Vergi iadesi yok işçi ve memur boşa hayale kapılmasın

Perşembe, 22 Ekim 2009 - 11:05

Soru: Anayasa Mahkemesi ücretlilerin vergi oranını iptal etmiş. Bu durumda ücretli olarak özel sektörde çalışan işçiler ve devlette çalışan memurlar, maaşlarından fazla kesilen vergileri iade olarak geri alabilecekler mi? Gül YAZAR

Cevap: Anayasa Mahkemesi, vergi tarifesindeki yüzde 35 oranın, ücretlilere uygulanmasını iptal etti. İptale ilişkin karar Resmi Gazete’de yayımlanmasını takip eden tarihten itibaren 6 ay sonra yürürlüğe girecek. İptal kararının yürürlüğe gireceği tarihe kadar, Anayasa Mahkemesi’nin iptal gerekçeleri doğrultusunda yasal bir düzenleme yapılacak. Anayasa Mahkemesi kararları geriye yürümediğinden ve Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten itibaren yürürlüğe girdiğinden ücretlilerin ve devlet memurlarının vergi iadesi alması söz konusu değil. Ancak, iptal kararının yürürlüğe girdiği tarihten itibaren, ücretlerin vergilendirilmesinde yüzde 35 oranı uygulanmayacağından aylık brüt 4167 liradan fazla ücret alanlar bir miktar vergi avantajı sağlayacaklar.

Memuriyetten ayrılıp aylık bağlanacak yaşı çalışmadan bekleyebilirsiniz

Soru: 9 Mart 1963 doğumluyum. 20 ay askerliğimi yaptım ve askerlik borçlanmamı ödedim. Asker dönüşü 2 yıl 4 ay 14 gün Bağ-Kur ödedim. Bağ-Kur ödenirken 21 gün de özel bir şirketten sigorta primimin yatırılmış olduğunu öğrendim. 15 Aralık 1987’de devlet memuru olarak işe başladım. Bunların hepsini toplattığımda 21 günlük sigorta priminin Bağ-Kur ödemesi sırasında yapıldığının tespiti üzerine emekli olamayacağımı öğrendim. Bu durumda 9 Mart 2010’da emekli olabilir miyim? Hilmi AĞIR

Cevap: 23 Mayıs 2002 itibarıyla 25 yıl fiili hizmet süresini doldurmaya sizin gibi 6.5 yıldan fazla, 8 yıldan az süre kalan devlet memurları, 25 yıl fiili hizmet süresi ve 48 yaş şartlarına tabi bulunuyor. Hizmet süresi şartını yerine getirdiğinizden, 9 Mart 2011’de emekli olabilirsiniz. Memuriyetten önce 20 gün daha Bağ-Kur veya SSK sigortanız olsaydı, emekli olacağınız yaş 47 olurdu ve 9 Mart 2010’da emekli olabilirdiniz. Maalesef 48 yaşından önce emekli olmanız mümkün değil. Ancak, fiili hizmet süresi şartını yerine getirdiğinizden isterseniz işinizden ayrılabilir ve 48 yaşın dolmasını çalışmadan da bekleyebilirsiniz. Bu durumda emekli aylığınız 48 yaşınızı doldurduğunuz tarihte bağlanır. Emekli ikramiyenizi de aynı tarihte alabilirsiniz.

Babanız istediği zaman emekli olabilir

Soru: Babam 1956 doğumlu. 1974’te SSK’lı olmuş. 1792 gün prim ödemiş. 600 gün askerlik borçlanması yapmış. 1985’ten beri Bağ-Kur’a prim ödüyor. Babam ne zaman, hangi şartlarda emekli olabilir? Özlem ÖZÇALICI

Cevap: Primi ödenen son yedi yılda fazla prim ödenen kurumdan emekli olunuyor. Babanız primi ödenen son yedi yılda Bağ-Kur’a fazla prim ödediğinden Bağ-Kur şartlarıyla emekli olacak. Bağ-Kur’da emekli olmak için ise 25 yıl prim ve 44 yaş şartlarına tabi. Şartları sağladığından babanız istediği zaman emekli olabilir.

Vergi indirimi belgeniz geçerli

Soru: 31 Temmuz 1971 doğumluyum. 6 aylıkken felç geçirmişim. Yüzde 40 engelli raporum var. 1 Ocak 1990’da SSK’lı oldum. 4 Ekim 2000’de Bağ-Kur’a geçtim. 26 Ekim 2005’te Bağ-Kur’u kapattım. Bağ-Kur’a 1822 gün prim ödedim. 27 Ekim 2005’te SSK’lı oldum. 2006’da vergi indirim belgesi aldım. SSK’da 1654 gün prim ödemem var. Engelli emekliliğinden yararlanamayacak mıyım? Kaç gün primle, hangi yaşta emekli olacağım? Yeni yasada vergi indirim belgesi istenmiyormuş. Tekrar mı rapor alacağız? Elimizdeki belge geçersiz mi olacak? Erken emeklilik hakkım kaybolacak mı? Ahmet GÖKÇEN

Cevap: Vergi indirim hakkınız geçerli. Tekrar rapor almanıza gerek yok. Engelli hakkıyla erken emeklilik hakkından yararlanacaksınız. Tekrar sigortalı olduğunuz 27 Ekim 2005’ten itibaren SSK’ya 1260 gün prim ödemişseniz, 6 Ağustos 2003 itibarıyla vergi indirim hakkı almış 3’üncü derece engellilere tanınan 15 yıl sigorta ve 3600 gün prim şartlarına tabi olur ve 124 gün daha prim ödeyerek 3476 gün olan prim ödemenizi 3600 güne tamamlayacağınız tarihte emekli olabilirsiniz. Şayet tekrar sigortalı olduğunuz tarihten itibaren SSK’ya 1260 gün prim ödemeniz yoksa, belirttiğimiz şartlarda emekli olabilmeniz için prim ödemenizi 1260 güne tamamlamanız gerekiyor. Engelli Bağ-Kur’lulara da erken emeklilik hakkı tanındı. Gerek Bağ-Kur şartlarıyla, gerekse vergi indirim hakkı almadan emekli olmak için 18 yıl sigorta ve 4680 gün prim şartlarına tabi olursunuz. 1204 gün daha prim ödeyerek, 3476 gün olan prim ödemenizi 4380 güne tamamlayacağınız tarihte emekli olabilirsiniz.

Kıdem tazminatını almak için sosyal güvenlik il müdürlüğünden yazı alın

Soru: Sigorta yaşı en az 15 yıl ve 3600 gün primi dolduranlar kendi isteğiyle de ayrılsa kıdem tazminatı alabilir diyorsunuz. Bununla ilgili bir kaç tane muhasebeciye danıştım. Böyle bir bilgiye sahip değiller. Benim böyle durumum var. 11 Ağustos 1989’da SSK’lı oldum. 5122 gün primim var. Şu anki işimde 6 Haziran 1997’den beri çalışmaktayım. Kendi isteğimle işimden ayrılmak istiyorum. Söylediğiniz kanunu yazılı olarak nerede bulabilirim? Tazminatlarımı tam alabilmek için işten ayrılmadan önce herhangi bir yere yazılı müracaat yapmam gerekiyor mu? Nuri HAYTA

Cevap: Kısmi yaşlılık aylığı ile emekli olmak için aranan, 15 yıl sigorta süresi ile 3600 gün prim şartlarını yerine getiren ve sadece yaş haddinin dolmasını bekleyenler, kıdem tazminatı alarak işinden ayrılabilirler. Bu uygulamanın dayanağı 1475 sayılı İş Kanunu’nun 14’üncü maddesidir. 15 yıl sigorta süreniz ve 5122 gün prim ödemeniz olduğundan, kıdem tazminatını alarak işinizden ayrılabilirsiniz. Bunun için yapmanız gereken, bulunduğunuz yerdeki sosyal güvenlik il müdürlüğüne başvurarak, ‘kıdem tazminatı alabilir’ yazısı alarak, işverene ibrazdan ibarettir.

Primi 9000 güne tamamlayıp 50 yaşı beklemeniz gerek

Soru: 26 Mart 1968 doğumluyum. 1 Mart 1988’de Bağ-Kur’lu oldum. 7882 gün primim var. Ne kadar prim ödemem gerekir? Ne zaman emekli olurum? Ali KARAASLAN

Cevap: Bağ-Kur’da 25 yıl (9000 gün) prim ve 50 yaş şartlarına tabisiniz. 1118 gün daha prim ödeyerek prim ödemenizi 9000 güne tamamlamanız şartıyla, 1 Mart 2018’de emekli olabilirsiniz.

İstediğiniz zaman emekli olabilirsiniz

Soru: 1 Aralık 1964 doğumluyum. 1980’den 110 gün, 1982 ve 1983 tarihlerinden 110 gün olmak üzere SSK’ya 220 gün prim ödemem var. 15 Ocak 1985’te Bağ-Kur’lu oldum. 30 Eylül 2009’a kadar prim ödedim. Ne zaman emekli olabilirim? Seda ÇAMLIBEL

Cevap: Emekli olmak için 20 yıl sigorta ve 41 yaş şartlarına tabisiniz. Emekli olmak için aranan şartları sağladığınızdan istediğiniz zaman emekli olabilirsiniz.