Yeni yapılan bir inşaattan daire aldım ancak dairede sürekli problem yaşıyorum. Daireyi kullanırken bu durumu yaşadığım için dava açmam gerektiğinde ne yapmalıyım? H.Z.
Okuyucumun durumu zaman zaman karşılaşılan bir olay. Bu durum çoğunlukla yeni inşa edilmekte olan binalarda müteahhitten satın alınan dairelerde karşılaşılmaktadır. Müteahhitten alınıyor olmasına özellikle işaret ettim, çünkü bu husus okuyucuma vereceğim yanıtta önem taşıyor şöyle ki: Müteahhit ticari amaçla daire satışı yaptığı için bu ilişki tüketici mevzuatına girer. Zira bu konu yasada şöyle tarif edilmiştir: “Satıcı: Kamu tüzel kişileri de dahil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla tüketiciye mal sunan ya da mal sunanın adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişi”
İşte ticari amaçla satışlarda, satılan malın ayıplı olması durumunda da Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun uygulanır. Bu kanuna göre de satılan mal ayıplı çıktığında alıcının kullanabileceği hakları şöyle sıralanmış. “Malın ayıplı olduğunun anlaşılması durumunda tüketici; a) Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme, b) Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinden indirim isteme, c) Aşırı bir masraf gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme, ç) İmkan varsa, satılanın ayıpsız bir misli ile değiştirilmesini isteme, seçimlik haklarından birini kullanabilir. Satıcı, tüketicinin tercih ettiği bu talebi yerine getirmekle yükümlüdür.”
İşte ilişki tüketici haklarını ilgilendirdiği ve bu gibi durumlarda tüketicinin seçimlik haklarını kullanması mümkün hale geldiğine göre tüketicinin önce Tüketici Hakem Heyetlerine başvurup, bu hususta bir karar verilmesini talep eder. Çıkan karara karşı da Tüketici Mahkemesine başvurmak durumunda kalabilir. Ancak bu durumlarda süreler ve ihtilaf konusu malların değeri önem arzeder. Mesela Tüketici Hakem Heyetine başvurularda maddi sınırlar rol oynar ve bu maddi sınırlar her yıl değiştiği için bu gibi hallerde bir bilene, mesela bir meslektaşıma başvurmak önemlidir. Satın alma müteahhitten değil de, satın alınan dairenin mesela toprak sahibinden alınmış olması halinde ise bu halde tüketici mevzuatı devreye girmez, konu asliye hukuk mahkemelerini ilgilendirir.
