Giriş
Son günlerde art arda yaşanan ve gıda kaynaklı olabileceği düşünülen zehirlenmeyle ani ölüm vakaları, pek çok hamile kadında haklı bir endişeye yol açtı. Bana da bu süreçte “Hocam neyi yemeyeyim?”, “Bebek için riskli gıdalar hangileri?” gibi çok sayıda soru geldi. Her zaman söylediğim gibi; korkularınız sizi yönetmesin ama tedbir daima iyidir.
SONUCU AĞIR OLABİLİR
Hamilelikte bağışıklık sistemi daha hassas çalışır; bu, annenin bebeği reddetmemesi için doğanın kurduğu özel bir dengedir. Ancak bu hassasiyet, bazı mikroplara ve toksinlere karşı savunmayı zayıflatır. Normalde tolere edilebilir bir gıda bile hamilelikte çok daha ağır sonuçlara yol açabilir. O yüzden bugün, bir kez daha bazı önemli noktaları hatırlatmakta fayda var.
İŞTE O LİSTE
Aşağıdaki liste, hamilelikte tüketilmesi uygun olmayan veya yüksek risk taşıyan gıdaların kısa ama net bir özetidir:
PASTÖRİZE EDİLMEMİŞ SÜT VE ÜRÜNLERİ
Çiğ süt, köy sütü, açıkta satılan peynirler, küflü peynirler.
Risk: Listeria - hamilelikte düşük, erken doğum ve bebekte ciddi enfeksiyonlara yol açabilir.
ÇİĞ VEYA AZ PİŞMİŞ ET VE TAVUK ÜRÜNLERİ
Çiğ köfte (etsiz bile olsa riskli olabilir), az pişmiş etler, kanlı biftek, iyi pişmemiş tavuk.
Risk: Toksoplazma, salmonella.
ÇİĞ BALIK, AZ PİŞMİŞ DENİZ ÜRÜNLERİ, SUSHİ
Çiğ balık, kabuklu deniz ürünleri, iyi pişmemiş midye–kalamar.
Risk: Parazit ve ağır metal yükü.
ŞARKÜTERİ ÜRÜNLERİ
Sucuk, salam, sosis, pastırma, füme ürünler.
Risk: Bakteri üremesi çok hızlıdır; Listeria riski yüksektir.
BOZULMA RİSKİ OLAN AÇIK SATIŞ GIDALAR
Açıkta satılan dondurmalar
Açık salatalar, meze bar ürünleri
Fast food zincirlerinde uzun süre beklemiş ürünler
Risk: Küf, bakteri, toksin birikimi.
YIKANMAMIŞ VEYA İYİ TEMİZLENMEMİŞ SEBZE–MEYVELER
Risk: Toksoplazma ve bağırsak enfeksiyonları.
CİVA ORANI YÜKSEK BALIKLAR
Kılıç balığı, kral uskumru, ton balığının bazı büyük türleri.
Risk:Sinir sistemi gelişimini etkiler.
ÇİĞ YUMURTA İÇEREN TÜM ÜRÜNLER
Mayonez, tiramisu, beze, poşe yumurta, rafadan yumurta.
Risk: Salmonella.
ENERJİ İÇECEKLERİ, AŞIRI KAFEİN
Günde 200 mg üzeri kafein, enerji içecekleri.
Risk: Düşük riski, kalp ritim bozuklukları, tansiyon oynamaları.
FAZLA TÜKETİLEN BİTKİ ÇAYLARI
Adaçayı, fesleğen, biberiye, yeşil çay, sinameki, kekik vb.
Risk: Rahim kasılmalarını tetikleyebilir.
GÜVENLİ ALTERNATİFLER
Pastörize süt ve ürünleri
İyi pişmiş et, tavuk ve yumurta
Ev yapımı taze yemekler
Porsiyon kontrollü meyve sebzeler (iyi yıkanmış)
Az ağır metal içeren balıklar (somon, hamsi, sardalya)
Bitki çaylarından; ıhlamur, zencefil, kuşburnu (ölçülü)
