirlerinin payında 1.1 puanlık düşüş, sosyal transferlerin payında ise 0.4 puanlık bir artış gözlendi. Toplam gelir içindeki payı bakımından gelir türleri içinde üçüncü sıraya sahip sosyal transferlerin yüzde 94’ünü emekli ve dul-yetim aylıkları oluşturdu.

ZENGİN GELİRİN YÜZDE 68'İNİ ALIYOR

2007 yılı sonuçlarına göre hanehalkı geliri bakımından dikkate alındığında nüfusun yüzde 20.6’sı yani her 5 kişiden 1’inin yoksulluk sınırının altında yaşadığı ortaya çıktı. Araştırmanın sonuçlarına göre hanelerden yüzde 55.5’inin hanesinin konut alımı ve konut masrafları dışında taksit ödemeleri ve borçları bulunuyor. Bu borç ödemeleri, yüzde 23.3’ünün hanesine çok yük getiriyor. Gelir düzeyi yüksek iki grup, toplam gelirin yüzde 68.4’ünü alıyor.

2