Trump ile Putin arasında gizli pazarlık! Masada ‘nadir elementler’ iddiası

Dünya siyasetinin gözü bugün Alaska’ya çevrildi. ABD Başkanı Donald Trump ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Anchorage kentindeki Elmendorf-Richardson askeri üssünde, iki ülke ilişkilerini ve Ukrayna savaşını doğrudan etkileyecek tarihi bir görüşme için bir araya geldi.

Putin, zirve öncesinde saatler kala Alaska’ya ulaştı. Trump’ın ise Alaska saatiyle 11.30’da (TSİ 22.30) üsse vararak görüşmelere başlaması planlandı.

TARİHİ MEKANDA BULUŞMA

Zirvenin yapıldığı üs, yakınındaki anıt mezar nedeniyle de sembolik bir anlam taşıyor. Bu anıt, ABD ve Rusya halklarının İkinci Dünya Savaşı’ndaki ortak mücadelesini hatırlatıyor.

ÖNCE BAŞ BAŞA, SONRA HEYETLER ARASI

Kremlin Sözcüsü Yardımcısı Yuri Uşakov’un verdiği bilgiye göre, liderler ilk olarak baş başa görüşecek, ardından her iki taraftan beşer temsilcinin katılımıyla heyetler arası oturumlara geçilecek.

Rus heyetinde Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Savunma Bakanı Andrey Belousov, Maliye Bakanı Anton Siluanov ve Rusya Doğrudan Yatırımlar Fonu Başkanı Kirill Dmitriyev yer alıyor. ABD heyetinin ise resmi olarak açıklanmadığı belirtildi.

TRUMP’TAN SATRANÇ BENZETMESİ

Zirve öncesinde FOX News’e konuşan Trump, görüşmenin başarısız olma ihtimalini yüzde 25 olarak değerlendirdi. Ana hedefin, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’nin de yer alacağı ikinci bir buluşma ile anlaşma sağlamak olduğunu belirten Trump, süreci “satranç hamlesi” olarak niteledi. “Sınırlar ve topraklar üzerine bir takasın gündeme gelebileceğini” de dile getirdi.

“Putin’in karşılaştığı en zorlu kişiyim” diyen Trump, Putin’in masaya oturma kararında “yaptırım baskısının” etkili olduğunu savundu. Görüşme olumlu geçerse Avrupalı liderleri ve Zelenskiy’yi davet edeceğini, kötü geçerse ise “kimseyi aramadan eve döneceğini” söyledi.

PUTİN: KALICI BARIŞ MÜMKÜN

ABD’ye gelmeden önce Rus yetkililerle bir araya gelen Putin, Washington yönetiminin Ukrayna krizini çözme ve kalıcı barış koşulları oluşturma konusunda ciddi çaba gösterdiğini ifade etti. Putin, bu çabaların stratejik saldırı silahlarının kontrolüne yönelik yeni anlaşmalarla sonuçlanabileceğini vurguladı.

ALASKA’NIN TARİHİ SATIŞI

1732’de Rusya tarafından keşfedilen Alaska, 1867’de Çarlık Rusyası tarafından ABD’ye 7,2 milyon dolara satıldı. Bu, dönüm başına yaklaşık 1,92 sente denk geliyordu. 1867’deki 7,2 milyon dolar, bugünün parasıyla yaklaşık 154 milyon dolara karşılık geliyor.

LAVROV'DAN SSCB KAZAĞI

Alaska'daki kritik zirve öncesi görüntülenen Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov'un üstüne giydiği CCCP (SSCB) yazılı kazak dikkat çekti.

NADİR TOPRAK ELEMENTLERİ İDDİASI

İngiliz basını ise masada çok daha farklı bir gündem olduğunu iddia ediyor. The Telegraph’a göre, Trump, Putin’i Ukrayna’daki savaşı bitirmeye ikna etmek için Alaska’daki nadir toprak elementlerine erişim hakkı vermeyi planlıyor. Ayrıca Rusya’nın havacılık sektörüne yönelik bazı yaptırımların kaldırılması da seçenekler arasında.

Ukrayna, dünya lityum rezervlerinin yaklaşık yüzde 10’una sahip. Batarya üretimi için kritik öneme sahip bu rezervlerin en büyük iki yatağı ise Rusya’nın kontrolündeki bölgelerde bulunuyor. Bu nedenle olası bir “toprak ve kaynak takası” ihtimali uluslararası basında geniş yankı uyandırıyor.

İKİ LİDERİN YEDİNCİ YÜZ YÜZE TEMASI

Alaska’daki bu zirve, iki liderin bugüne kadarki yedinci, Trump’ın ikinci başkanlık dönemindeki ilk yüz yüze görüşmesi oldu. Daha önceki buluşmalar:

2017 G20 Hamburg Zirvesi

2017 Vietnam APEC Zirvesi

2018 Helsinki Zirvesi

2018 Paris’te Birinci Dünya Savaşı’nın sona erişinin 100. yılı törenleri

2018 Buenos Aires G20 Gala Yemeği

2019 Osaka G20 Zirvesi

2025’in başından bu yana ise iki lider arasında altı telefon görüşmesi gerçekleşti.

Zirve sonrası Trump ve Putin’in ortak basın toplantısı düzenlemesi bekleniyor.