İstanbul'da nükleer zirve

İran ile Türkiye ve Brezilya arasında imzalanan Tahran anlaşmasının ardından zirve İstanbul'a taşındı

a
a
Pazar, 25 Temmuz 2010 - 14:11


İstanbul'da nükleer zirve

Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu ile Brezilya Dışişleri Bakanı Celso Amorim, İran ile Türkiye ve Brezilya arasında imzalanan Tahran anlaşması ve nükleer takas konusunda Four Seasons Otel'de bir basın toplantısı yaptı. İki bakan daha sonra İran Dışişleri Bakanı Manuçehr Mutteki ile biraraya geldi.

“MERKOS İÇİN MUTABIK KALDIK “

Basın toplantısında ilk sözü Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu aldı. Davutoğlu, Brezilya ile Türkiye arasında siyasi ve ticari ilişkilerin devam edeceğini belirtti. Davutoğlu, “ Bizim her alanda ulaştırma başta olmak üzere enerji, ticaret alanında büyük bir potansiyelimiz var. İkincisi bu ikili ilişkilerimizde bölgesel alanda büyük bir önem taşıyoruz. “ dedi.

Davutoğlu , Latin Amerika ülkelerini bir araya getiren 'ortak pazar' anlamına gelen Merkos adlı kurumla ilgili olarak ise, “ Son olarak da Türkiye Merkos ile siyasi bir diyalog süreci başlatıyor. Brezilya önümüzdeki dönemde Merkos’un dönem başkanlığını üstlenebileceğini için Türkiye ile Merkos arasında siyasi diyalog için mutabık kaldık“ diye konuştu.

DİPLOMATİK ÇABALARA DEVAM

Davutoğlu İran’ın nükleer programıyla ilgili olarak ise, “ Biz bu sorunun diplomatik çözümü için elimizden gelen her çabayı göstermeye devam ettik Bundan sonra da göstermeye devam edeceğiz. İran’ın nükleer programıyla ilgili ilkesel pozisyonumuz ortaktır Biz nükleer silahların yoğunlaşmasına karşıyız. Bu çerçevede İran nükleer programıyla ilgili uluslar arası ve bölgesel gerginliğe yol açmaksızın diplomatik yollardan yürümesi için çabalarımız olmuştur“ dedi.

Davutoğlu İran Dışişleri Bakanı Mutteki, Brezilya Dışişleri Bakanı Amorim ve kendisinin üçlü yemekli bir toplantıda biraraya geleceğini belirtti. Davutoğlu, “ Geçtiğimiz hafta Ashton ile Türkiye’de biraraya geldik. Birçok görüşmelerimiz oldu. Bir anlamda bugün bunları paylaşacağız. Mümkün olan en kısa sürede İran ile P5 + 1 ile görüşmelerin başlaması ve İran ile Tahran anlaşması çerçevesinde teknik görüşmelerin başlaması için neler yapacağımızı gözden geçireceğiz Bunlar Türkiye ve Brezilya’nın uluslar arası barışa katkı yapma çabasıdır" diye konuştu. Davutoğlu, “ Bundan sonra da hem bölgesel hem küresel alandaki işbirliği gittikçe artacak “ şeklinde konuştu.

“BUNA STRATEJİK ORTAKLIK DİYEBİLİRİZ“

Brezilya Dışişleri Bakanı Celso Amorim ise, Ortadoğu turuna Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu’na danışmadan çıkmak istemediğini söyledi. İki ülkenin çok yakın bir ortaklık geliştirdiğini söyleyen Amorim, “ Stratejik ortaklık diyebiliriz buna. Bu da çok doğal. Biz benzer dış politikalara sahip iki ülkeyiz Genişlik açısından Türkiye ile çok benzerliğimiz var. Sekiz yıl önce 2002 yılında bizim ticaretimiz 200 milyonun biraz üzerindeydi. Geçen yılki krize rağmen ilk 6 aydaki eğilim devam ederse bu yıl 1.5 milyar dolara ulaşacak. Somut alanlarda işbirliği yapabiliriz Bilimsel işbirliği, petrol arama, inşaat hizmetler alanında gelişmeler var" diye konuştu.

“BU ZOR BİR YOL OLSA DA İYİ NİYET GEREKİYOR“

Amorim Türkiye’nin Ortadoğu’da çok önemli bir ülke olduğuna dikkat çekerek, “Türkiye Ortadoğu’da çok önemli bir ortaktır. Giderek de önemi artıyor. Brezilya da Ortadoğu’daki ülkelerden talep alıyor. Suriye’de Beşar Esad ile görüşeceğiz bu hafta. 10 milyon Arap asıllı nüfusumuz var. Çok önemli bir Musevi kesim de yer alıyor ülkemizde. Bunlardan dolayı da yakınlıklarımız var. Tahran anlaşması açısından önemli bir katkıda bulunuyoruz. Bu da çok zor bir sorunu çözümlenmesi konusunda oldu. Pek çok kişi bunun mümkün olacağına inanmadı Bu bütün sorunları çözmeyecek belki ama ne kadar otoriter ses çıkarsa Tahran anlaşmasıyla ilgili daha da çözüme doğru gittiğimizi anlıyoruz. Bu zor bir yol olsa da, iyi niyet gerekiyor. Daha fazla müzakere şart. Bizler yeni bir dünya düzeni yaratmaya çalışıyoruz. Bu bazı insanlara sarsıcı gelebilir" dedi.

Daha sonra iki ülke Dışişleri Bakanları gazetecilerin sorularını yanıtladı. İstanbul’un İran Nükleer Program Müzakerecisi Said Celili ile Avrupa Birliği Dışişleri Yüksek Temsilcisi ve Avrupa Birliği Komisyonu Başkan Yardımcısı Catherine Ashton görüşmeye ev sahipliği yapıp yapmayacağı konusundaki bir soruya Davutoğlu yanıt verdi.

Davutoğlu, “ Her şeyden önce Brezilya’nın da tavrı aynı Biz bütün uluslararası krizlerin barışçıl yollardan çözümü konusunda sadece İran konusunda değil bütün konularda hep aynı ilkesel pozisyonu benimsedik. Bütün bu sorunlar diplomasi yoluyla çözülmeli. Türkiye elindeki bütün imkanları kullanmaya hazırdır. Celili Ashton görüşmesi gecikmiş bir görüşmedir. Sorunu taraflarını görüşmesi lazım. Bizim yaptığımız bu görüşme için zemin hazırlamaktır. Etkilendiğimiz için soruna tarafız. Dolayısıyla soruna etkide bulunma hakkımız da vardır. Şimdi bizim taraflara başından beri söylediğimiz bu görüşmenin bir an önce gerçekleşmesi ve tarafların açık olması. “ dedi. Davutoğlu,

“Sayın Celili ile Ashton arasında mektuplaşmalar oldu bizim de haberimiz oldu. Biz bu mektupların davete icabet edilmesi gerektiği konusunda sürmesi gerektiğini düşünüyoruz. Sayın Mutteki de görüşmenin Ramazan sonrası bir vakitte olabileceğini teyit ettiler. Bu olumlu bir momentumdur. Türkiye olarak bu görüşmenin yapılmasını teşvik ediyoruz yardımcı olmaya çalışıyoruz. Nerede gerçekleşecek olmasından daha çok gerçekleşecek olması önemli. İstanbul’un güzelliği ve misafirperverliği malumdur o konuda bütün katkıyı sağlarız. Başka yerde olacaksa Türkiye her zaman katkıyı sağlar. Bütün bu sorunlardan en çok etkilenecek olan Türkiye’dir. Bekle gör politikası izlemesi mümkün değildir" diye konuştu.

'TÜRKİYE’Yİ YALNIZ BIRAKMADIK' MESAJI

Brezilya Dışişleri Bakanı Celso Amorim Brezilya’nın arabuluculuktan çekildiği yönünde haberler çıktığını sorulması üzerine de konuştu. Amorim, “Türkiye’yi Brezilya yalnız bırakıyormuş gibi izlenim uyandı. Yanlış bir yorum yapıldı. Gerçeğe dayanmayan dilek dile getirildi. Bu sürece müdahil olmak istemiyormuşuz gibi Financal Times yazı yazdı. Bizim bir rol oynamaya devam edebilmemiz için her iki tarafın da çıkarına olması gerekir. Son şans mıdır değil midir bunu görmek mümkün değil. Bir yere varıyor muyuz ? Son şans demek de yanlış. Bu sorun küresel bir sorun bu sorunun çözüme kavuşması herkesin menfaatine. Bu sorunun çözümüne barışçıl bir katkı sağlayabilirsek ne ala. Bu herkesin menfaatine olacaktır. Bizim bu konuda şahsi bir menfaatimiz yok Bizim yapmaya çalıştığımız dünya barışına yardımcı olmak. Bizim görevimiz problemlere barışçı bir çözüm bulmaktır Yapmaya çalıştığımız ve yapmaya devam edeceğimiz de budur" dedi.

AMORİM’DEN İRAN’A “ESNEK TUTUM BENİMSE “ÖNERİSİ

Amorim “ Bu süreçte ABD Başkanı Barack Obama’dan ne bekliyorsunuz ? “ sorusuna ise, “ Şimdi teknik toplantı önerisi var. İran’ın esnek bir tutum benimsemesini istiyoruz. Bu toplantıya gitmesini istiyoruz. Toplantıda ne olacağını bilemiyoruz. Bu sadece onların menfaatine değil diğer ülkelerin de menfaatine. İran’ın barışçıl nükleer program hakkını destekliyoruz ama İran’ın garanti vermesi lazım Bu nükleer programın askeri yansımaları olmayacağı şeklinde“ ifadesini kullandı. Amorim bu durumdan kendilerinin de etkilendiğini söyleyerek, Celili Ashton görüşmesinin büyük önem taşıdığını kaydetti

“ BUNDAN SONRAKİ ADIM TEKNİK MÜZAKERELER“

Davutoğlu ise, son olarak Türkiye’nin rolüne vurgu yaparak, “ Bizim oynadığımız iki rol var İlki tarafların biraraya gelmesi için bir çerçeve oluşturmak . Biz taraf değiliz. Bu taraf Viyana grubu" dedi. Davutoğlu, İkinci üstlendiğimiz rol Türkiye bin 20 kilogramlık uranyumu depolama rolü üstleniyor Taraflar teknik olarak anlaşamazsa böyle bir rol de olmayacak. Bu çerçeveden istifade etmek herkesin takdirinde. Bundan sonra atılacak adım da teknik müzakerelerin başlamasıdır Viyana grubuyla İran arasında“ diye konuştu.

YEMEKTE BİRARAYA GELDİLER

Daha sonra İran Dışişleri Bakanı Manuçehr Mutteki, Brezilya Dışişleri Bakanı Celso Amorim ve Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu öğle yemeğinde biraraya geldi. Toplantı öncesi kısa bir süre görüntü alınmasına izin verildi

Pınar Çıtak Koygun İSTANBUL DHA

4