Abluka gerilimi: Altın düştü, petrol fırladı! 1980'den beri ilk kez yaşanıyor

Küresel piyasalar haftaya, ABD-İran hattından gelen olumsuz haberlerle başladı. ABD ve İran arasında hafta sonu yapılan barış görüşmeleri sonuçsuz kaldı. Ardından ABD Başkanı Donald Trump, “İran’ın enerji bölgelerini vurabiliriz” dedi. Dün de ABD ordusu, İran limanlarına ve kıyı bölgelerine giren-çıkan tüm deniz trafiğine abluka uygulayacağını açıkladı.Uygulama, Basra ve Umman Körfezi dahil tüm İran limanlarını kapsıyor. İran da karşılık vereceğini açıkladı. Bu gelişmelerin ardından ateşkes ihtimalinin de tehlikeye girmesiyle enerji piyasaları yeniden savaş riskini fiyatlamaya başladı. Geçen haftayı 95.2 dolardan kapatan petrolün fiyatı yüzde 8.36 yükselişle 103.88 dolara çıktı. Uzmanlar, 22 Nisan’daki ateşkes süresi dolana kadar net bir diplomatik ilerleme olmazsa petrol fiyatlarının 150 dolara çıkabileceğini söyledi. Enerji fiyatlarındaki yükseliş enflasyon endişesi yarattığı için faiz indirim beklentilerinin de ertelenmesine neden oluyor. Hatta faiz artırımı yeniden konuşulmaya başlandı. Bu durum ise savaş zamanlarında artması beklenen altın fiyatlarını baskılıyor. Dün de petrol yükselince ons altın yüzde 1’e yakın düşüşle 4 bin 708 dolara indi. Böylece güvenli liman talebi yüksek faiz baskısı altında zayıfladı. Öte yandan ABD’nin, LPG de taşınan Hürmüz Boğazı’na abluka uygulayacağını açıklaması, Avrupa gaz piyasalarında sert yükselişleri beraberinde getirdi. Avrupa’da gösterge niteliğindeki Hollanda merkezli TTF gaz fiyatları yüzde 9.5 yükseldi. Yine İngiltere’de fiyatlar yüzde 9 artış gösterdi. Uzmanlar küresel LNG arzından yaşanabilecek daralmanın Avrupa’nın yaz aylarında depolarını doldurma kapasitesini sınırlayabileceği uyarısında bulundu. ABD donanması dün Türkiye saatiyle 17.00’de İran Savaşı’nın en kritik noktası Hürmüz Boğazı’nda ablukanın başladığını duyurdu. Abluka, İran’ın Basra ve Umman Körfezi’ndeki tüm limanlarına giriş ve çıkış yapan her türlü deniz trafiğini kapsıyor. Ancak ablukada İran dışındaki limanlara giden gemilerin geçişleri engellenmeyecek. Gün içindeki yükselişin ardından 98.86 dolara kadar gevşeyen petrol, ablukanın başlamasıyla birlikte yeniden 100 dolar barajını aşarak 101.80 dolar oldu. Abluka, sadece enerjide değil endüstriyel metallerden alüminyum üzerinde de etkili oldu. Alüminyumun fiyatı Londra Metal Borsası’nda (LME) yüzde 2.3 artarak ton başına 3 bin 571 dolara çıktı. Bu, son 4 yılın en yüksek zirvesi oldu. Bunda Orta Doğu’nun küresel alüminyum üretiminin yaklaşık yüzde 9’unu gerçekleştiriyor olması ve ablukanın, arz sorunu yaratacağına yönelik beklenti etkili oldu. Diğer yandan Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü’nün (OPEC) günlük ham petrol üretimi, ABD/İsrail-İran Savaşı’nın etkisiyle martta, 7 milyon 878 bin varil azalarak 20 milyon 788 bin varile geriledi. Bu, 1980’lerden beri en hızlı düşüş oldu.