“Neden oy verdin” diye sorulur mu?

08 Şubat 2014, Cumartesi 05:00
AA

Cumhuriyet Gazetesi’nin dünkü manşetinde “Aziz Nesin’lik tespit” başlığı vardı. Haberin devamında, halkın yüzde 77’si rüşvet ve yolsuzluk olduğunu kabul etmesine rağmen oy tercihini değiştirmediği vurgulanıyordu. Cumhuriyet bu haberi, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın son konuşmasında açıkladığı anket sonuçlarına dayandırıyor.

[[HAFTAYA]]

Erdoğan, AK Parti’nin oylarında bir düşme olmadığını söylemişti. Demokrasilerde seçmen davranışları üzerine genellikle geniş araştırmalar yapılır, hatta sonuçlar doktora konusu da olabilir. Ancak kalkıp “Niye bu partiye oy veriyorsunuz?” diyerek tepki sorusu sorulamaz. Kim hangi partiye istiyorsa oy verir. “Göbeğini kaşıyan adam” ya da “bidon kafalılar” mantığıyla kitleleri küçümsemek, demokrasinin temel ilkeleriyle çelişmek olur.

Cumhuriyet’in böyle bir niyeti olduğunu düşünmüyorum. AK Parti, 11 yıllık iktidar olmanın getirdiği bütün yorgunluğa ve eleştirilen politikasına rağmen hâlâ yüksek oy alabiliyorsa bunun başka nedenlerini sorgulamak gerekir. Türkiye’de seçmen profilinin büyük bölümünün muhafazakar eğilimli olduğu biliniyor. Bu kitle geleneksel olarak sosyal demokrat partilere mesafeli. AK Parti son dönemde merkez siyasete bütün ağırlığını koydu. Sağdaki diğer partilere de sağa yaklaşmak isteyen sosyal demokratlara da oylarını artırma imkanı vermedi.

Türkiye’de seçmen davranışları genellikle politik ve ekonomik istikrar gibi iki önemli parametreyle şekillendi. Bunun dünyada da örnekleri var. Almanya’da Angela Merkel’in bir kez daha seçilmesi ekonomi politikalarıyla açıklanabilir. Geniş kitleler yüksek siyaset tartışmalarına uzaktır. Kısa ve orta vadede cebine giren para, aile bütçesi ve gelecek kaygısı belirleyicidir. “Temiz toplum”, yolsuzluk ve rüşvet tartışmaları çok daha küçük bir seçmen grubunun kararlarını etkileyebiliyor. AK Parti’nin oyları gerçekten söylendiği kadar yüksek çıkarsa bunun sebeplerinin aranması gereken yer sokak değil, muhalefet partileridir. Siyaseten neden inandırıcı olamadıklarına ve seçmene neden umut veremediklerine bir yanıt verebilmeliler.

*

CNN Türk’te bu sabahki programıma Star Gazetesi köşe yazarı Prof. Dr. Eser Karakaş konuk olacak. Ekonomideki dalgalanmaları ve cemaat- hükümet kavgasının olası sonuçlarını konuşacağız. Bugünün diğer konuğu Prof. Dr. Üstün Dökmen ile de yaşanan olayların psikolojimizi nasıl bozduğunu ele alacağız. Yarınki programda ise herkesin çok sevdiği, başarılı tiyatro ve dizi oyuncusu Demet Akbağ var. Posta Gazetesi ekonomi yazarı Özlem Denizmen ve Okay Temiz’in de konuk olacağı yayın 10.00’da başlıyor. Ekran başına beklerim, Twitter’dan bana ve konuklara sorularınızı gönderebilirsiniz.