Bağlı olmak iyi bağımlılık kötü

05 Şubat 2012, Pazar 05:00
AA

Adam evli ama bir başka kadınla da ilişkisi var. Kadın adamın evli olduğunu biliyor. Adam, kadını istemediğini söylüyorn, hatta kovuyor. Ama kadın adamın kendini sevdiğinden çok emin, “Şimdi böyle diyor ama benden ayrıldığında da bensiz yapamıyor” diyor. Kadın vazgeçmek istemiyor çünkü kendi ifadesine göre; onsuz nefes bile alamıyor.

[[HAFTAYA]]

Adam da aslında, “Evet ayrılmak istiyorum ama ayrıldığımda da hayatımın tadı gidiyor” diyor. Dikkat ederseniz tam bir bağımlılık örneği. Bana “Sen de taktın bu bağımlılığa” diyebilirsiniz ama ilişkilerdeki en büyük problem bu bence.

Bağlılık ile bağımlılık farklı şey. Birine bağlı olmak, ona kendini bağlı hissetmek ilişkinin aşk ve sevgi temeli üzerinde olduğunu gösterir. Birine bağımlı olmak ise ilişkinin kalitesini düşürür. Böyle bir bağımlılık mutlaa ilişkinin sonunu getirecektir. Bu durumda bulunanların ‘Bağımlı kişilik bozukluğu’ içinde olduğunu bilmek gerekir.

***

Peki nedir bağımlı kişilik bozukluğu? Psikoterapist Çiğdem Alper şöyle anlatıyor: “Bağımlı kişilik bozukluğu, başka birinin desteği yada yardımı olmadan hiç bir şey yapamama olarak tanımlanabilir. Ergenliğin ilk zamanlarında ortaya çıkan bu rahatsızlığın temelinde kişinin başkası tarafından korunma ihtiyacı ve bağımsız olmaktan korkması yatar. Bağımlı kişiler genelde yalnız kaldıklarında aşırı derecede rahatsızlık hissederler, çoğunlukla depresyonda ve gergindirler.

Bu kişiler kendi yeteneklerine güvenmezler ve başkalarının her zaman daha iyi fikirleri olduğunu düşünürler. Birisinden ayrıldıklarında ya da kaybettiklerinde çok büyük acı yaşarlar ve ilişkilerini devam ettirebilmek için her tür koşula ve duruma katlanabilirler. Bu kişiler genelde bir başkası için kendi ihtiyaçlarını bir tarafa bırakır, kendilerine yönelik kötü davranışlara katlanır ve kendilerini ifade etmekte zorlanırlar. Çoğunlukla kontrol eden, zorba, aşırı korumacı ve çocuk gibi davranan insanarla birlikte olurlar.

Birlikte oldukları kişiler kendilerine zarar verse bile (şiddet kullanma, sözlü saldırıda bulunma, küçük düşürme, aşağılama vs.) ilişkiye devam ederler çünkü tek başlarına yaşayamayacaklarına inanırlar. Bütün yaşamları boyunca başka insanları rahatsız etmemek yada kızdırmamak için çaba sarfederek geçirirler. Kendi varlıklarından, bağımsızlıklarından ve bireyselliklerinden vazgeçerler.”

***

Bu hastalığın belirtileri de şöyle sıralanıyor:

- Kendi başına karar verememek

- Pasiflik

- Kişisel sorumluluktan kaçınmak

  -Yalnız kalmaktan a?ırı derecede korkmak

- Bir ilişki bittiğinde büyük acı çekmek ve çaresizlik hissetmek

- Normal yaşam gereklerini yerine getirememek

- Terk edilme korkusundan başka bir şey düşünmemek

- Eleştirilme, kınanma, onaylanmama gibi yaklaşımlarda kolaylıkla incinme

- Başka insanlara aşırı derecede bağımlı olmak

  -Uzun süreli bir ilişki içinde olma ve aşırı derecede sevgi gösterilmesine ihtiyaç duymak

- Aynı anda birden fazla insana bağımlı olmak (biri giderse diğerlerini devreye sokmak)

 ***

Bağımlı kişilik bozukluğunun tek tedavisi psikoterapi. Ama bunu yapabilmek için kişinin önce hasta olduğunu kabul etmesi gerekiyor. “Ben onsuz yapamam, nefes bile alamam” diyorsanız iyi düşünün. Sizde de bağımlı kişilik bozukluğu olabilir.