ABD’deki zirveden ne mesaj çıktı? Uzman isim tek tek anlattı: Barışın yolu Türkiye’den geçiyor

Azerbaycan ile Ermenistan arasındaki tarihi barış anlaşmasıyla savaş sona erdi. Ancak Zengezur Koridoru’nun ardında çok daha büyük anlamlar yatıyor. Tarihi anlaşma sonrası Güney Kafkasya’nın geleceği nasıl etkilenecek? Zengezur Koridoru’nun açılması Türkiye’nin Kafkasya’daki konumunu nasıl etkiler? Bölgedeki etkinliğimizi daraltır mı? İşte detaylar...
POSTA.COM.TR / Yaren Eryılmaz
ABD Başkanı Donald Trump, Ermenistan ve Azerbaycan liderleri ile Beyaz Saray'da tarihi bir toplantıya imza attı.
İlham Aliyev ve Nikol Paşinyan ile görüşmenin ardından düzenlenen törende yaptığı açıklamada Trump, "Azerbaycan ile Ermenistan arasında barışı sağlamayı başardık. İki ülkenin tüm savaşı sonsuza kadar bitirmeyi kabul ettiler" dedi.
Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev, imzalanan bildirinin, yeni bağlantı hatları oluşturacağını, yatırımlar, refah ve istikrar için çok sayıda ülkeye yeni fırsatlar sunacağını vurguladı.
LİDERLER TRUMP’I NOBEL BARIŞ ÖDÜLÜ’NE LAYIK GÖRDÜ
Ermenistan Başbakanı Paşinyan ise ortak bildirinin, iki ülke arasındaki onlarca yıllık çatışmayı sona erdirecek yolu açacağını ve karşılıklı egemenlik ile toprak bütünlüğüne tam saygı temelinde yeni bir dönemin kapılarını aralayacağını ifade etti.
Hem Paşinyan hem Aliyev, ABD Başkanı Donald Trump’ın Nobel Barış Ödülü’ne layık olduğunu düşündüğünü belirtti.
İlhan Aliyev ile Nikol Paşinyan’ın Washington’da bir araya geldiği tarihi zirvenin yankıları sürüyor. ABD’nin Güney Kafkasya’daki hakimiyetini, Rusya’yı saf dışı bırakarak yeniden kurmasının etkileri Türkiye’yi nasıl etkileyecek? Uluslararası İlişkiler Uzmanı Dr. Cihan Günyel, Posta.com.tr’ye anlattı...
‘ZENGEZUR KORİDORU’UN ÖNEMİ
Zengezur bölgesi, Azerbaycan, güneyinde İran, batısında ise Azerbaycan'a bağlı Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti yer almakta. Zengezur Koridoru ise bölgeden açılacak kara ve demiryolu ulaşım hatlarıyla, Azerbaycan’ın doğrudan Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti’ne bağlamayı hedefleyen projenin adıdır. Temel amacı bu olmasına rağmen geniş bir perspektifte proje Azerbaycan’ı doğrudan Türkiye’ye bağlamayı amaçlamaktadır.

Zengezur’un Türkiye için önemini ve Türkiye’nin bölgedeki etkinliğinin azalmasının düşük bir olasılık olduğunu belirten Günyel, ‘Türkiye, Zengezur Koridoru ve Kafkasya’yla beraber Asya ve Orta Asya’dan gelen enerji ve ticaret yollarında “orta koridor” konumunda, bu yollar üzerinden enerji ve ticaret hatları Avrupa’nın yanında Ortadoğu’ya bağlanmakta. Türkiye bu bağlamda enerji ve ticaret yolları için bir buluşma noktası ve stratejik bir öneme sahip. Koridorun işletilmesi konusunda veyahut bölgede koridor üzerinde hangi aktör etkin olursa olsun, Türkiye’nin etkinliğinin azalması düşük olasılık’ ifadelerini kullandı.
‘HER DEVLET TÜRKİYE’Yİ HESABA KATARAK BAŞARI SAĞLAYABİLİR’
Paşinyan’ın Türkiye ile ilişkilerini geliştirdiğini hatırlatan Günyel, ‘Zengezur koridoru nihayetinde Türkiye üzerinden Avrupa’ya (Batıya) ve Ortadoğu’ya açılan kapı. Bununla beraber, Türkiye’nin Azerbaycan’la olan stratejik iş birliğini unutmamak gerekir. Azerbaycan’ın Karabağ Zaferi bu stratejik iş birliğine örnek verilebilir. Bununla beraber son dönemde Ermenistan’ın Türkiye ile ilişkilerini geliştirdiğine, Ermenistan Başbakanı Nicole Paşinyan’ın sayın Cumhurbaşkanımız başta olmak üzere Türkiye ile ilişkilerini geliştirdiğini ve dış politika yaklaşımında bir değişime gittiğini eklemek gerekir’ diye konuştu.
‘PAŞİNYAN CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN’I ARAYARAK BİLGİ VERDİ’
Paşinyan’ın Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı arayarak bilgilendirmesine değinen Günyel, ‘En son Beyaz Saray’da Trump’la görüşen Paşinyan’ın sayın cumhurbaşkanımızı arayarak görüşme ile bilgi verdiğini de kenara yazmak gerekir. Türkiye stratejik konumu ve ekonomik-askeri gücü ile Trans-Kafkasya bölgesinde etkin ve aktif bir aktör konumuna geldi ki bu durumda bu bölgede politika üretmeye çalışan her devlet Türkiye’yi hesaba katarak ve beraber hareket ederek başarı sağlayabilir’ dedi.
Zengezur ’un açılmasının Türkiye’nin enerji güvenliğine etkisine değinen Günyel, şu ifadeleri kullandı:
Enerji güvenliği, bugün bölgesel olmaktan ziyade küresel meselelerden birisi oluşturmaktadır. Genel olarak bazı enerji bölgeleri istikrarsız ve çatışma bölgeleri olmakla beraber, enerjinin hatlarının güvenliği sağlamak ve piyasalara arzı da bir o kadar önem taşımaktadır. Öze gelecek olursak Türkiye, Türkiye'de 2'si petrol, 5'i doğalgaz borusu olmak üzere 7 enerji nakil hattı bulunuyor. TANAP, Türk Akım, Mavi Akım, Rusya-Türkiye ve Bakü-Tiflis-Erzurum doğalgaz boru hattı, Irak-Türkiye ile Bakü-Tiflis-Ceyhan ise petrol hatlarının sahip ve bu hatlardan petrol ve doğalgaz piyasalara güvenli bir şekilde aktarılıyor. Buna ek olarak en son Azerbaycan doğal gazı Türkiye üzerinden artık Suriye’ye taşınmaya başladı. Türkiye’nin bölgesel bir aktör olmanın yanında küresel bir aktör olma yolundaki emin adımlarla gidişi ve istikrarlı devlet yapısı ve saydığımız enerji hatların Türkiye üzerinden güvenli bir şekilde piyasalara taşındığını göz önüne aldığımızda bu konuda herhangi bir güvenlik açığı veya sıkıntısını ön görmek oldukça düşük bir ihtimal olarak kalmaktadır.
‘RUSYA’NIN TRUMP’IN HIŞMINA UĞRAMAK İSTEMEMESİ BÖLGEDE ETKİSİNİ YİTİRİYOR’
Ukrayna savaşıyla uğraşan Rusya’nın bölgedeki etkisini kaybettiğinin de altını çizen Günyel, ‘Elbette bununla beraber Ermenistan ve Azerbaycan Rusya’dan uzaklaşmakta, Ermenistan Batıya yakın politikaları hayata geçirirken, Azerbaycan denge politikasını benimseyerek salt Rusya eksenli politikaları terk etmeye başladı. Bunun sonucu olarak Batının artık bölgede daha etkin rol oynamaya başladığını, Rusya’nın Ukrayna savaşıyla da uğraştığını ve Trump’ın hışmına uğramamak istemesi de Bölgede etkisinin yitirilmesinde paya sahip. Burada şunu da belirtmek gerekir ki Türkiye Dağlık Karabağ savaşı ve Azerbaycan’ının zaferinde stratejik bir öneme sahip olmuş ve bugün Koridorun hayata geçirilmesinde sürecin buraya gelmesinde önemli bir rol oynamıştır. Her ne kadar yukarıda Trump’ın kendi zaferi gibi sunsa da barışın sürecinin ana aktörü Türkiye olmuştur. Trump’ın burada rol çaldığını da unutmamak gerekir’ ifadelerini kaydetti.
‘ABD, TÜRKİYE İLE HAREKET ETMEK ZORUNDA’
Günyel, ABD’nin etki sahası kurmak için Türkiye ile işbirliği yapmak zorunda olduğunu belirterek şunları söyledi:
Açıkçası Türkiye’nin bölgede etkin bir aktör olması ve enerji ve ticaret rotalarının Türkiye üzerinden geçiyor olması, Türkiye’nin coğrafi konumu üzerinden bölgeye komşu olması, ABD için fırsat, ABD’nin koridorda ve bölgede etkin bir rol oynaması Türkiye’nin jeostratejik konumundan kaynaklanmakta. Bölgede etki sahası kurmak istiyorsa ABD, Türkiye ile hareket etmek zorunda ve Türkiye üzerinden hava deniz koridorlarını güvenli bir şekilde kullanabilir. Tersten okuduğumuzda Türkiye değil ABD için Türkiye bir fırsat. ABD’nin bu açıdan baktığımızda bölgede hakimiyet ya da etkin olabilmesi Türkiye ile müttefiklik ilişkisi içerisinde beraber hareket etmesiyle mümkün olacaktır.
Fenerbahçe'de dev birleşme! Barış Göktürk çekildi, Aziz Yıldırım'a destek verdi
Galatasaray'da 10 numara bombası! Okan Buruk'tan transfer kararı
Aziz Yıldırım’ın birlik çağrısına Hakan Safi’den sert yanıt!
Fenerbahçe'de Aziz Yıldırım'dan adaylık açıklaması! Son noktayı koydu
NBA'de fırtına dinmiyor! Son şampiyon Thunder galibiyetle başladı





