Hantavirüs Türkiye'de yayılır mı? Bazı riskli bölgeler var: Bu belirtileri hissediyorsanız dikkat!

Yaren ERYILMAZ

yaren.eryilmaz@posta.com.tr

Arjantin’den Afrika’ya giden Hollanda bandıralı 'MV Hondius' isimli yolcu gemisinde ortaya çıkan hantavirüs vakaları uluslararası kamuoyunda dikkatle takip ediliyor. 23 ülkeden 149 yolcu ve mürettebatın bulunduğu gemide şimdiye kadar 3’ü ölümle sonuçlanan toplam 8 vaka bildirildi. Yolcular arasındaki Türk dijital içerik üreticisi Ruhi Çenet’in “Durum bize anlatıldığından çok daha kötüydü” sözleri de dünya medyasında yer buldu.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

DSÖ'den hantavirüs açıklaması! Vaka sayısı arttı, 12 ülke bilgilendirildi

Habere Git

Vakaların bir kısmının Andes virüsü kaynaklı olduğu doğrulanırken, diğer şüpheli vakalarla ilgili incelemeler sürüyor. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ise mevcut tabloyu yakından izlediklerini, ancak genel riskin düşük seviyede değerlendirildiğini açıkladı. Uzmanlar ise özellikle kemirgen teması üzerinden bulaşan hantavirüslerde asıl riskin çevresel koşullarla ilişkili olduğuna dikkat çekiyor. 

Öte yandan Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü, hantavirüs vakalarına ilişkin yazılı açıklama yaptı. Sürecin bilimsel esaslar doğrultusunda titizlikle takip edildiği belirtilen açıklamada şöyle denildi:

Konuya ilişkin posta.com.tr’ye değerlendirmelerde bulunan Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Bülent Durdu, hantavirüslerin büyük bölümünde temel bulaş kaynağının insanlar değil kemirgenler olduğunu belirterek, "Hantavirüslerin çoğunda bulaşın ana kaynağı insan değil, enfekte kemirgenlerdir. Virüs genellikle kemirgenlerin idrarı, dışkısı veya tükürüğüyle kirlenmiş tozların solunmasıyla bulaşır. Nadiren de kemirgen ısırığıyla bulaş olabilir" dedi.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Durum anlatıldığından çok daha kötüydü! Ruhi Çenet'in dehşete düştüğü gemide neler oldu?

Habere Git

PANDEMİYE DÖNÜŞMEZ ÇÜNKÜ...

Andes virüsünü diğer hantavirüslerden ayıran en önemli özelliğin insandan insana bulaş kapasitesi olduğunu söyleyen Durdu, bu durumun yanlış anlaşılmaması gerektiğini vurgulayarak şunları söyledi:

"Özellikle aynı ortamı paylaşanlar arasında, yakın ve uzun süreli temas varlığında insandan insana bulaş bildirilmiştir. Ancak bu, grip veya COVID-19 gibi kolay ve yaygın bir solunum yolu bulaşı değildir. Bu nedenle mevcut bilgilerle bir pandemi riski beklenmez."

TÜRKİYE'DE HANTAVİRÜS RİSKİ FARKLI

Türkiye’de daha önce hem insanlarda hem de kemirgenlerde hantavirüsle ilişkili bulgular bildirildiğini belirten Prof. Dr. Durdu, ülkede daha çok Puumala ve Dobrava virüslerinin öne çıktığını söyledi. "Puumala virüsü genellikle daha hafif böbrek tutulumlu hastalıkla ilişkilendirilirken, Dobrava virüsü bazı olgularda daha ağır seyredebilir. Ancak bunlar Andes virüsü değildir" diyen Durdu, Türkiye’deki riskin farklı değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

"Türkiye’deki olağan hantavirüs riski, gemi olayında gündeme gelen insandan insana bulaş kapasitesiyle aynı şekilde değerlendirilmemelidir. Türkiye için risk esas olarak kemirgenlerle temasla ilişkilidir" diyen Durdu, özellikle kırsal alanlarda dikkatli olunması gerektiğini söyledi.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Hantavirüs kabusu yayılıyor! Önce gemi, şimdi uçak: Kabin görevlisi hastaneye kaldırıldı

Habere Git

KARADENİZ BÖLGESİNE DİKKAT!

Riskli alanlara ilişkin de konuşan Durdu, "Kırsal alanlar, ormanlık bölgeler, tarla ve bahçe işleri, ahır, samanlık, depo, bodrum, kapalı kalmış ev veya yazlıkların temizliği riskli olabilir. Geçmiş bildirimler açısından Karadeniz Bölgesi, özellikle Batı ve Doğu Karadeniz bazı olgularla öne çıkmaktadır" dedi.

Ancak riskin yalnızca belirli bölgelerle sınırlı olmadığını belirten uzman isim, "Kemirgen yoğunluğu, çevresel koşullar ve temas şekli bu riskte belirleyicidir. Bu nedenle Türkiye’de büyük bir salgın veya pandemi beklentisi yerine sporadik yani tek tek vakalar veya yerel küçük kümelenmeler açısından dikkatli olmak gerekir" diye konuştu.

NEFES DARLIĞI, ATEŞ, İDRARDA AZALMA...

Hantavirüs belirtilerine ilişkin de uyarılarda bulunan Prof. Dr. Durdu, "Ateş, şiddetli kas ağrısı, bulantı-kusma, belirgin halsizlik, idrar azalması, böbrek fonksiyonlarında bozulma veya nefes darlığı gibi bulgular varsa ve kişinin yakın zamanda kemirgen teması ya da riskli temizlik öyküsü bulunuyorsa hantavirüs akla gelmeli" ifadelerini kullandı.

HANTAVİRÜS KAYNAKLI ÖLÜM ORANI YÜZDE 40

Ölüm oranlarına ilişkin tek bir rakam vermenin doğru olmadığını belirten Durdu, "Amerika Birleşik Devletleri verilerinde ölüm oranı yüzde 30 ila 40 arasında bildirilmektedir. Buna karşılık böbrek tutulumuyla seyreden bazı hantavirüs enfeksiyonlarında ölüm oranı yüzde 1’in altında olabilirken, bazılarında yüzde 5-15 arasında olabilmektedir" dedi.

Prof. Dr. Bülent Durdu son olarak, "Hantavirüs enfeksiyonlarında hastalığı doğrudan ortadan kaldıran standart ve özgül bir antiviral tedavi yoktur" diyerek erken farkındalık ve korunma önlemlerinin önemine dikkat çekti. 

KAYNAĞI ‘DÜNYANIN SONU’ KASABASI 

Virüsün kaynağının Arjantin’in güneyindeki ‘dünyanın sonu’ olarak bilinen Ushuaia kenti olduğu düşünülüyor. Burada martıların istila ettiği çöp sahası turistik bir merkeze dönüşmüştü. Hollandalı bir çiftin gemiye binmeden önce burada kuş gözlemciliği yaptığı ve çöplük alanını ziyaret ettiği biliniyor.

Arjantin’de geçen yıl hazirandan bu yana 101 hantavirüs vakası kaydedildi.