Gıda işi ile ilgilenen dükkanımızın bulunduğu yolun giriş ve çıkışı toplu ulaşım sistemi yapımı nedeniyle kapatıldı. Şimdi dükkanımıza ulaşım adeta kesildi, bazı işyerleri kapandı ama bizim işyerimiz için kira artırım talebi geldi. Buna karşı ne yapılır?
Doğrusu işyeri konusunda kira belirlemesi için mutlaka kira arttırımından söz edilmez. Şartları varsa kira indirimi de söz konusu olabilir. Buradaki kiralarla ilişkin bir kuraldan söz etmek isterim. Kiraya veren, kiralanan yeri kullanmaya uygun vaziyette teslim etme ve kullanma süreci içinde de kullanmaya elverişli biçimde bulundurmaya mecburdur. Okuyucumun anlattığı olayda bugün kiralama tarihindeki şartların değiştiği açıkça görülüyor. Evet bu hale gelmede kiraya verenin bir ihmali veya kusuru yoktur ama kiracının, işyerinde değer kaybı vardır. Bu gibi hususlar için yasa hükmü şöyle: “Sözleşmenin yapıldığı sırada taraflarca öngörülmeyen ve öngörülmesi de beklenmeyen olağanüstü bir durum, borçludan kaynaklanmayan bir sebeple ortaya çıkar ve sözleşmenin yapıldığı sırada mevcut olguları, kendisinden ifanın istenmesini dürüstlük kurallarına aykırı düşecek derecede borçlu aleyhine değiştirir ve borçlu da borcunu henüz ifa etmemiş veya ifanın aşırı ölçüde güçleşmesinden doğan haklarını saklı tutarak ifa etmiş olursa borçlu, hakimden sözleşmenin yeni koşullara uyarlanmasını isteme, bu mümkün olmadığı takdirde sözleşmeden dönme hakkına sahiptir.“ Şimdi burada görülen o ki, kiracının bir kusuru bulunmadığı bir durumla, işyerinin iş kapasitesi elbette azalmıştır. Yani okuyucumun kira zammından bahsetmesine karşın, madde hükmüne göre tam tersine kira indirimi talebinde bulunmak mümkündür. Bu da, dava tarihi itibariyle uyarlama talebi olarak gündeme gelecektir.
