Giriş
Umut hep var!
Çocuk sahibi olma isteğiyle yola çıkan çiftler için, özellikle de gebelik geciktiğinde, AMH değeri sıkça gündeme gelen bir konu. Bu test, yumurta rezervimiz hakkında bize önemli ipuçları verir. Ancak hemen en önemli detayı açıklayayım; tek başına AMH değerine bakarak 'doğal yolla hamile kalmak imkansız' demek, doğru bir yaklaşım değildir. Tıbbi ve bilimsel gerçekler, her kadının kendine özgü bir hikayesi olduğunu ve doğurganlığı etkileyen birçok faktörün bulunduğunu gösteriyor. Nitekim mesleki deneyimleri de bunu destekler nitelikte.
AMH TESTİ
AMH (Anti- Müllerian Hormon), yumurtalıklarda bulunan ve olgunlaşmak üzere olan küçük foliküllerden (yumurta keselerinden) salgılanan bir hormondur. Kandaki AMH seviyesi, yumurtalıklarınızda kalan yumurta sayısının bir göstergesidir. Yani, AMH değeri ne kadar yüksekse, yumurta rezerviniz o kadar fazladır. AMH testi, açlık veya regl döngüsünün gününden bağımsız olarak yapılabilen, kandan bakılan basit bir testtir. Bu da onu yumurtalık rezervini değerlendirmede güvenilir bir araç haline getirir.
GENEL BİR GÖSTERGE
Doğal yoldan hamile kalmak için ideal bir AMH değeri tanımlamak zordur çünkü gebelik sadece yumurta sayısına bağlı değildir. Yumurtanın kalitesi, kadının yaşı, hormonal dengesi, partnerin sperm kalitesi gibi pek çok etken rol oynar. Ancak doktorlar, AMH değerini genel bir gösterge olarak kullanır tabii.
NORMAL DEĞERLER
* Genellikle 1.5 ila 4 ng/ml arası AHM değerleri normal kabul edilir. Bu değerler, sağlıklı bir yumurta rezervine işaret eder ve doğal yoldan gebe kalma şansının yüksek olduğunu gösterir.
* 1.1 ng/ml'nin altındaki değerler, yumurta rezervinin azalmış olduğunu gösterir. Bu durumda gebelik şansı düşer ancak imkansız değildir.
* 0.5 ng/ml'nin altındaki değerler ise ciddi derecede azalmış yumurta rezervini işaret eder. Bu seviyeler genellikle doğal yolla gebelik şansının oldukça düşük olduğu, ancak tamamen sıfır olmadığı durumlardır.
DÜŞÜKLÜĞÜN NEDENLERİ
AMH değeri, en sık yaş ilerledikçe düşer. Her kadın belirli bir yumurta havuzuyla doğar ve bu havuz zamanla tükenir. Ancak yaş dışında başka faktörler de AMH düşüklüğüne yol açabilir:
* Genetik Faktörler: Ailesinde erken menopoz öyküsü olan kadınlarda AMH daha düşük olabilir.
* Sigara ve Alkol: Sigara kullanımı, AMH seviyelerini belirgin şekilde düşürür ve menopoza girişi hızlandırabilir.
* Geçirilmiş Ameliyatlar: Yumurtalıklara uygulanan cerrahi müdahaleler (kist ameliyatı gibi) yumurta rezervine zarar verebilir.
* Kemoterapi/Radyoterapi: Kanser tedavileri yumurtalık rezervini ciddi şekilde etkileyebilir.
EN UYGUN YOL HARİTASI
AMH değeriniz 0.1 ng/ml gibi oldukça düşük seviyelerde bile olsa, bir jinekolog veya infertilite uzmanı olarak size 'kesinlikle imkansız' demem. Çünkü gebelik için sadece bir adet sağlıklı yumurta yeterlidir. Ancak çok düşük AMH değeri, doğal yoldan hamile kalma sürenizin çok daha uzun olabileceği ve gebe kalma olasılığınızın azaldığı anlamına gelir. Bu durumda doktorunuz size tüp bebek gibi yardımcı üreme yollarını önerebilir. Ayrıca yumurta dondurma işleminden de bahsedelim mi yarın? Unutmayın; AMH değeriniz ne olursa olsun, bir uzmana danışmak ve durumunuzu bir bütün olarak değerlendirmek en doğrusudur. Doktorunuz; AMH değerinizle birlikte yaşınızı, diğer hormon testlerinizi (FSH gibi), ultrasonla yumurtalıklarınızdaki folikül sayısını (Antral Folikül Sayımı) ve partnerinizin sperm değerlerini göz önünde bulundurarak size en uygun yol haritasını çizecektir.
