Giriş
Trump paylaştı, dünya konuştu! Maduro'nun eşofmanı neden yok satıyor?
Venezuela Devlet Başkanı Nicolás Maduro’ya yönelik operasyonun ardından Donald Trump’ın paylaştığı fotoğraf dünya gündemine oturdu. Kelepçeli halde görüntülenen Maduro’nun giydiği gri eşofman, sosyal medyada kısa sürede viral oldu. Normalde sıradan bir ürün olan eşofman, dakikalar içinde tükenerek küresel bir fenomene dönüştü. İnsanlar, bu hareketin arkasındaki psikolojik nedenleri merak etmeye başladı. Neden herkes bu eşofman takımına bu kadar ilgi gösterdi? İkinci el piyasasında 2 katı fiyatına kadar satılmasının ve buna rağmen ilgi görmesinin amacı neydi?
Hilal Gülden BOĞAZKESEN / Posta.com.tr
Trump’ın paylaştığı kare sonrası Maduro’nun eşofmanı yalnızca siyasi değil psikolojik bir simgeye dönüştü. Kullanıcıların mizahi paylaşımlarıyla talep patlaması yaşanırken ürün stokları saniyeler içinde tükendi. Uzmanlara göre bu ilgi, belirsizlik dönemlerinde insanların semboller üzerinden kontrol duygusu kurma çabasını yansıtıyor.
VENEZUELA DEVLET BAŞKANINA OPERASYON!
Takvimler 3 Ocak Cumartesi gününü gösterdiğinde KaraKas'ta hareketli dakikalar yaşanmaya başlandı. Sabahın erken saatlerinde gerçekleştirilen askeri operasyonun ardından ABD Başkanı Donald Trump, Venezuela'yı yöneteceğini açıkladı. Trump, pazar günü hükümetin kalan üyelerinin ülkeyi düzeltme çabaları konusunda iş birliği yapmaması durumunda ABD'nin ikinci bir saldırı başlatabileceği tehdidinde bulundu.
Yaşanan bu gelişmelerin arkasında ABD güçlerinin Karakas'ta Venezuela Devlet Başkanı Nicolás Maduro'yu ve eşi Cilia Flores'i yakalayıp uyuşturucu suçlamalarıyla yüzleşmesi için ABD'ye götürmesi yer alıyordu.
TRUMP BİR FOTOĞRAF PAYLAŞTI!
63 yaşındaki Nicolás Maduro'nun yakalanmasının ardından Başkan Donald Trump bir fotoğraf paylaştı. Bu fotoğrafta Maduro'nun elleri kelepçeli ve gözleri bağlıydı. Fotoğrafta yer alan bir detay ise sosyal medyada adeta 'patlama' yarattı.
STOKLAR TÜKENDİ, KARABORSAYA DÜŞTÜ
Nicolás Maduro, paylaşılan fotoğrafta ünlü bir markanın gri renkli bir eşofman takımını giyiyordu. Sosyal medya üzerinde büyük bir yankı uyandıran bu fotoğraf, kelimenin tam anlamıyla interneti birbirine kattı. Eşofman takımıyla ilgili aramalar, dünya genelinde artış göstermeye başladı. Normalde 130 dolar civarında satılan bu takım, ABD'deki online mağazalarda kapış kapış satılamaya başladı. Hem de saniyeler içerisinde. Eşofman takımına ilgi gösterenler, birçok ünlü mağazada 'stok tükendi' yazısıyla karşı karşıya kaldı.
Sosyal medyadaki kullanıcılar, Maduro'nun eşofman takımıyla ilgili paylaşımlar yapmaya başladı. Mizah yönü kuvvetli olan bu paylaşımlar, "Gelecek hafta markete bu kombinle gideceğim." ya da "Bu yılın en popüler kostümü belli oldu." şeklindeydi.
Talep o kadar hızlı şekilde artış gösterdi ki stokların tükenmesinin ardından ürün ikinci el satış sitelerinde karaborsaya düştü ve neredeyse 2 katı fiyatına satılmaya başlandı.
'GÜÇ ALGISINI SARSIYOR, BASTIRILMIŞ DUYGULAR GÖRÜNÜR OLUYOR'
Venezuela Devlet Başkanı Nicolás Maduro'nun eşofman takımına olan bu yoğun ilginin nedeni ise pek çok kişi tarafından merak edilmeye başlandı. Psikolojik Danışman Gökçe Karaçocuk, bu talebin yansımalarını psikolojik açıdan değerlendirdi.
Uzman isim, "Son günlerde Maduro’nun tutuklama sırasında eşofman takımıyla görüntülenmesi ve ardından bu ürünün yok satması, ilk bakışta tuhaf ya da sadece mizahi bir durum gibi yorumlanabilir. Ancak işin arkasına baktığımızda eşofman takımı dediğimiz şey, hepimizin evde, güvende ve en savunmasız hâlimizde giydiği bir kıyafet. Güçlü ve otoriter bir figürü böyle bir anda görmek, insanların zihninde 'güç' algısını sarsıyor ve bastırılmış duyguları görünür hâle getiriyor" açıklamasında bulundu.
Gökçe Karaçocuk'a göre bu eşofman takımının hızla tükenmesi, insanların rasyonel bir ihtiyaçtan çok duygusal satın alma davranışıyla hareket ettiğinin bir göstergesi. Aslında bu durumu daha önce de yaşadık. Pandemi döneminde kimsenin bu kadar tuvalet kâğıdına ihtiyacı yokken rafların bir gecede boşalması da aynı psikolojik sebebe dayanıyordu. Belirsizlik ve kontrol kaybı hissi arttığında, insanlar "Bir şey yapıyorum" duygusunu yaşamak için satın almaya yöneliyor.
ALINAN SADECE BİR PİJAMA DEĞİL...
Uzman isim, "Psikolojik açıdan baktığımızda bu ilginin sebebi, insanların yaşanan olaylar karşısında bir şekilde kontrol hissi kurma ihtiyacı. Müdahale edemediğimiz, değiştiremeyeceğimizi düşündüğümüz durumlarda semboller üzerinden rahatlamaya çalışırız. Bu ürünün satın alınması ya da paylaşılması da tam olarak buna işaret ediyor. Aslında insanlar bir pijama almıyor; yaşananlara dair öfkesini, şaşkınlığını ya da adalet beklentisini daha güvenli bir yoldan dışa vuruyor. Bu da belirsizlik dönemlerinde oldukça sık gördüğümüz, insanî bir baş etme biçimi." ifadelerine yer verdi.
'YAŞANAN OLAYI PAYLAŞILABİLİR KILIYOR'
Dr. Klinik Psikolog Pelin Hazer ise konuyla ilgili şu açıklamalarda bulundu:
"Pijama, gündelik hayatta savunmasızlığı, mahremiyeti ve özel alanı temsil eder. Biz, toplum önünde değil, evde güvende olduğumuz alanda giyeriz. Bu nedenle bir insanın pijamasıyla kamusal bir olayın merkezinde yer alması, izleyenlerde güçlü duygusal etki yaratır. Bu görüntü, herkesin başına gelebilir hissini tetikler. Psikolojik olarak insanlar, soyut olaylardan çok somut imgelerle bağ kurar. Bir kıyafet, bir yüz ifadesi ya da sıradan bir ev eşyası yaşanan olayı anlaşılır ve paylaşılabilir bir hale getirir. Bu pijama da tam olarak bunu yapıyor."