Giriş
Bu yıl 3 milyona yakın vatandaş, kira geliri elde ettiği için vergi beyannamesi vermek zorunda. Kirayı bildirirken iki farklı yöntemden biri seçilecek. Bu yöntemlerle birlikte istisna tutarı, evle ilgili yapılan harcamalar cepten çıkacak vergiyi belirleyecek. Kira geliri beyanında dikkat edilmesi gereken detayları ve avantajları sizin için araştırdık.
AY SONUNA KADAR
Konut ve işyeri kira geliri olanlar için vergi dönemi başlıyor. Milyonlarca mükellef 1 Mart ila 31 Mart tarihleri arasında ‘hazır beyan sistemi (hazirbeyan.gib.gov. tr)’ üzerinden beyanname verebilecek. Dijital Vergi Dairesi’nden bu işlemi yapmak istemeyenler ise ikamet ettikleri yerdeki vergi dairesine gidip kağıt kullanarak beyanname doldurabilecek.
Ama en kolay yöntem ‘hazır beyan’. Hazır beyan sistemine e-Devlet şifresiyle girdiğinizde Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından adınıza hazırlanmış beyannameler ekrana yansıyor. Gerekli kontrolleri yapıp onaylarsanız, ödeyeceğiniz vergi otomatik olarak hesaplanıyor.
47 BİN LİRALIK İSTİSNA
Evini kiraya verenlerin 2025 yılı içinde elde ettiği gelir 47 bin liralık istisna tutarının altındaysa beyanname vermelerine gerek yok. Yani aylık kirası 3 bin 917 lira altında olan veya evini 2-3 ay kiraya verip 47 bin liranın altında kira tahsil edenler vergiden muaf. Peki 2025’te toplam kira 47 bin lirayı aşıyorsa vergi nasıl hesaplanacak?
Bu durumda toplam kiradan 47 bin liralık istisna tutarı çıkarılacak. Kalan tutar üzerinden vergiye ulaşılacak. Birden fazla konuttan kira geliri olan istisnadan evin biri için yararlanabilecek. Kira bildiriminde en önemli nokta beyan yöntemi.
Mülk sahibi iki farklı yöntemden birini seçecek:
1- Gerçek gider yöntemi,
2- Götürü gider yöntemi.
ALTIN ORAN 1.8 KAT
Gerçek ve götürü gider arasında en avantajlı yöntemi seçerken ince hesap yapmalısınız. Eve biraz masraf yaptıysanız ve bu masraf 1 kira tutarının 1.8 katını geçiyorsa gerçek gider daha avantajlı oluyor.
Örneğin; 20 bin liralık kira gelirine karşılık konut için 36 bin liranın üzerinde harcama yaptıysanız gerçek giderle daha az vergi ödersiniz. Bu tutarın altında harcama yaptıysanız götürü gideri tercih etmeniz avantajlı olur. Yaptığınız masrafı aylık kiraya böldüğünüzde 1.8’i aşıp aşmadığına bakarak tercih yapmalısınız.
EV İÇİN HARCAMA YAPANLARIN YÖNTEMİ
Cebinizden çıkacak vergi tutarı, beyan yöntemine göre hesaplanacak. Birden fazla mülkü olanlar ayrı ayrı yöntem seçemiyor. İşte iki yöntem arasındaki farklar...
1- GERÇEK GİDER YÖNTEMİ
Bu yöntemi tercih edenler, kiraya verilen konut için yaptığı harcamaları, beyan ettiği toplam kira gelirinden çıkarabiliyor. İndirilebilecek giderler şöyle:
- Mülk sahibinin üstlendiği aydınlatma, ısıtma, su ve asansör giderleri.
- İdare giderleri.
- Kiraya verilen eve ait sigorta giderleri (konut sigortası gibi).
- Yeni alınan evin satın alma bedelinin yüzde 5’i (ilk 5 yıl-2021 ve sonra alınan ev için geçerli).
- Mülke ait ödenen vergi ve harçlar.
- Evin değerini artıran ısı yalıtımı, enerji tasarrufu sağlamaya dönük harcamalar (bu harcamalar 6 bin 900 liranın üzerinde olmalı).
- Bakım ve onarım giderleri.
- Mülk sahibi evini kiraya verip başka yerde kirada oturuyorsa, oturulan evin kira gideri.
- Kiralanan evle ilgili ödenen zarar, ziyan ve tazminatlar. (NOT: Bu giderlere ilişkin belgelerin 5 yıl saklanması gerekiyor.)
2- GÖTÜRÜ GİDER YÖNTEMİ
Kiraya verilen eve hiç masraf edilmediyse ya da masraf çok az ise götürü gider yöntemi tercih edilmeli. Çünkü 47 bin liralık istisna tutarı 2025 yılındaki toplam kira bedelinden düşüldükten sonra, otomatik olarak yüzde 15 daha indirim yapılıyor.
Bu indirimden sonra kalan tutar üzerinden gelir vergisi hesaplanıyor. Yani ödeyeceğiniz vergi eve masraf yapmadığınız halde azalmış oluyor. Götürü gideri seçen 2 yıl geçmeden ‘gerçek gider’i tercih edemiyor.
KREDİYLE ALINAN KONUTUN FAİZİ ARTIK İNDİRİM SAĞLAMIYOR
Konut kredisiyle satın alınan evler için ödenen yıllık faiz ‘gerçek gider’ yöntemi tercih edilerek masraf olarak vergiden düşülebiliyordu. Bu da ödenen verginin düşmesini hatta verginin sıfır çıkmasını sağlıyordu. Ama geçen yıl yapılan düzenleme ile bu kural değişti.
Artık konut olarak kiraya verilen taşınmazlara ilişkin borç faizleri 2025 yılı ve izleyen yıllarda kira gelirinin tespitinde indirim konusu yapılamayacak. Yani 2025 yılında ödenen konut kredi faizi gerçek gider olarak indirilemeyecek.
