Giriş
'Limit düşecek' diye kredi kartına yüklenmeyin! Yanlış hamle borcunuzu büyütür
Kredi kartlarında limitlerin azaltılmasına yönelik düzenleme yürürlüğe girdi. 40.7 milyon banka müşterisini ilgilendiren işlem 15 Şubat’a kadar tamamlanacak. Bazı tüketiciler ‘limitler düşecek’ diye kısa süre içinde harcamalarını artırarak limiti doldurmayı planlıyor. Ancak bu hamle, kart sahibinin gelir-gider dengesini bozabilecek bir hataya dönüşebilir. Borç sarmalının ve faizin yükü ise ağır!
BİLAL EMİN TURAN / POSTA
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nun (BDDK) 29 Ocak tarihli kararına göre; 400 bin lirayı aşan kart limitleriyle ilgili düzenlemeye gidilecek. Bunun için Ocak 2025 ila 29 Ocak 2026 tarihleri arsındaki kart ekstrelerine bakılacak ve kart limitinin en düşük olduğu dönem baz alınarak kısıtlamaya gidilecek.
Kart limiti 400-750 bin lira arasında olanlarda kullanılmayan limitin yüzde 50’si, kart limiti 750 bin liranın üzerinde olanlarda ise kullanılmayan limitin yüzde 80’i silinecek.
KAĞIT ÜSTÜNDE ZENGİNLİK BİTTİ
Örneğin; 1 milyon lira kart limiti olan bir kişi son 1 yılda en fazla 400 bin lira kart borcuna ulaşıp en düşük 600 bin liralık kullanılabilir limiti oluştuysa bu tutarın yüzde 80’i olan 480 bin lira silinecek. Yeni kart limiti 520 bin lira olacak.
Otomatik limit azaltma işlemi 15 Şubat 2026 tarihine kadar tamamlanacak. Daha sonra ise kalan limitlerin gelirle uyumuna bakılacak. Kart limiti ispatlanabilir aylık veya yıllık ortalama gelirine (maaş, kira, temettü gibi) göre yeniden belirlenecek. Hesap yapılırken tüm bankalardaki kart limitleri dikkate alınacak. Bu işlem 1 Ocak 2027’ye kadar bitecek.
KULLANIMDA ANİ ARTIŞ OLABİLİR
Kredi kartı limitinin azalacağını öğrenen bazı kart sahipleri bu limitleri kısa süre içinde doldurma yarışına girdi. Sosyal medyadaki bazı paylaşımlarda “O zaman mevcut limitlerin dibini sıyıralım” şeklinde paylaşımlar yer aldı. “Kart limitleri düşmeden önce kartla otomobil alacağım” diyen dahi var.
Yine planlanan taksitli alışverişlerin öne çekileceği paylaşımlardan anlaşılıyor. Diğer yandan kart limiti düşmeden ‘altın-gümüş gibi kıymetli metallere yatırım yapacağını’ söyleyenler de var. Ancak bu aceleci karar ödeme zorluğu ve yüksek maliyet oluşturabilir.
FAİZ MALİYETİ OCAK SÖNDÜRÜR!
1 Ocak itibarıyla kredi kartlarına uygulanan akdi (alışveriş) ve gecikme faizi 0.25 puan düşmüştü. Gelinen noktada dönem sonu borcuna göre, asgari ödeme tutarı dışında kalan borç bakiyesine uygulanan akdi faiz yüzde 3.25-4.25 arasında değişiyor. Eğer dönem sonu borcunun asgarisi ödenmez veya asgarisinden daha az ödeme yapılırsa gecikme faizi uygulanıyor.
Dönem sonu toplam borç tutarına göre değişen bu faiz yüzde 3.55 ila yüzde 4.55 arasında. Vergi ve fonlarla tutar daha da artıyor. Kart limiti düşecek deyip limiti doldurmaya çalışanlar asgari ödeme sarmalına yakalanırsa borç kart topu gibi büyüyecek. Örneğin 100 bin lira dönem borcunun sadece yüzde 40’lık asgari tutarını ödeyen geri kalan 60 bin lira için her ay 2 bin 925 lira faize katlanacak. Eğer asgari tutar da ödenmezse aylık gecikme faizi 5 bin 31 lira olacak.
YASAL TAKİP BAŞLAYABİLİR
Kredi kartında altın kural borcun zamanında ödenmesidir. Eğer borç 1 gün dahi gecikirse başta faiz olmak üzere ek yaptırımlar gündeme gelir. Sürekli asgari tutarı ödemek de borcun kar topu gibi büyümesine neden olur.
Asgari tutar da ödenemezse ‘kredi notunuz düşer’. Kara listeye girersiniz. Asgari tutarın altında ödeme yapılırsa ve 90 gün boyunca bu şekilde devam edilirse yasal takip süreci (haciz, bloke vb.) başlar. Yasal takibe giren bankanın sunduğu hizmetlerden yararlanmakta zorlanır!
YILDA 3 KEZ GECİKİRSE...
Bir takvim yılı (1’inci aydan 12’nci aya kadar olan dönem) içerisinde 3 kez asgari tutar ödemesi geciktirilen kredi kartı nakit kullanıma kapatılır. Üst üste üç kez asgari ödemesi yapılmayan kredi kartı kullanıma tamamen kapatılır. Kapatılan kredi kartının kullanıma açılması için dönem borcunun tamamının ödenmesi gerekir.
BU DETAYLARI BİLİN HATA YAPMAYIN!
- Mevcut limitlerin dibini sıyıralım mı? Bu hataya düşmeyin! Bankalar borcunuz olsa dahi limiti düşürebilir. ‘Kart limiti, mevcut borcun altına inemez’ diye bir kural yok! Banka istediği an kredi kartınızı dahi kapatabilir. Yani müşteri onayı alınmaz. Kalan borcun ekstresini her ay size gönderir. Borcu ödemek zorundasınız. Özetle borç olsa dahi limit düşürülecek. Karar, 29 Ocak 2026 öncesi kart kullanımını kapsıyor. Sonrasını değil! 15 Şubat’a kadar da işlem tamamlanacak.
- Kart limitleri biz talimat vermeden düşürülebilir mi? Otomatik azaltmadan sonra bankalara ispatlanabilir gelir sunulamazsa limitler sert düşecek. Kredi kartı limiti gelirin 4 katıyla sınırlı olabiliyor. 50 bin lira kanıtlanabilir geliri olanın limiti 200 bin liraya inebilir.
- Ticari kredi kartları kapsamda mı? Hayır. Limit düşürmeden ticari kartlar etkilenmeyecek.
TAMAMINA ALTIN ALIRKEN DİKKAT!
- Farklı bankalardan 400 bin liralık kredi kartı alsam olur mu? Hayır. 15 Şubat’tan sonra tüm bankalardaki kartların limit toplamına bakılacak. O yüzden bu yol da kapalı.
- Kartın tüm limitiyle altın alsam olur mu? Kredi kartıyla yatırımlık gram, çeyrek gibi altın alımında taksit yok, ödeme tek çekimle yapılıyor. Bilezik, kolye, küpe gibi takı amaçlı alımlarda 3 taksit uygulanıyor. Dolayısıyla kartla altın alımında bir engel yok. Fakat taksitli alımda altın fiyatlarına vade farkı ekleniyor. Böylece piyasa fiyatıyla fark yüzde 25’e çıkabiliyor. Yine dönem sonu borcunun harcamaya paralel artacağı unutulmamalı. Bu tutarı ödeme günü geldiğinde ödeyebilecek geliriniz olup olmadığına göre planlama yapmalısınız. Ayrıca limiti dolduracağım derken altındaki hareketlerden de zarar etmemelisiniz. Özetle kısa vadeli hesap yapmayın!
- Limit düşürme işlemi için hesap kesim tarihi beklenecek mi? Hayır. Bankalara giden talimat ‘15 Şubat’a kadar işlemleri tamamlayın’ şeklinde.
GELİRE GÖRE AYARLAMA YIL SONUNA KADAR
- 15 Şubat’a kadarki limit azaltımı kart bazlı mı olacak? Önce kart bazlı bakılacak. Az kullanılan kartın limiti çok düşerken, çok kullanılan kartın limiti daha az düşecek. Yıl sonuna kadar da toplam kart limitleri gelire endeksli hale getirilecek. Bu da farklı bankalardan kartı olanların bir süre daha idare etmesi anlamına geliyor.
- 4 ayrı bankadan 600 biner lira limitli kartım var. Hepsi aynı oranda mı düşecek? Hayır. Kullandığınız limite göre kart bazında ayarlama yapılacak. Çok kullandığınız kartın limiti daha az düşecek.
- 400 bin lira altında kart limiti olanlarda azaltma yapılacak mı? İlk etapta hayır. Bu kişilerin kart limitinde kesinti olmayacak. Ancak 2027’ye kadar geliri 100 bin liranın altında olanların limiti düşecek.
EĞİTİM VE SAĞLIK MUAFİYETİ NASIL OLACAK?
Bu harcamalar kapsam dışı. Örneğin, 800 bin limitli karttan 300 bin lira eğitim harcaması yapılıyorsa banka bu limiti ayırıp kalan 500 bin lira üzerinden değerlendirme yapacak.