Giriş
Tabela kirliliği, mesleğe başladığım 1990’lı yıllarda şehirlerde yaşayanların şikayetçi oldukları sorunlardan biriydi. Hatta arşiv taraması yaptığımda bu sorun, daha da eskilere uzanıyordu. Çok renkli, ışıklı, boyutları farklı ve yabancı kelimelerin giderek arttığı, imla hatalarının olduğu tabelalar, cadde ve sokaklarda hem çirkin görüntü oluşturuyor hem de kent estetiğine zarar veriyor.
İşletmelerin müşteriler için ilk temas noktası olan tabelaların tasarımlarının kurallara uygun olması son derece önemlidir. Tabelanın boyutları, rengi gibi ve diğer özelliklerinin bir standardının olması ilk izlenimde güven vereceği gibi kurumsal kimlik oluşumuna da katkı sağlar. Aslında Türk Standartları Enstitüsü’nün (TSE) 18 Mart 2018 tarihinde kabul edip yayımladığı standartlar bulunuyor. Buna göre, ebatları binanın büyüklüğü ile orantılı ve mimari özelliğine uygun olacak. Şehir estetiğini ve mimari dokuyu bozmayacak. Şehrin doğal ve tarihi görünümüyle çelişmeyecek. Yabancı dilde ifadeler kullanılacaksa Türkçe kelimenin yüzde 25’i büyüklüğündeki puntolarla yazılacak. Ancak getirilen bu standartlara rağmen tabelalar şehirde görüntü kirliliği oluşturmaya devam ediyor.
KENT ESTETİĞİ KORUNACAK
Nevşehir Belediyesi’nin tabelaların estetiğe, tarihi ve doğal dokuya uygun olması ve kentte görüntü kirliliği yaratmaması için aldığı kararı görünce bu konuyu yazmaya karar verdim.
Kent Estetiği Komisyonu çalışmalarını tamamlayarak şehir genelinde tabela ve totemlerde uygulanacak standartları belirledi. Belediye Başkanı Rasim Arı, yürürlüğe giren uygulamayla ilgili şu bilgileri verdi: 15 Ekim’den itibaren yeni açılan işyerleri tabelalarında belirlenen dört çeşit zemin renginden birini seçecek ve yazı tipi poppins olacak. Bunun haricinde tabela asılmasına izin verilmeyecek. Örnek olması açısından ilk uygulama belediyenin ahşap büfelerinde yapıldı. Mevcut tabelaların standartlara uygun hale getirilmesi için önümüzdeki yılın sonuna kadar süre verildi. Bunun yanı sıra şehir genelindeki totemler 31 Aralık’a kadar kaldırılacak. Sadece karayolları ağında bulunan caddelerde tek tip totem uygulamasına geçilecek. Görsel estetiği bozan uygunsuz tabela ve reklam panolarının kaldırılmasıyla Nevşehir’in gerçek kimliği ve güzelliği daha net ortaya çıkacak.
Tabelaların yol açtığı görüntü kirliliğiyle mücadele etmek başta belediyeler olmak üzere ilgili kamu kurum ve kuruluşlarının sorumlulukları arasında yer alıyor. Ayrıca mevzuata göre tabelalara yönelik düzenleme yetkisi de belediyelere ait. Belediyelerin binaların dış cephesine asılan ve görüntü kirliliği oluşturan tabelalara yönelik Nevşehir örneğindeki gibi standart getirmesi güzel olmaz mı? Tabelalar güzelleşirse şehirler de güzelleşir.
