'Sağlıklı bronzluk yok!'

Bronz olarak değerlendirdiğimiz, hepimize cazip ve seksi gelen cilt ise aslında birçok bakımdan hasarlı cilt

Cumartesi, 15 Mayıs 2010 - 05:00

'Sağlıklı bronzluk yok!'

Hatta deri ne kadar bronz ise o kadar hasarlıdır. Ayrıca deri kanserleri, deri yaşlanması ve lekelerin başlıca nedeni ise aslında güneş. Konu ile ilgili cilt hastalıkları uzmanı Yrd. Doç. Dr. Melisa Eczacıbaşı ile görüştük.

Güneşin hasarlı etkileri deri tipine göre değişir mi?

Güneşin zararlı UV ışınlarının deride oluşturduğu hasar deri tipine göre tamamen değişiklik gösteriyor. Derinin ne kadar melanin pigment içerdiği ve hasar gördükten sonra ne kadar melanin ürettiği önemlidir. Açık deri tiplerde hem akut hem kronik etkilerle karşılaşmak daha kolay.

Güneşin hasarlı etkilerine en duyarlı olanlar kimler?

Güneşin akut ve kronik yan etkilerinden payımızı almamak için yaşamın her döneminde güneşten korunmak doğru bir yaşam biçimi haline gelmeli.
Özellikle çocuklar, yaşlılar ve beyaz tenliler bu konuda dikkatli olmalılar. Aslında yaşamımız boyunca aldığımız hasarın yüzde 70’ine yakınını 12-18’li yaşlarda alıyoruz.
Çocukluk ve ergenlik döneminde aldığımız ani yanıkları ve güneş hasarları yaşamın ileri dönemlerinde gelişecek cilt kanse rleri için önemli bir risk faktörü teşkil eder.

Sağlıklı bronzluk diye bir şey var mı?

Aslında sağlıklı bronzluk diye bir şey söz konusu değil. Güneş koruyucu kremler ise sağlıklı bronzlaşmak için değil bizleri güneşten korumak için üretilmiştir.
Kremler kozmetik piyasasına ilk çıktığında ise sadece UVB’ye karşı koruyucu iken zamanla UVA’nın derinin derin tabakalarına kadar ilerlediğini ve daha da çok zararlı olduğu ortaya çıkartarak kremlere 2 koruma faktörü eklendi. Artık güneşe karşı daha bilinçli ve bilgili olmak herkesin özellikle annelerin görevi.

Günlük yaşamda da güneşin etkisinden korunmak için ne önerirsiniz?

Güneşten koruma yöntemlerinin hiçbiri yüzde 100 koruyucu değil. Uygun giysileri tercih edin. Beyaz renkli açık giysiler giyin. Göz çevresine iyice kapatan ve UV filtreli gözlükler, geniş çaplı şapkalar kullanın.
Eldivenler ve şemsiyeler sizi güneşten iyice koruyacaktır. Aslında bir tek yaz aylarında değil tüm sene boyunca özellikle açık tenli insanlar güneş koruycu kullanmayı alışkanlık haline getirmeli.
Bir tek yüzerken değil, güneşte spor faaliyetlerinde bulunduğunuzda, rüzgara karşı gölgede yattığınızda bile güneş koruyucu kullanmayı ihmal etmeyiniz.
Güneş koruyucuların da diğer kremler gibi içerdikleri bir çok kimyasal madde vardır ama bunlar vücudumuza ve cildimize daha uyumlu ve zararsızdır. Çinko oksit ve titanyum oksit içerenleri özellikle tercih etmeliyiz.

Ama güneşin yararlı etkileri de var; bunlardan nasıl yararlanmalı?

Güneşin yaşamamız için yararlı etkileri olduğunu unutmamalıyız. Yer yüzüne ulaşabilen ışınların en önemli faydaları D vitamini. Ayrıca zararlı mikroorganizmaları sayıca azaltmak ve yok etmek önemli faydalarından.
Yaşama sevinci kaynağı mutluluk hormonu üretir, insanların psikolojileri üzerinde de önemli etkileri vardır. Bundan yararlanmak üzere güneşlenmek için ise sabah 11.00’den önce ve akşam 16.00’dan sonraki saatleri tercih edin.

Şimdi güneş koruyuculu makyaj malzemeleri üretiliyor. Bunların koruyucu etkisi ne derece?

Güneş koruyucu içeren kremleri sayısı gittikçe arttı. Cilt rengine uyumluk gösterdiklerinden makyaj altında da kolaylıkla kullanılabilirler. Güneş yaz kış demeden tüm mevsimlerde cildi tehdit ettiğinden günlük ve sürekli kullandığımız ürünlerde SPF içerenleri tercih etmek büyük akıllılık. Yazın bronz dolaşmak istiyorsanız renkli nemlendiriciler var, onları tercih edebilirsiniz.

Otobronzanlar da var; onların zararlı etkisi var mı?

Güneşle mücadelede kozmetik sektörün üzerinde çalıştığı en önemli ürünlerin başında otobronzlar geliyor. Birleşiğindeki dehiroksiaseton nedeniyle bazı proteinlerle birleşerek deriye bronz görüntüsü veriyorlar.
Bu grup kozmetiklerin güneşten koruma gibi özellikği yoktur ve en üst kısımda kesinlikle güneş koruyucu kullanmak gerekiyor. Otobronzanları kullanmadan önce mutlaka nemlendirici sürün. Yanlış uygulama lekelenmeye ve dalgalı görünüme yol açabilir.

Solaryum güneşten daha mı tehlikeli?

Bu yapay UV lambalarında aslında güneş ışınlarına göre 30 kat daha fazla zararlı ışınlar bulunuyor. Güneşe bağlı kronik hasar dediğimiz deri kanserleri ve fotoyaşlanma solaryumdan sonra daha çok karşılaşabilen durumlar.

Güneşten korunmak için hangi faktör koruyucuyu öneriyorsunuz?

Günlük kullanım için aslında 15-30 faktörü yeterlidir. 15 faktör içeren güneş koruyucular, güneşin zararlı UVB ışınlarının yüzde 90’ına yakını bloke ederler. 30-50 faktör üzerindekiler ise ciltte hassasiyet yapabileceklerinden dikkat etmek gerekir.
Aslında 15-30-50-90 arasında koruma açısından çok büyük bir fark yoktur. Kendinize bir iyilik yapın ve güneş koruyucu almaya gittiğinizde hem UVA hem UVB içeren krem almayı unutmayın.

En iyi sonucu almak için bunları nasıl kullanmalıyız?

Güneş koruyucuları güneşe çıkmadan yarım saat önce sürün. Etki süreleri kısıtlı olduklarından terlerseniz, yüzerseniz, silerseniz kremi 4 saatte bir tekrarlayın.