Giriş
Her şehrin ruhu vardır… Bazen bu ruhu dar bir sokakta yankılanan ney sesiyle, bazen tarihi bir hanın duvarına sinmiş renklerle, bazen de meydanlarda toplanan kalabalığın coşkusunda hissederiz. İşte Türkiye Kültür Yolu Festivali, tam da bu ruhu ortaya çıkarmak için yola çıktı. 2021’de Beyoğlu Kültür Yolu Festivali olarak başlayan serüven, kısa sürede büyüyerek Anadolu’nun dört bir yanına yayıldı. Bu festival yalnızca sanatı değil, şehirlerin ekonomisini ve turizmini de canlandırdı. Bu yıl 20 şehirde düzenlenecek dünyanın en büyük festivallerinden Türkiye Kültür Yolu Festivali, 8 ay boyunca 7’den 70’e herkesi ‘Gel, bu ülkenin kültürünü birlikte keşfedelim’ diyerek bir araya getiriyor. Ben de Bursa, İzmir, Çanakkale, Kültür Yolu Festivali erkinliklerini yakından takip ettim.
KÜLTÜR VE SANATLA BÜTÜNLEŞMİŞ BİR TURİZM
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, geçen hafta Kayseri Kültür Yolu Festivali’nin açılışında organizasyona dair, “Şehirlerimizin dünya kentleriyle rekabetinde fark yaratması için modern turizm anlayışının gereklerini yerine getiriyoruz. Ortaya koyduğumuz vizyon çerçevesinde ‘Kültür ve Sanatla Bütünleşmiş Bir Turizm’ anlayışıyla geliştirdiğimiz Türkiye Kültür Yolu Festivalleri bunun sonucunda ortaya çıkmıştır” bilgisini verdi.
MİLYONLAR BU ŞÖLENDE BULUŞUYOR
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Yaşayan Miras ve Kültürel Etkinlikler Genel Müdürü, Türkiye Kültür Yolu Festivali Direktörü Selim Terzi ile marka haline gelen Türkiye Kültür Yolu Festivali’ni görüşüyoruz. Festivale ilginin her geçen gün arttığını söyleyen Selim Terzi, “Türkiye Kültür Yolu Festivali yolculuğu, 5 yılda 20 şehirde on binlerce sanatçının milyonlarla buluştuğu dünya çapında bir festival haline geldi. Tabiri caizse, sanatın her alanında etkinliklerin yer aldığı bu şöleni kimse kaçırmak istemiyor. Gelecek yıl festivali 25 şehrimizde vatandaşlarımızla buluşacak ve yeni sürprizlerle kültür-sanat coşkusunu tüm ülkeye yayacak” diyor.
HER KÖŞEDE KÜLTÜR-SANAT
“Bakanlık olarak misyonumuz, ülkemizin her köşesinde kültür-sanat faaliyetlerini 7’den 70’e tüm vatandaşlarımıza ulaştırmak” diyen Selim Terzi, bu kapsamda gerçekleştirilen iki farklı etkinliği de şöyle anlatıyor: “Bir Anadolu Şenliği etkinlik dizisiyle vatandaşlarımızı Bakanlığımızın sanat kurumlarının sahneye koyduğu konserlerle, tiyatro temsilleriyle ve sahne gösterileriyle buluşturuyoruz. Çocuklarımızı da öncelikli kitlemiz kabul ederek, eğlenirken öğrenmelerini sağlıyoruz. Bir diğer organizasyonumuz ise Yaşayan Miras Festivali; Somut Olmayan Kültürel Mirasımıza ve bu mirası yaşatan sanatçılarımızı desteklemeyi amaçlıyoruz.”
ADINI ANADOLU’DAN ALIYOR
Bir Anadolu Şenliği hakkında da bilgi veren Selim Terzi, “Turizm faaliyetlerinden biri olan kültür ve sanat alanında, yerel ile geleneksel değerleri öne çıkarmayı; faaliyetleri ulaşılabilir ve sürdürülebilir kılmayı hedefliyoruz. Adını, bu topraklardan alan Bir Anadolu Şenliği, bu yıl 5 farklı şehirde hayata geçirilecek. 22 Ağustos’ta Hakkari’de başlayan şenlik, daha sonra sırasıyla Tunceli, Şırnak ve Bingöl ve Bitlis’te düzenlenecek” diye anlatıyor.
KÜLTÜREL MİRAS YAŞATILIYOR
Selim Terzi, Sivil Toplum Kuruluşları ile iş birliği yaparak hayata geçirilen Yaşayan Miras Festivalleri ile Somut Olmayan Kültürel Miras’ın ve bu mirası icra eden meslek gruplarının desteklendiği bilgisini veriyor. Terzi, şöyle devam ediyor: “Festivallerin ilk ikisi 2024 sonunda Çorum ve Ankara’da yapıldı. Bu yıl da Isparta, Burdur’da, Karabük, Sivas, Tokat, Afyonkarahisar, Erzincan’da düzenlendi. İleride başka illerde de yapılması planlanıyor.”
ADANA’DA ‘SABAHÇI KAHVESİ’
Bu yıl Türkiye Kültür Yolu Festivali’nin ilk durağı Adana oldu. 5-13 Nisan arasında düzenlenen festival, Uluslararası Portakal Çiçeği Karnavalı ile birleşti. Gelenekselleşen Foto Maraton etkinliğinin yanı sıra dünyaca ünlü ressam Pablo Picasso’nun eserlerinden oluşan “Pablo Picasso: Yaratılış Her Şeydir” sergisi ve Adanalı sanatçı Ferdi Tayfur’un hayatının anlatıldığı, “Sabahçı Kahvesi” adlı enstalasyon sergisi, tiyatrolar ve sokak sanatçılarının performansları ilgi gördü.
1 MİLYON KİŞİ ŞANLIURFA’YA GELDİ
Bu yıl ikinci kez ev sahipliği yapan Şanlıurfa Kültür Yolu Festivali’ne yaklaşık 1 milyon ziyaretçinin katıldı. “Işıkla Ateş Arasında” başlıklı mapping gösterisinde Balıklıgöl efsanesi, dijital zamanın görsel diliyle yeniden yorumlanarak ateş, su, dua ve zaman kavramları ebru desenlerinin akışında yansıtılması ise festivalin en ilgi gören etkinliklerinden oldu.
SAMSUN’DA MİLLİ MÜCADELE CANLANDIRILDI
Dördüncü durak olan Samsun’da ise 21- 29 Haziran arasında kültür ve sanatın yanı sıra tarih kokan anlar yaşandı. Samsun’da açılan ‘Milli Mücadele Sergisi’nde Atatürk’ün orijinal üniforması ile o döneme ait bazı eşyalar sergilendi. Orijinal fotoğraflar ve dioramalarla (gerçek veya kurgu bir olayın ışık oyunlarının da yardımıyla üç boyutlu modellenmesi) Milli Mücadele ruhunun yansıtıldığı sergi, ziyaretçilere Kurtuluş Savaşı’nın Samsun’daki başlangıç adımlarını belge ve görsellerle aktardı.
MANİSA’DA LEZZET NOKTASI
Manisa, 17-25 Mayıs arasında festival kapsamında; konserlerden sergilere, söyleşilerden atölyelere kadar çok sayıda etkinliğe ev sahipliği yaptı. 9 gün boyunca 40’a yakın noktada birçok etkinlik sanatseverlerle buluştu. Manisa Kültür Yolu Festivali’nde, gastronomi değerlerini tanıtmak için birçok şef belirlenen 11 farklı ‘Lezzet Noktası’nda yöresel yemekler yaptı.
BURSA’DA GELENEKSEL TATLARA İLGİ
Festivale ikinci kez ev sahipliği yapan şehirlerden biri de Bursa oldu. 28 Haziran-6 Temmuz arasında gerçekleştirilen organizasyon, yalnızca kültürel değil, ekonomik canlılık da getirdi. Bursa’nın 12 farklı yerinde kurulan ‘Lezzet Noktası’nda ünlü şefler tarafından hazırlanan yöresel yemekler, misafirlerle buluştu. Coğrafi işaretli ürünler ve unutulmaya yüz tutmuş geleneksel lezzetler, festival sayesinde yeniden gün yüzüne çıktı. 71 noktada 600 etkinlik gerçekleştirildi.
ÇANAKKALE RUHU DERİNLERDE HİSSEDİLDİ
Çanakkale Kültür Yolu Festivali, 30 Ağustos- 7 Eylül arasında konserlerden tiyatroya, dalış etkinliklerinden çocuk atölyelerine kadar dolu dolu geçti. Dünyanın en özgün dalış noktalarından Gelibolu Tarihi Sualtı Parkı, festivalin dikkat çeken adreslerinden oldu. Anadolu Hamidiye Tabyası Dalış Noktası’nda gerçekleştirilen ‘Çanakkale Anı Dalışı’, katılımcılara Çanakkale ruhunu suyun altında deneyimleme fırsatı sundu.
GASTROANTEP İLE YÖRESEL AÇILIŞ
Kültür Yolu Festivali Uluslararası Gaziantep Gastronomi Festivali (GastroAntep) 13 Eylül’de başladı. 9 gün boyunca Gaziantep’te 50 noktada 378 etkinlik gerçekleştirilecek. Konserler, tiyatrolar, opera, sinema, söyleşiler gibi birçok etkinlik vatandaşlarla buluşacak. Şehirde kültür sanat şöleni yaşanacak.
TRABZON MÜZESİ YENİDEN HAYAT BULDU
Trabzon, bu yıl 5-13 Temmuz arasında üçüncü kez dev festivale ev sahipliği yaptı. 4 bin yıllık şehirde, dokuz gün boyunca 30’dan fazla noktada düzenlenen 400’e yakın etkinlikle kentin marka değeri artırıldı. Konserler, sergiler ve farklı programların yanı sıra restorasyonu tamamlanan Trabzon Müzesi de yeniden ziyarete açıldı.
VAN’DA GEÇMİŞ SANATLA YORUMLANDI
Van Kültür Yolu Festivali, 12-20 Temmuz arasında Türkiye’nin birçok şehrinden gelen ziyaretçileri ağırladı. “Çorap Sergisi”, “Türkiye’nin Ustaları” belgeseli ve dijital minyatür uygulamaları ile yaşayan kültür mirasına dikkat çekilirken, konserler de şehre hareket getirdi.
NEVŞEHİR'DE BALONLAR ARASINDA COŞKU
Festival coşkusu bu yıl Nevşehir’de üçüncü kez yaşandı. 2-10 Ağustos arasında gerçekleştirilen festivalde 37 farklı noktada yaklaşık 400 etkinlik yapıldı. Şehir, Uluslararası Balon Festivali ile de 17 farklı ülkeden gelen birbirinden renkli ve figüratif balonlarla şenlendi. Balonlar Kapadokya semalarını süslerken, ‘Night Glow’ etkinlikleri ise geceyi sanatla aydınlattı.
ERZURUM’DA 40 NOKTADA 400 ETKİNLİK
Erzurum’da festival kapsamında, 16-24 Ağustos arasında birçok etkinlik halkla buluştu. 3. kez festivale ev sahipliği yapan şehirde Erzurum Olgunlaşma Enstitüsü’nde gerçekleştirilen ‘Kuyumculuk’ ve ‘Çarpana Örgü’ atölyelerinde katılımcılar, geleneksel el sanatlarını yakından tanıma ve uygulamalı deneyimleme fırsatı buldu.
KAYSERİ İLK KEZ KÜLTÜR YOLUNDAYDI
Kayseri, bu yıl 6-14 Eylül arasında ilk kez Türkiye Kültür Yolu Festivali’ne ev sahipliği yaparak tarihini ve sanat birikimini geleceğe taşıdı. ‘Paranın Yüzünde Anadolu: Sezarlardan Sultanlara Kayseri’ sergisinde, farklı dönemlere ait sikkeler üzerinden Anadolu’nun siyasi, kültürel ve ekonomik mirası aktarıldı.
EGE’DEN MARMARA’YA AKDENİZ’DEN DOĞU’YA
Konya ve Ankara 20-28 Eylül, İstanbul 27 Eylül-5 Ekim, Malatya 4-12 Ekim, Diyarbakır 11-19 Ekim, Mardin 18-26 Ekim, İzmir 25 Ekim-2 Kasım, Antalya 1-9 Kasım arasında Türkiye Kültür Yolu Festivali’ne ev sahipliği yapacak. Her geçen yıl il, etkinlik ve ziyaretçi sayısı artan festivalin 2026’da 25 şehirde düzenlenmesi planlanıyor.
