İzin kullanma tarihi çalışanların kıdemine göre belirlenir

Cumartesi, 07 Ağustos 2010 - 05:00

Soru: İşyerimizde çalışanların izin talepleri genellikle aynı tarihe rast geliyor. Özellikle bu yıl bir kısmı Ramazan’dan önce izin istedi, bir kısmı da Ramazan’dan sonra izin kullanmak istiyor. Ancak isteklerini karşılarsak işimiz aksayacak. İşimiz gereği aynı tarihte değil sıra ile izin kullanmaları gerekiyor. Bu durumda işveren olarak ne yapmamız lazım? Personelin aynı tarihte izin taleplerini onları kırmadan nasıl karşılayabiliriz? Metehan KESKİN Cevap: Aynı tarihe rastlayan izin taleplerini, işyerindeki kıdemi, (çalışma süresi) önceki yıl veya yıllarda kullandığı izin tarihlerini dikkate alarak karşılamanız gerekli. Örneğin, Ramazan’dan sonra izin kullanmak isteyen iki çalışandan işyerine hizmet süresi fazla olanın izin talebi yerine getirilir, hizmet süresi daha az olana da ondan sonra izin kullandırılır.

Kayıt dışında çalıştırılan için vergi de prim de ödenmez

Soru: SSK’dan 1998’de emekli oldum. Daha sonra bir yerde iş buldum, sigortasız olarak çalışmaya başladım. Bu arada işyeri vergimizi de ödemiyor. Asgari ücret üzerinden vergimi ödüyorum. Bu işyerinde işçi statüsünde çalışıyorum. Bu şartlar altında SSK destek primi ödemem gerekir mi? Bir de şimdi gitsem bana geriye dönük ceza ödetirler mi? Acaba herhangi bir af uygulaması olabilir mi? B.SAKARYA Cevap: İşyerinde sigortasız çalışıyorsanız işveren prim de ödemez, vergi de. Kayıt dışında çalıştığınız için, tespit edilene kadar, devlet vergi ve prim istemez. Neyin asgari ücret üstünden vergisini ödediğinizi anlayamadık. Kayıt dışı çalıştığınız için destek primi de ödenmiyordur. Zaten destek primini ücretten kesip, işveren hissesini de ekleyerek beyan ve ödeme zorunluluğu işverene ait. Sizden destek primi alınmaz. Bu açıdan çekinmenize gerek yok. Şu anda herhangi bir af çalışması yok. Meclis’in yeni çalışma döneminde olup olmayacağına da iktidar partisi karar verir. Gelecek yıl seçim olması, af olmasa da borç yapılandırmasına ilişkin düzenlemelerin şansını yükseltiyor. Ancak Af Kanunu’nu takip etmenizi de anlayamadık. Çünkü, yasanın çıkması sizi değil işvereni ilgilendiren bir konudur.

Yanlışlık varsa düzeltilir aksi halde dava açarsınız

Soru: 5 Mayıs 1958 doğumluyum. 1981-1982 arasında askerliğimi yaptım. 1 Ekim 1983’te Devlet Demir Yolları’na (TCDD) işçi olarak girdim ve bir süre çalıştım. SSK kartımda giriş tarihim doğru fakat gün görünmüyor. 1 Ocak 1989’da işyeri açtım. Bağ-Kur’a 15 Haziran 2006’ya kadar prim ödedim. Bir miktar borç nedeni ile durdurdum. 1) SSK tarihinden gün alırsam, SSK’ya geçersem faydası ya da zararı olur mu? 2) Askerliği ödersem faydası olur mu? 3) Bağ-Kur’u dondurduğum tarihten sonraki boşluğu ödemem durumunda nasıl emekli olurum? Tuncer TAN/İSTANBUL Cevap: İlk başlangıcınız stajyer veya çırak sigortası ise, bu sigortalarda kişileri emekli eden sigorta kollarına prim ödenmediğinden gün görünmez ve emeklilik açısından başlangıç sayılmaz. Ancak, sigortanız çırak veya staj sigortası değilse, bir hatadan dolayı görünmüyordur. Çalıştığınız kuruma başvurarak, çalışmalarınızın kuruma bildirilip bildirilmediğini öğrenin. Günleriniz bildirilmişse, o dönemde kuruma verilmekte olan dört aylık bordolardan bir örnek alarak, Sosyal Güvenlik Kurumu’na başvurduğunuzda hata düzeltilir ve günlerinizi kazanırsınız. Ancak çalıştığınız kurum girişinizi bildirmesine karşın, çalışma günlerinizi bildirmemişse, hizmet tespit davası açıp, mahkemede belge veya şahitlerle çalışmanızı kanıtlayabilirseniz, günlerinizi yargı yoluyla kazanabilirsiniz. 1) Son yedi yılda fazla prim ödenen kurumdan emekli olunuyor. Sigortalı bir işte çalışarak en az 1260 gün (3.5 yıl) prim ödemeniz halinde, 1 Ekim 1983 başlangıcınıza göre SSK’dan emekli olmak için 25 yıl sigortalılık süresi, 5150 gün prim ödeme ve 47 yaş şartlarına tabi olursunuz. Ve prim ödemenizi 1260 güne tamamlayacağınız tarihte emekli olabilirsiniz. 2) Askerlik borçlanmasının SSK’dan emekli olmanıza faydası olmaz. 3) Askerlik sürenizi borçlanıp, 5 yıl 10 ay 16 gün daha prim ödeyerek, toplam prim ödemenizi 25 tam yıla tamamlayacağınız tarihte Bağ-Kur’dan emekli olabilirsiniz. Ayrıca, bundan sonra prim ödemeseniz dahi, 58 yaşınızı dolduracağınız 5 Mayıs 2016’da yaş haddinden emekli olabilirsiniz.

Askerlik sürenizin 70 gününü borçlanmanız yeterli

Soru: 17 Temmuz 1964 doğumluyum. 1 Mart 1984’te askere gittim, Ağustos 1985’te döndüm. 1 Şubat 1986’da SSK’lı oldum. Askerlik borçlanması yapacağım. Borçlanma, günümü ne kadar geriye çeker? Askerlik sürem 540 gün (18 ay). Askerliği borçlanmazsam 17 Temmuz 2013’te emekli olacağım. Askerliğimi borçlanırsam kaç yaşında emekli olurum? Ali BABA Cevap: Askerliğinizin tamamını borçlanmanıza gerek yok. Askerlik sürenizin 70 gününü borçlanmanız halinde, sigorta başlangıç tarihiniz 70 gün geri gider ve emekli olmak için 25 yıl sigortalılık süresi, 5225 gün prim ödeme ve 48 yaş şartlarına tabi olmanızı sağlar. Toplam 5225 gün prim ödemiş olmanız şartıyla, 48 yaşınızı dolduracağınız 17 Temmuz 2012’de emekli olabilirsiniz.

49 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz

Soru: 1967 doğumluyum. Ocak 1986’da sigortalı oldum. 30 gün prim ödedim. 1987’de askere gittim ve 18 ay askerlik yaptım. Bugün itibarıyla toplam 3406 gün prim ödem var. Toplam kaç günlük primle ne zaman emekli olabilirim? Mustafa YILMAZ Cevap: Emekli olmak için, 25 yıl sigortalılık süresi, 5300 gün prim ödeme ve 49 yaş şartlarına tabisiniz. 1894 gün daha prim ödeyerek, 3406 gün olan prim ödemenizi 5300 güne tamamlamanız şartıyla, 2016’da 49 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz.

2619 gün prim ödeyip 54 yaşınızın dolmasını bekleyeceksiniz

Soru: 16 Kasım 1978 doğumluyum. 1 Nisan 1998 işe giriş tarihim. Şu ana kadar 3356 gün prim ödedim. Ne zaman emekli olabilirim? Nazlı AYSEL Cevap: Emekli olmak için 20 yıl sigortalılık süresi, 5975 gün prim ödeme ve 54 yaş şartlarına tabisiniz. 2619 gün daha prim ödeyerek, 3356 gün olan prim ödemenizi 5975 güne tamamlamanız şartıyla, 54 yaşınızı dolduracağınız 16 Kasım 2032’de emekli olabilirsiniz.