Yabancılar 14 trilyon dolarlık davet Türkiye'ye niye geliyor?

a
a
Cuma, 15 Ekim 2010 - 05:00

Herkes Türkiye’ye yönelik yabancı ilgisinin arkasındaki gerekçeyi anlamaya çalışıyor.

Sadece Türkiye değil, aslında ‘gelişmekte olan’ ülkelere yönelik bir ilgi var. Bunu ben Amazon’daki kitaplardan, yabancı dergi ve gazetelerdeki yazılardan da görüyorum. İçinde ‘gelişmekte’ olan (emerging) geçen kitap, makale ve konferans sayısı hızla artıyor.

Bunun bir yığın nedeni var. Ama Türkiye’yi de kapsayan bazı ülkelerde ilginin arkasında ‘nüfus’ ve ‘dinamik iç pazar’ olduğunu söyleyenlerin sayısı bir hayli fazla... Yabancı sermaye güçlü şirketler, artan ihracat gibi performans göstergelerine büyük önem veriyorlar. Ancak, nüfus, refah düzeyi ve bunlara bağlı ‘büyük ve gelişen iç pazar’ olgusunu da giderek daha fazla öne çıkarıyorlar. Özellikle Batı ekonomilerinde ortaya çıkan ‘yaşlı, dinamizmini kaybetmiş ve tasarruf eden’ nüfus yapısına, gelişen ülkelerin bir çözüm olabileceğini düşünüyorlar.

[[HAFTAYA]]

Sadece 6 ülke var!

Böyle bakınca da önlerinde fazla seçenek kalmıyor. Çin, Rusya, Hindistan, Brezilya gibi ülkelerin yanına Türkiye ve Meksika’yı da koyuyorlar. Çünkü, dünyada, nüfusu 70 milyonun üstünde olan çok fazla ülke yok. Üstelik bunlar arasında kişi başına milli geliri (satın alma gücü açısından) 12 bin doları geçenlerin sayısı sadece 6 adet. Onlardan üçü gelişmiş (ABD, Japonya ve Almanya), 3’ü de gelişmekte olan (Türkiye, Meksika ve Rusya) arasında yer alıyor. Böyle bakınca, yabancı ilgisini anlamak daha kolay oluyor. Galiba Türkiye’yi yabancılar daha iyi değerlendiriyor. Onları yakından izleyenlerden dinlediğim kadarıyla, yabancılar, ‘dinamik nüfusa, güçlü iç pazar ve tüketime’ geliyorlar.

Bill Gates’in okuduğu enerji kitabı

Microsoft’un kurucusu Bill Gates, enerji henüz Türkiye’de bu kadar fazla ilgi çekmezken, bu sektöre yönelik girişimlerde bulunmuştu. Özellikle yenilenebilir enerji sektörüne yatırımlar yapmıştı. Geçtiğimiz günlerde Twitter’da bu konuda çok beğendiğini söylediği bir kitabı paylaştığını gördüm. ‘Enerji Geçişleri: Tarih, Gereksinimler ve Gelecek’ adlı bu kitap, Bill Gates’in beğeniyle izlediği uzman Vaclav Smil tarafından yazılmış. Kanada’da, Manitoba Üniversitesi’nde profesör olan Smil’in kitabı için Gates, ‘Oldukça etkileyici’ değerlendirmesini yapıyor ve herkese okumasını öneriyor.

4 önemli aşama var

Vaclav Smil, dünya tarihinde 4 önemli enerji geçiş evresi olduğuna dikkat çekiyor:

1. İlk büyük enerji dönüşümü ateşe hükmedilmesiydi.

2. İnsanlığın toplayıcılık ve avcılık döneminden hayvanları evcilleştirme ve toprağın ekimiyle kendini bulan yerleşik düzendi.

3. 19’uncu yüzyılın sonunda başladı, 20’nci yüzyıla kadar insanoğlunun büyük çoğunluğunu o kadar da çok etkilemedi.

4. Son dönemi ise fosil kaynaklı yakıtlardan yenilenebilir enerjiye geçiş oluşturuyor.

Gates’in dikkatini çekenler

Bill Gates, ‘175 sayfa, okunması kolay, rakamlarla desteklenmiş’ diye değerlendirdiği kitapla birkaç önemli saptama da yapıyor:

- Enerjideki büyük dönüşümleri, sosyal, ekonomik ve teknolojik değişimler yönlendiriyor. Öyle de olmaya devam edecek.

- ABD ve diğer zengin ülkeler, enerji kullanımının azaltılması doğrultusunda hiçbir şey yapmıyorlar. Bu, gerçek bir hayal kırıklığı...

- Kitapta, yenilenebilir kaynakların, bugünkü yüksek karbonlu enerjiye göre ucuzlaştırılmasının önündeki engeller, zorluklar tek tek anlatılıyor.

 - Smil’in kitabı bana, yoksullara yeterli miktarda ucuz, karbonsuz enerjinin ulaştırılmasının bir hayli zor olacağını da öğretti.