Maaşınız nereye gidiyor? İşte Türkiye'nin harcama haritası: En büyük yük o kalemde!

Türkiye İstatistik Kurumu, 2025 yılına ilişkin hane halkı tüketim harcaması istatistiklerini dün yayımladı. Buna göre, ülke genelinde hane halklarının tüketim amaçlı yaptığı harcamalar içinde en yüksek payı yüzde 29.3 ile konut ve kira aldı. İkinci sırada yüzde 20.5 ile ulaştırma, üçüncü sırada yüzde 17.3 ile gıda ve alkolsüz içecek harcamaları yer aldı.Yani barınma ve gıda için yapılan harcama gelirin yarısı kadar. Harcamalarda en düşük payı yüzde 0.8 ile sigorta ve finansal hizmetler, yüzde 1.8 ile eğitim hizmetleri, yüzde 2.2 ile sağlık aldı. Hanehalklarının aylık ortalama harcaması 2024 yılında 45 bin 344 lirayken bu tutar 2025 yılında yüzde 41.4 artışla 64 bin 104 lira oldu. Bir önceki yıla göre en yüksek artış yüzde 59.1’le konut ve kira harcamasında görüldü. Barınma için 2024 yılında ortalama 11 bin 792 lira harcanırken, geçen yıl bu tutarın ortalaması 18 bin 763 lira olarak ölçüldü.Kiralardaki artış barınma giderlerinin yükselmesinde etkili oldu. Kira artışları 12 aylık ortalama tüketici enflasyonuna göre belirleniyor. Ayrıca yeniden kiralanan konutlarda kiralar daha yüksek belirleniyor. Bu da barınma maliyetini artırıyor. Hane halkları tarafından en fazla israf edilen gıda grupları incelediğinde, en büyük payı yüzde 39.7 ile taze meyve ve sebze alırken, bunu yüzde 32.5 ile ekmek, yüzde 15.1 ile süt ve süt ürünleri izledi. Her gelir grubunun barınma, gıda ve ulaştırma için yaptığı harcama farklı. En yüksek gelir grubuna sahip olan hanelerin ulaştırma harcamalarına (motorlu taşıt alımları, akaryakıt, yolcu taşımacılığı, araç bakım ve onarımı gibi) yüzde 25, konut ve kira harcamalarına yüzde 25.7, gıda ve alkolsüz içecekler harcamalarına yüzde 12.4 pay ayırdığı görüldü.Buna karşılık en düşük gelir grubu olan birinci yüzde 20’lik grupta yer alan hane halkları ise konut ve kiraya yüzde 38.7, gıda ve alkolsüz içeceklere yüzde 29.2 ve ulaştırmaya yüzde 8.6 harcama yaptı. Temel gelir kaynağı maaş, ücret, yevmiye olan hane halkları, konut ve kira harcamalarına yüzde 26.4, gıda ve alkolsüz içeceklere yüzde 16 ve ulaştırmaya yüzde 21.9 pay ayırırken ayırdığı belirlendi. Hane halkı büyüklüğüne bakıldığında, tek kişilik hane halklarının konut ve kiraya yüzde 41, gıda ve alkolsüz içeceğe yüzde 14.3 ve ulaştırmaya yüzde 14.4 pay ayırdığı görüldü.Hane halkı büyüklüğü 6 ve daha fazla kişi olan hane halklarının, gıda ve alkolsüz içeceklere yüzde 23.7, konut ve kiraya yüzde 22.4 ve ulaştırmaya yüzde 18.1 pay ayırdığı tespit edildi.