Artış hesaplanamaz

Pazar, 14 Mart 2010 - 05:00

Kiracım bir yıllık ve dönemi 30 Nisan 2010’da bitiyor. Sözleşmemizde artırım şartı var. Madde şöyle: “Kira rayiç bedelinin yıllık TEFE–TÜFE ortalaması oranında artışını kiracı şimdiden kabul ve taahhüt eder.” Bu durumda yüzde kaç artırabilirim? S.U.

Doğrusunu isterseniz anladığınız manada bir artırım alamayacaksınız. Peki bu ne demek? Bu şu demek: Birincisi kira sözleşmesindeki artırım şartı ilk dönemin sonunda bir defalık geçerlidir. Siz ilk dönemin sonundasınız. Yani artırım şartı geçerli. Ancak bir başka kural. Artırım şartı hesaplanabilir olmalıdır. Hesaplanabilir olmazsa bu da geçersizdir

Sizinkine bakalım. TÜİK’in (Türkiye İstatistik Kurumu) kastetiğiniz anlamda TEFE diye bir hesabı kalmadı. O eskidendi. Bunun açılımı toptan eşya fiyat endeksiydi. Bu terk edildi. Onun yerine ÜFE var yani üretici fiyat endeksi. Yani TEFE diye bir hesap olmayınca hesaplama yapılabilir bir artırım şartı da yoktur. Bu birincisi.

İkincisi: ÜFE ve TÜFE dört ayrı rakamı içerir. ÜFE’de bu dört rakamdan hangisinin kastedildiği açıklanmalı. Aksi halde bu hali ile artırım şartı hesaplanamaz. Yani sözleşmenizdeki artırım şartı açık olmadığı için geçersiz. Ancak yasal olarak artırım şartı talep edebilirsiniz ama sözleşmenizden bağımsız olarak artırım yapılır. O da ÜFE’nin 12 aylık ortalaması oranında olacaktır. Bu üç yıl böyle sürecek, dördüncü yılın sonu rayiç esas alınacaktır. 30 Nisan 2010’daki artış oranı o tarih geldiğinde belli olacak.

Tavsiye edemiyorum
Bir işyerinin içinde kiraladığım alanda ürünlerimi satmaktaydım. Bir gün geldiğimde ürünlerimin bulunduğu alanı dümdüz gördüm. Mağaza müdürü gece benim işyerimi kaldırmış, eşyamı dışarı atmış. Bunun için dava açacağım. Bana bir avukat tavsiye eder misiniz? Ö.

Hayır edemiyorum, zira baroya kayıtlı avukatların tümü bir davada görev üstlenecek durumdadır. Bunlardan herhangi biri ile çalışabilirsiniz. Yeter ki görüştüğünüz meslektaşım görevi kabul etsin.

Bazı arkadaşlarım konu ile yakından ilgili olmadıkları için görev kabul etmeyebilirler. Bir avukat görev kabul etmeme konusunda gerekçe göstermek zorunda da değildir.
Dolayısıyla (şayet ihtilaf İstanbul’da ise) yaklaşık 28 bin civarında avukat vardır ve bunlardan birkaçı ile görüşüp işbirliği yapabilirsiniz. Özellikle bir meslektaşımı tavsiye edemiyorum.