AMAAAN PEEETROL!

30 Nisan 2014, Çarşamba 05:00
AA

Kuzey Irak Kürt Bölgesel Yönetimi tarafından hazırlanan rapora göre bölge sınırları içinde 45 milyar varil petrol ve 2 trilyon metreküp doğalgaz bulunuyor. Kaba bir hesap yapacak olursak, bölgedeki doğal kaynakların maddi karşılığı şu anda 5 trilyon dolar!

[[HAFTAYA]]

*

Irak hükümeti Kuzey Irak yönetiminin kendi başına petrol ihracatı yapmasını Irak’ın toprak bütünlüğüne ve anayasasına aykırı olduğunu söylüyor. Kaldı ki Irak anayasasına göre bu petrolün yüzde 83’ü merkezi yönetime, yüzde 17’si ise bölgesel Kürt yönetimine ait... Ancak Kürtler bu orandan mutlu değil ve petrolün paylaşımı konusunda uzun süredir merkezi yönetimle adeta harp halindeler.

*

Geçen yıl bu anlaşmazlık çözülmeden Kuzey Irak yönetimi rest çekti ve kendi petrolünü Türkiye üzerinden dünyaya satacağını duyurdu. Merkezi yönetim kıyameti kopardı. Bağdat, Erbil ve Ankara arasında ciddi bir diplomatik kriz çıktı. Neyse ki Türkiye’nin de araya girmesi ile Kuzey Irak yönetimi geri adım attı ve anlaşma sağlanana kadar petrol ihracatı yapmama sözü verdi. Bu arada Türkiye’ye Kuzey Irak’tan gelen kamyonlar vasıtasıyla ‘Tekerlekli Boru Hattı’ adı altında Türkiye’ye günde 25-30 bin varil petrol taşınmaya başlandı. Ceyhan’da depolanan bu petrol bugün 1.5 milyon varile ulaştı. Piyasa değeri yaklaşık 165 milyon dolar.

*

Süreç bu şekilde ilerlerken dün Kuzey Irak yönetimi bir bomba daha patlattı. Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) Başbakanı Neçirvan Barzani, Türkiye’de depolanan petrolün satışına 2 Mayıs’tan itibaren başlayacaklarını bildirdi. Barzani, petrol parasının Türkiye’deki bir bankaya yatırılacağını belirtti.

*

Uluslararası petrol ticaretinde ‘menşei şahadetname’ denen bir belge var. Bu belge satılan ya da alınan petrolün hangi ülkeden çıktığını gösterir ki bu olmadan yapılan ticaret kaçakçılık muamelesi görür. Bu da demek oluyor ki, Irak merkezi hükümetinin onayı olmadan Kuzey Irak bölgesel yönetiminin petrolünü dünyaya ‘resmi yollarla’ satması imkansız.

*

O halde Barzani’nin bu açıklaması ne anlama geliyor? Bence 3 ihtimal var... 1- Barzani, Bağdat yönetimine son kez blöf yapıyor. 2- Ankara, Bağdat, Erbil ve daha da önemlisi Washington arasında henüz duyurulmayan bir petrol anlaşması yapıldı. 3- Türkiye, Kuzey Irak yönetimini var olan statüsünden çıkarıp Irak’tan ayrı bir devlet olarak tanıdı, haberimiz yok.