Doğru tasarım otizmle mücadelede iyileştirici

YAZI BOYUTU
Abone Ol Google News

Otizm, 3 yaşından önce başlayan, ömür boyu süren, sosyal etkileşime ve iletişime zarar veren, sınırlı, tekrarlanan davranışlara yol açan ve beynin gelişimini engelleyen bir rahatsızlık. Bu belirtiler otizmi, Asperger Sendromu gibi daha hafif seyreden Otistik Spektrum Bozukluğu’ndan (OSB) ayırır.

Otizm kalıtımsal kökenlidir ancak bu tarafı epey karmaşıktır ve OSB’nin kökeninin çoklu gen etkileşimlerinden mi, yoksa ender görülen mutasyonlardan mı kaynaklandığı çok açık değil. Nadir vakalarda, doğum sakatlıklarına neden olan etmenlerle yakından bağlantılıdır. Otizm Spektrum Bozukluğu veya Asperger Sendromu, nedeni hâlâ araştırmacılar için bir gizem olan gelişimsel bir engel.

İyileştirici olabilir

Eğitimciler ve ebeveynler, sınıfta ve evde bu engelle başa çıkmanın yollarını arıyorlar. Kesin olarak bildikleri şey, doğru iç tasarımın çocuklara ve yetişkinlere yardımcı olduğu. Özellikle de otizme eşlik eden kaygı ve davranışları yönetme, onlar için hayatı iyileştirme konusunda. Önemli unsurlar arasında mekanın rengi, dokusu, aydınlatma ve mobilyaların dayanıklılığı sayılabilir.

Evlerin dekorasyonunda da yumuşak renk ve geçişler sakinleştirici etki yapar.

Otizm kliniğini düzenledi

Amerika’nın pek çok kentinde sağlık tesisi planlamasında şirketi Cannon Design’da çalışan Don Lawrence hem bir tasarımcı hem de 29 yaşında otizmli bir erkek çocuk babası. Lawrence, hem otizmin nedeni ve tedavisi hem de günlük yaşamda onunla başa çıkma becerileri hakkında bilgi ve çözüm aramak için son 5 yıldır araştırmaların arttığını söylüyor.

Teksas Sugar Land’de yaşayan Don Lawrence, yıllar önce mimarlık okumak için Teksas Üniversitesi’ne başvurduğunda sağlık hizmetleriyle ilgili uzun süre çalışmıştı. Şimdi sadece sağlık merkezlerinin tasarım planlamasında çalışıyor. Don Lawrance, yakın zamanda California’daki Orange County Çocuk Hastanesi’nde bir otizm kliniğini düzenlendi.

Yatıştırıcı renkleri seçin

Don Lawrence, “Öncelikle sakinleştirici ve rahatlatıcı bir ortam yaratmanın yollarını arayan çalışmalar ve mevcut düşünceler üzerinde araştırma yaptık. Renk, ses ve geçişler üzerine çok fazla araştırma var. Renk ve ışık -hem doğal hem yapay- ev tasarımının iki önemli unsur ve otizmli çocuğu veya yetişkini olan evlerde gözden kaçırılmaması gereken bir nokta” diyor.

Lawrence gibi özel eğitim danışmanı Robin Rettie de, yatıştırıcı renklerin gerekli olduğunu söylüyor. Bir yatak odasında, soluk yeşiller ve gri alt tonlu mavilerden genellikle sakinleştirici renkler olarak bahsedilir. Aynı şey otistikler için de geçerlidir. Lavanta veya mor tonları da insanları sakinleştirir. Kırmızı, turuncu veya sarı gibi parlak renkler, sınıflarda ve küçük çocuklar için yapılan oyuncaklarda yer alır. Ama sert bir görüntü verir diye anlatıyor.

Kumaşlar da çok önemli

Robin Rettie ve Don Lawrence, “Kısılan ışıklar ve daha sıcak bir ışıltıya sahip ampuller en iyisi. Çünkü ayarlanır ve otistik kişileri rahatsız etmez. Parlaklık gerginlik yaratabilir” diyor. Doku da göz önünde bulundurulmalı.

Otizmli kişiler, sert, pürüzlü yerleri ve döşemeleri değil, yumuşak, ipeksi kumaşları tercih ederler. Onları evinizin her yerinde kullanabilirsiniz. Unutmamak gerekir ki otizmlilerin kendilerine ait odalarının olması çok iyi olur. Her ne kadar başkalarıyla zaman geçirmekten hoşlanslar da yalnız bir oda fikri onları mutlu edebilir.

Don Lawrance, son olarak Califorina Orange County’deki çocuk hastanesini tasarladı.

Doğru düzenleme becerilerini artırır

Evin, okulun ya da hastanenin yapısı otizmli insanlar için hayati önem taşıır. Düzenleme sistemi onların yaşam ile baş etmesine yardımcı olur. Bir kilerdeki hangi rafın, buzdolabındaki çekmecenin veya bir dolabın içindeki kabın bilinmesi, günlük yaşam becerilerinde bağımsız olmalarını sağlar. Onları rahatlatır. Her şey yolunda olmadığında bunalabilir ve içine kapanabilirler.

İki uzmanın iç mimari konusunda bize anlattıkları umarım bizlere de yol gösterir. Evlerde bu tip değişiklikler yapmak otizmli kardeşlerimizin hayatını kolaylaştırır. Şifa olması umuduyla.

Yazarlarımızdan

06 Nisan 2020, Pazartesi 07:00
06 Nisan 2020, Pazartesi 07:00
Sıradaki haber yükleniyor...
holder