Huzurlu bir yaz için...

Uzun bir tatilin ardından yeniden günlük hayata döndük. Ama yaz daha yeni başlıyor. Önümüzde tatiller, düğünler, seyahatler ve bütçeyi zorlayabilecek pek çok harcama var.

Geçmiş harcamalara üzülmek yerine bütçeyi toparlayalım, gereksiz yüklerden kurtulalım ve yazı finansal güçlü geçirelim.

FOTOĞRAFI ÇEKİN

İnsan beyni belirsizlikten hoşlanmaz. Araştırmalar gösteriyor ki insanlar çoğu zaman gerçek rakamlardan değil, rakamları bilmemekten stres oluyor. Finansal yaz temizliğinin ilk adımı görmek.

• Bugün 15 dakika ayırın.
• Banka hesaplarınıza bakın.
• Kredi kartlarınıza bakın.
• Birikimlerinize bakın.
• Borçlarınıza bakın. mHepsini tek sayfaya yazın.

PAHALI SÜRPRİZLERİN ÖNÜNE GEÇİN

Para yönetiminde en güçlü alışkanlıklardan biri geleceği tahmin etmeye çalışmak. Önümüzdeki birkaç ay içinde hangi masraflar çıkacak?

• Kimlerin düğünü var?
• Tatil planınız var mı?
• Misafir gelecek mi?
• Aracınızın bakımı yaklaşıyor mu?
• Çocukların yaz harcamaları olacak mı?

Yaklaşan harcamaları göz ardı ederseniz, bütçenizi olduğundan daha rahat sanabilirsiniz. Oysa finansal rahatlık, sürpriz yaşamamakla başlıyor.

ABONELİK TEMİZLİĞİ YAPIN

Yazlıkları çıkarırken giymediğiniz kıyafetleri ayırıyorsunuz. Şimdi aynı şeyi abonelikleriniz için yapın.

• Telefonunuzdan uygulama ödemelerini kontrol edin.
• Kredi kartınızdan düzenli çekilen üyelikleri inceleyin.
• Yazın kullanmayacağınız dijital platform, spor üyeliği ya da uygulama olabilir.
• Küçük rakamlar çoğu zaman gözden kaçar. Ama kullanmayacaksanız, neden ödeyesiniz?

KAÇAKLARI BULUN

Evde bir su kaçağı olsa çözmeye çalışırız. Finansal hayatta da aynı mantık geçerli. Yazın paranız en çok nereden sızıyor?

• Online alışveriş mi?
• Dışarıda yeme içme mi?
• Market alışverişleri mi?
• Kıyafetler mi? Kendinizi gözlemleyin ve harcama yapmadan önce sorgulayın.

YAZIN EN TEHLİKELİ CÜMLESİNE DİKKAT

Her mevsimin kendine ait bir harcama bahanesi vardır. Yazınki genellikle şudur: “Bir kere yaşıyoruz.” Haklısınız. Ama yaz bitecek. Eylül ayını da yaşayacağız. Kredi kartı ekstresini de göreceğiz. Davranış bilimciler insanların bugünkü mutluluğu gelecekteki sonuçlardan daha değerli görme eğiliminde olduğunu söylüyor. Buna “şimdiki zaman yanlılığı” deniyor. Gelecekteki gelire güvenerek bugünkü bütçe gerçeğini göz ardı etmeyin.

KENDİNİZE ‘YAZ HARCAMA LİMİTİ’ KOYUN

Yazın keyif yapmak son derece doğal. Ama keyif ile kontrol arasında bir denge kurmak gerekiyor. Bu nedenle kendinize yaz boyunca kullanabileceğiniz aylık belirli bir ‘eğlence bütçesi’ belirleyin. O tutarın içinde istediğinizi yapın. Dondurma yiyin. Tatile gidin. Arkadaşlarınızla dışarı çıkın. Ama sınır belli olsun. Sınırlar özgürlüğü azaltmaz. Tam tersine kontrol hissi yaratır.

SOSYAL MEDYAYA ALDANMAYIN

Yaz aylarında sadece hava değil, beklentiler de ısınıyor. Bir bakıyorsunuz herkes tatilde. Herkes yeni bir yerde yemek yiyor. Herkes eğleniyor gibi görünüyor. Ama unutmayın, sosyal medya insanların hayatının özeti değil, vitrini. Başkalarının paylaşımlarına bakarak harcama yapmak bütçenin en pahalı tuzaklarından biri. Kendinize sık sık şu soruyu sorun: “Ben bunu gerçekten istediğim için mi yapıyorum, yoksa bir şeyleri kaçırıyormuş gibi hissettiğim için mi?”

HEDEFE ARA VERMEYİN

Ocak ayında koyduğunuz hedefleri hatırlıyor musunuz? Belki bir tatil fonu, ev peşinatı, acil durum birikimi, belki de çocuğunuz için bir hedef... Şimdi dönüp tekrar bakın. Hedef hâlâ geçerli mi? Miktarı güncellenmeli mi? Yaz aylarında gevşeyip hedeflerden uzaklaşmayalım.

HAFTANIN ANKETİ

Bir takipçimden gelen mesajı anket olarak sordum, siz ne düşünüyorsunuz?

“Merhabalar Özlem Hanım. 24 yaşındayım, KPSS sınavına hazırlanıyorum. Ekimde sınavım var. Konularım bitti sayılır, tekrar yapıyorum. Ayrılık sürecindeyim ve bu yüzden tam anlamıyla odaklanamıyorum derse, yine de ders çalışmaya çalışıyorum. İşe girmek istiyorum ama part time olması gerekiyor çünkü tam zamanlı olursa derslerime çalışamam. Ama işe girip girmemek konusunda kararsızım. Sizce derslerime mi yoğunlaşmalıyım yoksa part time bir iş mi bulmalıyım? Evimize iki dakikalık mesafede petrolde iş ilanı gördüm. Tam zamanlı sanırım gündüz içinmiş aradıkları. Evime yakın olması kafama yatıyor. Nasıl bir yol izlemeliyim? Bir de sınav 2 senede 1 kez oluyor. İşe girmek isteme sebebim ise biraz da maddi olarak bağımsız olabilmek, hayata karışmak için. Çünkü evde duvarlar üstüme üstüme geliyor gibi hissediyorum bazen. Bir de eve yardımcı olunca zaman geçiyor. Babam pazarcı, ona yardım ediyoruz, patates yapıyoruz. Kardeşim de bahçede yani çuvallama, yıkama falan. Bir de motor almak istiyorum kendime. 50 cc’lik tabii, karta faizsiz taksitle.

Anketteki soru: İşe girsin mi?

GİRSİN. ONA İYİ GELECEK % 65

 EVDE OTURSUN % 35