Bosna Kasabı Ratko Mladiç için skandal karar! Sırbistan’dan en üst düzey devlet töreni

Sırbistan Adalet Bakanı Nenad Vujiç, savaş suçlusu Mladiç'in cenazesinin Sırbistan'a nakledilmesi ve defin sürecine ilişkin açıklamalarda bulundu. Vujiç, Mladiç'in en üst düzey devlet ve askeri törenle defnedileceğini, defin yerinin ise ailesi tarafından belirleneceğini söyledi.

Vujiç, cenazenin Sırbistan'a naklinin Lahey'deki Birleşmiş Milletler Uluslararası Ceza Mahkemeleri Kalıntı Mekanizması'nın prosedürlerine bağlı olduğunu belirtti. Naaşın Sırbistan'a ne zaman getirileceğinin ise Lahey'deki soruşturma ve bürokratik işlemlerin tamamlanmasının ardından netleşeceği ifade edildi.

Hükümetin Mladiç'in ailesiyle düzenli iletişim halinde olduğunu söyleyen Vujiç, "Bu tamamen onların kararına kalmış. Devletten bahsettiğimizde General Mladić'in hak ettiği tüm askeri ve devlet onurlarını alacağı kesin. Aile ise yerini belirleyecek" dedi.

SIRPLARDAN MLADİÇ'İ YÜCELTEN EYLEMLER

Mladiç'in ölümünün ardından Bosna Hersek'te bazı Sırpların savaş suçlusunu yücelten eylemleri de tepki topladı.

Bosna Savaşı sırasında büyük zulümlerin yaşandığı Zvornik'te yüzlerce kişi bir araya gelerek Sırbistan bayrakları taşıdı ve Mladiç'i öven pankartlar açtı. Aralarında çocukların da bulunduğu kalabalığa tepki gösteren Sırp Cumhuriyeti Başkan Yardımcısı Camil Durakovic, bölgede Boşnakların gömüldüğü toplu mezarların bulunduğunu hatırlattı.

Durakovic, "Burası Belgrad değil. Burası Mladic'in savaş emirlerinin uygulandığı yer. Bu toplanmalara tepki verecek kimse yok mu?" dedi.

Srebrenitsa yakınlarındaki Bratunac'ta bir duvara "Hepimiz Mladic'in askerleriyiz" yazılırken, Brcko'daki Sırpların da Mladiç için mum yaktığı bildirildi.

"SAVAŞ SUÇLUSU OLARAK ÖLDÜ"

Mladiç'in ölümünün ardından bölge ülkelerinden de tepki geldi.

Karadağ Cumhurbaşkanı Jakov Milatovic, Mladiç'in cezaevinde bir savaş suçlusu olarak öldüğünü belirterek, "Mladic, soykırım ve en ağır savaş suçlarından kesin bir hükümle mahkum edilmiştir. Bu, siyasi bir görüş meselesi değil, uluslararası bir mahkemenin kesin kararıyla ortaya konmuş bir gerçektir. Bu nedenle siyasi olarak göreceli hale getirilmemelidir." ifadelerini kullandı.

Hırvatistan Dışişleri Bakanı Gordan Grlic Radman ise Mladiç'in Bosna Hersek ve Hırvatistan'da kanlı izler bıraktığını belirterek, savaş suçlularından birinin daha hayatını kaybettiğini söyledi.

"SAVAŞ SUÇLUSUNUN KAHRAMAN GİBİ GÖSTERİLMESİ YANLIŞ"

Boşnak akademisyen Esad Durakovic de Mladiç'in cenaze törenine ilişkin değerlendirmesinde, bir savaş suçlusunun "kahraman" gibi gösterilerek defnedilmesinin son derece yanlış olduğunu ifade etti.

Durakovic, Sırbistan'ın Mladiç'i üst düzey devlet töreniyle toprağa vermesinin, ülkenin soykırım konusundaki tutumuna ilişkin ciddi tartışmalara yol açabileceğini değerlendirdi.

Ratko Mladiç, Bosna Hersek'in doğusundaki Srebrenitsa'da Temmuz 1995'te gerçekleştirilen ve 8 binden fazla Boşnak erkek ve çocuğun öldürüldüğü soykırım nedeniyle uluslararası mahkeme tarafından suçlu bulunmuştu.

MLADİÇ'İN KANLI MİRASI: SREBRENİTSA SOYKIRIMI

Ratko Mladiç, Bosna Savaşı sırasında Bosnalı Sırp ordusunun komutanı olarak özellikle Boşnak sivillere yönelik ağır savaş suçlarının merkezindeki isimlerden biriydi. 1992-1995 arasındaki savaş boyunca güçleri; sivillerin öldürülmesi, zorla yerlerinden edilmesi, zulüm ve kuşatma politikalarıyla suçlandı. Mladiç, Saraybosna kuşatması sırasında kentin sivillerinin aylarca bombardıman ve keskin nişancı ateşi altında tutulmasında komuta sorumluluğu taşıdı. Uluslararası mahkeme, onu cinayet, zulüm, sürgün ve zorla nakil dahil insanlığa karşı suçlardan mahkûm etti.

Ancak Mladiç'in adının tarihe en korkunç şekilde geçtiği olay Srebrenitsa katliamı ve soykırımı oldu. Temmuz 1995'te BM tarafından "güvenli bölge" ilan edilen Srebrenitsa, Mladiç komutasındaki Bosnalı Sırp güçlerinin eline geçti. Binlerce Boşnak erkek ve çocuk ailelerinden koparıldı; kadınlar, çocuklar ve yaşlılar zorla bölgeden çıkarılırken erkeklerin önemli bölümü sistematik biçimde öldürüldü. Uluslararası mahkeme, 7 binden fazla Boşnak erkek ve çocuğun öldürülmesini soykırım olarak kabul etti.

Katliamın en acı yönlerinden biri, öldürülenlerin izlerinin kaybettirilmeye çalışılmasıydı. Binlerce kişinin cesedi toplu mezarlara gömüldü; daha sonra bazı mezarlar açılarak cesetler başka bölgelere taşındı ve yeniden gömüldü. Böylece hem suçun izlerinin gizlenmesi hem de ailelerin yakınlarının akıbetini öğrenmesinin engellenmesi amaçlandı. Srebrenitsa'daki bu suçlar nedeniyle Mladiç, 2017'de soykırım, insanlığa karşı suçlar ve savaş hukuku ihlallerinden müebbet hapse mahkûm edildi; 2021'de temyiz kararıyla mahkûmiyeti ve cezası kesinleşti.