İşsizlik ödeneği açısından doğum izni kesinti sayılmaz

Pazar, 24 Ağustos 2014 - 05:00

Soru: 3 yıl içinde ödenmiş 772 günüm mevcut. 32’nci haftam olması nedeniyle doğum iznine ayrılacağım. Doğum iznim sonrası işverenim beni işten çıkartacağını söyledi. Raporlu olduğum süre içinde adıma prim yatmayacağından dolayı işsizlik parası almamda bir sakınca var mı? 6 ay bile olsa işsizlik sigortasından faydalanabiliyor muyum? * E. DEMİR

[[HAFTAYA]]

Cevap: İşsizlik sigortası açından son 120 gün kesintisiz prim ödenip ödenmediğinin hesabında, doğum izninde prim ödenmeyen günler, kesinti sayılmaz. İşveren haksız yere işten çıkarttığında 180 gün işsizlik ödeneği alma hakkınız var. İş akdinizin feshedildiği tarihten itibaren 30 gün içinde işverenden alacağınız ‘işten ayrılma belgesi’ ile bulunduğunuz yerdeki Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü’ne (İşkur) başvurmanız gerekir.

Emekli Sandığı emeklisi yetim aylığı alamaz

Soru: Ekim 2013’te devlet tiyatrosundan emekli oldum. Emekli Sandığı’na bağlıyım. 2006’da ayrıldım. Babam emekli havacıydı. 1995’te vefat etti. Annem ve dul olan ablam babamdan maaş alıyor. Ben de alabilir miyim? Nasıl bir yol izlemeliyim? Geriye dönük sekiz yıllık alma şansım var mı? Bunun için ne yapmalıyım?*Alev EROZMEN

Cevap: Emekli Sandığı, kendi çalışmalarından dolayı sandıktan emekli aylığı alan kız çocuklarına anne veya babalarından dolayı yetim aylığı bağlamaz. Emekli Sandığı emeklisi olduğunuzdan, maalesef Emekli Sandığı’ndan yetim aylığı alamazsınız. Ancak SSK veya Bağ-Kur emeklisi olsaydınız, babanızdan aylık alabilirdiniz. Çevrenizde bu şekilde aylık alanlar olabilir. Bunlar sizi yanıltmasın. Bu durum yasalar arasındaki farktan kaynaklanıyor.

Kontrol muayenesinde işgücü kaybı oranı yüzde 60’ın altına düşenin aylığı kesilir

Soru: 1455 gün SSK’ya, 1710 gün Bağ-Kur’a prim ödedim. 2013’te malulen emekli oldum. Fakat 8 ay yazışmalar sürdü. Emekli olurken herhangi bir tazminat almadım. Bu normal mi? 2 yıl sonra kontrolüm var. Şimdi kontrolden sonra maaşımda bir artış olacak mı? Yoksa aynı maaşı mı alacağım? Yeni kanunda 1800 gün olan 1971 fazla günü olanın maaşı yüksek mi olacak? * Ermeni ARTUR

Cevap: SSK’lılar emekli olurken çalışma sürelerine ilişkin kıdem tazminatını işverenden alırlar. Bağ-Kur’dan emekli olanlar ise kendi nam ve hesabına çalıştığından kıdem tazminatı alamazlar. Gerek SSK’lı gerekse Bağ-Kur’luya emekli olurken Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) herhangi bir tazminat ödemez. Sadece emekli aylığı bağlar. Bu nedenle emekli olurken SGK’dan tazminat alamamanız normal ve yasal bir uygulamadır. İki yıl sonra yapılacak kontrol muayeneniz maaşınızı artırmak için değil, işgücü kaybı oranınızda bir değişiklik olup olmadığını tespit için yapılmakta. Kontrol muayenenizde işgücü kaybı oranınız yüzde 60’ın altına düştüğü tespit edilirse malul aylığınız kesilir. Aylığınızı yükseltecek yeni bir kanun yok.

Altı yıllık kiracınızı yeni BorçlarKanunu’na göre sebepsiz yere çıkartamazsınız

Soru: Altı yıldan beri dairemde oturan kiracım bu sene kira artışı yapmadı. Geçen yıl da yapmamıştı. Kiracıyı yeni Borçlar Kanunu’na göre bir neden göstermeden çıkartabilir miyim? * Sema ÖZERTEN

Cevap: Mal sahipleri, Türk Borçlar Kanunu’nun yürürlüğe girdiği 1 Temmuz 2012 tarihi itibarıyla 10 yıldan fazla süredir oturmakta olan kiracılarını herhangi bir sebep göstermeden söz konunu kanunun 347’nci maddesi hükmünce tahliye edebiliyor. Ayrıca 1 Temmuz 2012 itibarıyla 10 yıldan az olmakla birlikte 5 yıldan fazla süredir oturmakta olan kiracılar da, ‘Türk Borçlar Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun’daki geçici 2’nci madde hükmünce, 1 Temmuz 2017’den itibaren geçerli bir sebep olmaksızın mal sahiplerince çıkartılabilecek. Her iki halde de mal sahibinin, sözleşmenin bitiminden ‘en az üç ay önce’ kiracıya yazılı bildirimde bulunması gerekiyor. Sonuç olarak, 1 Temmuz 2012 itibarıyla, dairenizde 5 yıldan az süredir oturmakta olan kiracınızı, sebepsiz yere çıkartamazsınız.

Destek primi çalışmanızı memurluk sürenizle birleştirerek aylığınızı artıramazsınız

Soru: 1998’de 657 sayılı devlet memurluğu kanununa göre bir kamu kurumundan emekli oldum. Emekli maaşım düşük olduğu için destek primi ödeyerek 9 veya 10 yıl daha çalıştım. Çalıştığım bu yıllarımı yaklaşık 3000 veya 3500 günümü emekliliğimle birleştirebilir miyim? Bunun hukuksal yöntemi nedir? Eğer hizmet birleştirmesi yapabilirsem her halükarda 25 yıl 1 ay + 9 yıl = 34 yıl 1 ay üzerinden emekli sayılabilir miyim? * Ülker BAŞAR

Cevap: Destek priminin, çalışırken emekli aylığı alınmasını sağlamadan başka emekliye yararı yok. Destek primi, emekliyi değil Sosyal Güvenlik Kurumu’nu desteklemekte. Maalesef destek primine tabi çalışma sürenizi memurluk sürenizle birleştirerek emekli aylığınızı yükseltemezsiniz.