Giriş
Bazen büyük dönüşümlerin ne kadar önemli olduğunu, henüz içindeyken yeterince fark edemiyoruz. TEKNOFEST’in hikâyesinin de ileride, Türkiye’nin yakın tarihine bakıldığında, böyle değerlendirileceğini düşünüyorum. 2018 yılında İstanbul’da başlayan bir organizasyon, yalnızca sekiz yıl içerisinde milyonlarca insanın takip ettiği, yüz binlerce takımın yarıştığı ve milyonlarca gencin teknoloji geliştirme süreçlerine doğrudan katıldığı dev bir ekosisteme dönüştü. Rakamlar gerçekten çarpıcı.
İlk TEKNOFEST’te teknoloji yarışmalarına yaklaşık 20 bin kişi başvurmuştu. 2025’te ise 565 binden fazla takım ve 1 milyon 100 binden fazla yarışmacı kayıt yaptırdı. T3 Vakfı’nın Temmuz 2026’da açıkladığı verilere göre bugüne kadar 70’in üzerinde TEKNOFEST teknoloji yarışmasına 100’den fazla ülkeden 2.5 milyonu aşkın takım ve 6.5 milyondan fazla yarışmacı başvurdu. TEKNOFEST etkinliklerini ziyaret edenlerin toplamı da artık 12 milyona yaklaşıyor. Bu rakamların üzerinde biraz durmak gerekiyor.
ÇOCUKLARIN DÜNYASI DEĞİŞİYOR
Bana göre TEKNOFEST’in asıl başarısı başka bir yerde. Türkiye’de yüz binlerce çocuğun ve gencin teknolojiyle kurduğu ilişkiyi değiştirdi. Bir çocuk için roket yapmak, uydu geliştirmek, insansız hava aracı tasarlamak, yapay zekâ algoritması üzerinde çalışmak veya otonom bir deniz aracı üretmeye uğraşmak artık erişilmez kavramlar değil. TEKNOFEST bunları gençlerin önüne somut hedefler olarak koydu. Bu çok değerli. Çünkü teknoloji üreten ülkeler yalnızca fabrikalar, laboratuvarlar ve büyük şirketler kurarak ortaya çıkmıyor. Önce bir kültür oluşuyor. Ardından merak geliyor. Sonra eğitim, rekabet, başarısızlık, yeniden deneme ve nihayet mühendislik…
TEKNOFEST’in bana göre dünyada eşi az bulunan tarafı burada. Havacılık gösterisi ile teknoloji yarışmasını, savunma sanayii ile üniversite öğrencisini, ilkokul çağındaki çocukla mühendisi, girişimciyle büyük teknoloji şirketlerini aynı platformda buluşturuyor. Dolayısıyla olay aslında bir teknoloji seferberliği.
ROTA DENİZLERE ÇEVRİLDİ
Bu büyük organizasyonun çok özel bir bölümü 20-23 Ağustos günlerinde Gölcük’te gerçekleştirilecek. TEKNOFEST Mavi Vatan, Millî Savunma Bakanlığı ve Türkiye Teknoloji Takımı Vakfı’nın ana yürütücülüğünde Gölcük Tersanesi Komutanlığı’nda düzenlenecek. Gölcük’ün seçilmesinin ayrıca sembolik bir anlamı var. Gölcük sıradan bir festival alanı değil. Türk Deniz Kuvvetleri’nin ve Türkiye’nin askeri denizcilik kapasitesinin en önemli merkezlerinden biri.
Dolayısıyla gençler bu defa teknolojiyle, teknolojinin gerçek anlamda üretildiği ve kullanıldığı bir ortamda buluşacaklar. Denizler artık dünyanın en yoğun teknoloji rekabet alanlarından biri haline geliyor. İnsansız deniz araçları, otonom su altı sistemleri, yeni nesil denizaltılar, sensörler, sonarlar, yapay zekâ destekli komuta sistemleri, elektronik harp, uzun menzilli hassas silahlar ve deniz havacılığı…
TCG ANADOLU’DAN DENİZALTILARA
Program son derece zengin. İnsansız Su Altı Sistemleri Yarışması, Su Altı Roket Yarışması ve İnsansız Deniz Aracı Yarışması gerçekleştirilecek. SAT, SAS ve deniz havacılık birliklerinin gösterileri yapılacak. Sanal gerçeklik uygulamaları, denizcilik tarihini anlatan alanlar ve çeşitli teknoloji deneyimleri ziyaretçilerle buluşacak. Dahası var. TCG Anadolu, Savarona, TCG 18 Mart Denizaltısı ve TCG Murat Reis Denizaltısı gibi Türk donanmasının çok önemli platformlarının ziyaret edilmesi planlanıyor.
Özellikle TCG Anadolu’nun gençler üzerinde yarattığı ilgiyi önemli buluyorum. Çünkü TCG Anadolu yalnızca büyük bir savaş gemisi değil. Türkiye’nin insansız hava sistemleri konusundaki tecrübesini deniz gücüyle birleştirmeye çalıştığı yeni bir konseptin de simgesi.
Bayraktar TB3’ün kısa pistli bir gemiden kalkış ve iniş gerçekleştirmesi de bu bakımdan önemli bir teknolojik eşikti. Mavi Vatan konsepti geçen yıl ilk kez İstanbul Tersanesi Komutanlığı’nda uygulandı. İlgi son derece yüksekti. 2025 TEKNOFEST Mavi Vatan’ı 175 bin kişi ziyaret etti. Yarışmalara 10 bin 462 başvuru kaydedildi.
Soldan: Deniz Hava Komutanı Tümamiral Savaş Eser, ASELSAN Genel Müdürü Ahmet Akyol, Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral Ercüment Tatlıoğlu ve BAYKAR Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar, TEKNOFEST hazırlıkları kapsamında Gölcük Tersanesi Komutanlığı ile Gölcük Deniz Ana Üs Komutanlığı’ndaydı.
SELÇUK VE HALUK BAYRAKTAR
TEKNOFEST’in bugün ulaştığı noktayı anlatırken Selçuk Bayraktar’ın rolüne özel bir parantez açmak gerekiyor. Selçuk Bayraktar’ın yıllardır ısrarla savunduğu “Millî Teknoloji Hamlesi” düşüncesinin yalnızca savunma sanayii şirketlerinin veya mühendislerin konusu olmaktan çıkarılıp toplumsallaştırılmasında TEKNOFEST’in çok önemli rolü oldu. Kendisinin mühendislik geçmişi de bu yaklaşımın önemli bir parçası. Türkiye’nin insansız hava araçlarındaki dönüşümüne liderlik eden isimlerden biri olurken, bir taraftan da gençleri teknoloji üretmeye yönlendirecek büyük bir toplumsal platformun gelişmesine öncülük etti.
Haluk Bayraktar’ın emeğini de ayrıca hatırlatmak gerekiyor. T3 Vakfı’nın kurucularından olan Haluk Bayraktar, beş yıl boyunca vakfın Yönetim Kurulu Başkanlığı görevini yürüttü. Baykar’ın küçük bir mühendislik ekibinden binlerce kişinin çalıştığı küresel bir teknoloji şirketine dönüşmesinde de çok önemli bir yönetim rolü üstlendi. Bugün aynı zamanda Türkiye’nin en büyük savunma, havacılık ve uzay kümelenmesi SAHA İstanbul’un Yönetim Kurulu Başkanlığını yürütüyor.
Selçuk ve Haluk Bayraktar’ın ortaya koyduğu çalışmaların önemli taraflarından biri bence savunma sanayii başarısı ile gençlik politikası arasında bir bağ kurulmasıdır. Bu büyük organizasyonun arkasında çok geniş bir ekip var. O nedenle iki önemli ismin daha altını özellikle çizmek istiyorum. Dr. Elvan Kuzucu Hıdır bunlardan biri. Elektrik-elektronik mühendisi ve akademisyen olan Hıdır, 2018’den bu yana TEKNOFEST teknoloji yarışmalarından sorumlu İcra Kurulu üyeliği yapıyor. 2023’ten itibaren T3 Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı ve Genel Müdürü görevlerini yürütüyor.
İrem Bayraktar Aksakal da T3 Vakfı Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı. Aynı zamanda T3 Girişim Merkezi çalışmalarında önemli sorumluluklar üstleniyor. 2026 TEKNOFEST yarışmalarının kendisi de artık 52 ana yarışma ve 127 alt kategoriden oluşuyor. Yarışmacılara 75 milyon TL ödül, 100 milyon TL’nin üzerinde maddi destek öngörülüyor. Bunlar küçümsenebilecek rakamlar değil. Ancak bana sorarsanız bundan sonraki hedef nicelik kadar nitelik olmalı. TEKNOFEST’te yarışmış çok sayıda çocuğun gelecekte mühendis olacağını, şirket kuracağını ya da ASELSAN, BAYKAR, ROKETSAN gibi kuruluşlarımızda çalışacağını umuyorum.
