Giriş
Günlük kaç adım demansı öner? 296 gönüllü incelendi, bilimsel raporlar ortaya çıktı
Yürümek hem kolay hem keyifli hem de tamamen ücretsiz bir aktivite. Üstelik genel sağlığı destekleyen bu basit alışkanlığın, Alzheimer’dan korunmada da etkili olabileceği söyleniyor. Yeni bir araştırma, günlük kısa yürüyüşlerin bile beyin üzerinde güçlü bir koruyucu etki oluşturduğunu ve bu etki için belirli bir adım aralığının öne çıktığını gösteriyor.
Boston’daki Mass General Brigham bünyesinde çalışan araştırmacılara göre, hafif-orta düzeyde fiziksel aktivite, bilişsel gerilemeye karşı güçlü bir savunma oluşturabiliyor. Üstelik bunun için yüksek risk grubunda olmanıza gerek yok. Araştırmanın başındaki nörolog Dr. Wai-Ying Wendy Yau, “Alzheimer’ın ilk belirtileri bile yokken, günlük yaşama fiziksel aktivite eklemek uzun vadede beyin sağlığı için anlamlı bir yatırımdır” sözleriyle bulguları özetliyor.
Peki bilim insanları bu sonuca nasıl ulaştı? Yürüyüşün beyni nasıl koruduğunu ve kaç adımın gerçek anlamda fark yarattığını öğrenmek için okumaya devam edin. Sonuçlar düşündüğünüzden çok daha ulaşılabilir!
Araştırmada, Harvard Yaşlanan Beyin Çalışması kapsamında 50–90 yaş aralığında bulunan 296 gönüllünün verileri değerlendirildi. Bu kişiler adımları ölçüldüğü dönemde bilişsel olarak tamamen sağlıklıydı. Bu durum, araştırmanın özellikle semptomlar ortaya çıkmadan beyin sağlığını korumak isteyenler için büyük önem taşıdığını gösteriyor.
Araştırma ekibi, katılımcıların beyinlerindeki amiloid beta ve tau birikimini PET taramalarıyla ölçtü. Aynı zamanda, adımsayarlarla günlük fiziksel aktiviteleri takip edildi ve katılımcılar yıllarca düzenli bilişsel testlere tabi tutuldu. Tüm bu analizlerden sonra, nörolog Dr. Yau ve çalışma orta yazarı Dr. Jasmeer Chhatwal liderliğinde iki kritik adım aralığı belirlendi.
Sonuçlara göre, günde 3.000–5.000 adım atanların beyinlerinde tau birikimi daha yavaş ilerliyor. Tau proteininin artması, nöronlara zarar veren kümelere dönüşüp Alzheimer belirtilerine yol açabiliyor. Bu adım aralığı ise bilişsel gerilemeyi ortalama üç yıl geciktirebiliyor. Adım sayısı 5.000–7.000 aralığına çıktığında ise riskin yedi yıl daha ötelenebildiği keşfedildi.
Peki yürümek bu koruyucu etkiyi nasıl sağlıyor? Dr. Yau, bunun altında birkaç olası biyolojik mekanizmanın bulunduğunu belirtiyor. Egzersiz, beyne giden kan akışını artırarak Alzheimer’ın erken dönemlerinde azalan dolaşımı iyileştirebilir. Aynı zamanda iltihabı azaltarak hastalığın ilerleyişinde etkili süreçleri yavaşlatabilir. Bunlara ek olarak fiziksel aktivite, BDNF ve irisin gibi nöroprotektif faktörlerin salgılanmasını artırarak anormal tau değişikliklerini azaltabilir.