Büyükada Rum Yetimhanesi otel oluyor

Biz Adalılar için yıllardır kâbus gibi duran, yıkılmaya yüz tutmuş bina, çaresizliğin simgesi olmaktan çıkıyor. Eski Adalılar, binanın cıvıl cıvıl halini hatırlıyor. Uzun yıllardır harap haliyle görmezden gelinen bina, Adalar Vakfı’nın kurucusu olduğu Adalar Müzesi’nde açılan bir sergiyle, yeniden gündemde. Yetimhane binası, Avrupa’nın en büyük ahşap yapısı. Tarihi değerinin yanı sıra bugün yıkılmanın da eşiğinde bulunuyor. Deniz Koç Çeliker’in küratörlüğünü ve tasarımını üstlendiği sergi, Doç. Dr. Yaşar Tolga Cora ve Derya Koç tarafından düzenlendi. Açılışın en dikkat çekici ismi, Fener Rum Patriği Bartholomeos’tu. Bartholomeos, Avrupa’nın en büyük ahşap yapısı olma özelliğini taşıyan tarihi binanın restore edilerek otel olarak hizmet vereceğini duyurdu. Bartholomeos, patrikhanenin tutumunu şöyle izah etti: “Otel, ideal bir seçenek olarak görülmeyebilir. Ancak bir el atılmazsa binanın yıkılacağı açıktı.” Patrik, yapının esasen “dinlerarası diyalog” ile “ekolojik çalışmalar ve araştırmalar” başlıkları altında iki ayrı merkeze dönüştürülmek istendiğini belirtti. Ancak bu girişimlerin çeşitli nedenlerle başarısızlıkla sonuçlandığını, bu nedenle rotanın otel projesine çevrildiğini ifade etti.

TÜRK VE YUNAN ŞİRKETLERİNDEN ORTAK PROJE

Bartholomeos, projenin bir Türk şirketi ile bir Yunan şirketinin iş birliğiyle yürütüleceğini açıkladı. Bu ortaklığın, “Türkiye ile Yunanistan arasında birlik, iş birliği ve dostluğun bir sembolü” olacağını öne sürdü. Sergi, 22 Mayıs 2026’da ziyarete açıldı ve yıl boyunca sürecek. Büyükada Hristos Tepesi’nde konumlanan Yetimhane yaklaşık 120 yaşında. Ciddi yapısal riskler altında bulunan yapı, yalnızca mimari bir anıt değil; aynı zamanda Adalar’ın toplumsal hafızasının da taşıyıcısı. Yetimhane, ortak mirasımız olarak korunmayı bekliyor. Sergi, yapının mimari özelliklerini, kullanım evrelerini ve bugüne uzanan korunma mücadelesini ele alıyor. Arşiv belgeleri, fotoğraflar, çizimler ve tanıklıklarla zenginleşen çalışma, Yetimhane’nin geçmişini ve bugün içinde bulunduğu kritik eşiği görünür kılıyor. 2010 yılında Avrupa Yatırım Bankası Enstitüsü iş birliğiyle yürütülen çalışmalar sonucunda, Yetimhane 2018 yılında Avrupa’nın “En Çok Tehlike Altındaki Yedi Kültürel Miras Alanı” listesine dahil edildi. Bu gelişme, Büyükada Rum Yetimhanesi’nin uluslararası ölçekte görünürlüğünü artırırken, korunmasına yönelik somut adımların da önünü açtı. Adalar’ın kültürel peyzajının en güçlü simgelerinden biri olan Büyükada Rum Yetimhanesi bugün kritik bir tarihsel eşikte bulunuyor: “Olmak ya da olmamak.” Yetimhanenin kurtarılması için yıllardır uğraşan sivil örgütlerden biri de Adalar Vakfı. Adalar Vakfı Başkanı, mimar Ali Erkurt, hazırladıkları serginin anlamını şu sözlerle özetledi: “Bu sergi, o eşiği birlikte düşünmek, anlamak ve aşmak için bir davettir.” “Tanrı umuda bir kardeş verdi: Hafıza.” – Michelangelo (1475 - 1564)