Tarihin utanç dolu deneyi: Küçük Albert

Davranışçı psikolog John B. Watson, sağlıklı bir bebek olan güzel Albert'ı birçok psikolojik teste tabi tutar, üzerinde şefkatten nasibini almamış araştırmalar yapar

Cuma, 20 Şubat 2015 - 15:01

Tarihin utanç dolu deneyi: Küçük Albert
Davranışçı psikolog John B. Watson, sahada yaptığı araştırmalarda insanın korkularının sonradan kazanıldığına dair bir gözlem yapınca, bu tezini araştırma laboratuvarına taşımak gibi hoyrat bir karar verir. Sağlıklı bir bebek olan güzel Albert’ı birçok psikolojik teste tabi tutar, ve hiçbir korkusunun olmadığını gözlemler. Bunun üzerine Watson, şefkatten nasibini almamış araştırmasına başlar.
 
 
Albert’te sonradan edinilmiş korkular yaratmak için, Albert’ın daha önce varlıklarında hiçbir korku duymadığı fare, tavşan ve köpek peluş bebeklerini, Albert’ın tam arkasında gürültüyle çalan bir ‘Gong!’ sesiyle birleştirir. (Bu bir klasik koşullandırma yöntemidir.) Gong sesi ve oyuncak hayvan eşleşmeleri arttıkça, artık Albert peluş bebeklerin sadece varlığında bile korkudan ağlamaya, irkilmeye, titremeye başlar.
 

Araştırma Albert’ın psikolojisi için son derece yıpratıcıdır. Minik bebek artık tek başına bırakıldığında bile hep tetiktedir. Daha da kötüsü araştırmayı yapan psikologlar, Albert’ın ruh sağlığı için bir iyileştirme sürecine başlamazlar ki başlasalardı da, geçmişin derin ve karanlık izlerini ne denli silebileceklerdi bilinmez. Albert’a araştırma sonrasında ne olduğuyla ilgili pek çok rivayet mevcut. Ancak güçlü ihtimaller arasında şu da var ki tamiri çok meşakkatli ve bazen imkansız olan insan psikolojisi üzerine yapılan bu deneyi takip eden zaman içerisinde; Albert, yedinci yaş gününü kutlayamadan hayata veda eder.

Little Albert deneyinin videosu: