İşlem temeli çökmeli

07 Ocak 2014, Salı 05:00
AA

Dövizin TL karşısında değer kazanması halinde mali güçlüğe düşecek tacirlerin borcu TL’ye çevirme veya indirim sağlama imkanı olduğu bir meslektaşınız tarafından ileri sürülmüş. Bu doğru mudur, nasıl işler? S.L.

Bahsettiğiniz TL’nin döviz karşısında değer kaybetmesi olayı, elbette sadece ticaret hayatı içinde bulunan tacirleri değil, dövizle borçlanan herkesi olumsuz etkiler. Bankalardan dövizle kredi kullanan vatandaşlarımız olduğu gibi dövize bağlı olarak taksitle daire alan vatandaşlarımız var. Şimdi onların borcu bir anda katlanmış oldu.

[[HAFTAYA]]

Bu oldukça sıkıntılı bir durum yaratır, ödeme güçlüğü başlar, temerrüde düşme olayları yaşanır. Bu durumlarda bir çözüm olduğu hususunu söyleyen meslektaşım her kim ise elbette hukuki olarak konuşmuş ve doğruyu söylemiştir. Buna ‘borcun yeni duruma uyarlanması’ denilir. Ancak bu bir dava konusudur. Bu yolun varlığını meslektaşım açıklamış, o halde ben size nasıl olacağını aktarayım.

Sözleşmelerde, karşılıklı edimler vardır, örneğin biri bir mal verir, diğeri de buna karşı bir bedel öder. Veya biri malının kullanımını birine terk eder, diğer taraf da belli zamanlarda bir kira bedeli öder. Bu hallerde bir taraf için bu sözleşme çekilmez hale gelirse o taraf mahkemeden sözleşmenin ‘bedel’ maddesinin yeni duruma uyarlanmasını talep eder. Çekilmezlik halini mevzuat ‘işlem temelinin çökmesi’ olarak isimlendirir.

Bu hal mevcut ise, borç mahkeme kararı ile yeniden yapılandırılır, ya bakiyede düşme sağlanır veya borç TL’ye dönüştürülür. Ancak bu, dövizdeki küçük oynamalarda uygulanmaz, işlem temelinin çökmesi olarak kabul edilecek önemli kayıplarda uygulanır. Ekonomik kriz yaşanan ülkemizde de uygulanmıştır.

Sıradaki haber yükleniyor...