Dikkat! Beyanda son gün

2009 yılı içinde elde edilen kazanç ve iratlardan dolayı, en geç bugün mesai saati sonuna kadar yıllık Gelir Vergisi beyannamesi verilmesi gerekiyor

Dikkat! Beyanda son gün

BEYANNAME VERMEK ZORUNDA OLANLAR

2009’da kazanç ve irat elde edenlerden, bugün beyanname vermek zorunda olanlar şöyle:

 * Anonim şirketten 44.000 TL ve üzerinde ‘temettü geliri’ kazanan * Limited şirketten 44.000 TL ve üzerinde ‘kâr payı’ alan * Off-shore’dan 1.070 TL’yi aşan ‘faiz’ elde eden * Yabancı ülkedeki bankalardan 1.070 TL’yi aşan faiz elde eden * 1.070 TL’yi aşan ‘alacak faizi’ elde eden * 1 Ocak 2006’dan önce ihraç edilen devlet tahvilinden 26.410 TL’yi aşan faiz geliri elde eden * 1 Ocak 2006’dan önce ihraç edilen devlet tahvilinden 17.900 TL’yi aşan kazancı elde eden * 22.000 TL’yi aşan tutarda eurobond faizi elde eden * 1 Ocak 2006’dan önce ihraç edilen eurobond’lardan 17.900 TL’yi aşan tutarda kazanç elde eden * 1 Ocak 2006’dan sonra ihraç edilen eurobond’ların alım satımından kazanç elde eden * İki yıl içinde elden çıkartılan hisse senedinden 7.600 TL’yi aşan tutarda kazanç elde eden * Kooperatif hissesi satışından 7.600 TL’yi aşan kazanç elde eden * 4 yıl içinde elden çıkarılan gayrimenkulden 7.600 TL’yi aşan tutarda kazanç elde eden * Gerçek usulde vergilendirilen tacir * Gerçek usulde vergilendirilen çiftçi * Serbest meslek erbabı * Kollektif şirket ortakları * Komandit şirketlerin ortakları * 2.600 TL istisna haddini aşan konut, 22.000 TL’yi aşan işyeri kira geliri elde edenler * Gelir Vergisi’ne tabi ücret alan * Birden fazla işverenden alınan ve birinci işveren hariç diğer işverenlerden 22.000 TL’yi aşan tutarda ücret elde eden * 7.600 TL’lik istisnayı aşan diğer kazanç ve irat elde edenler Ticari, zirai ve serbest meslek faaliyetlerinden dolayı kazanç sağlanmamış olsa bile yıllık gelir vergisi beyannamesi vermek zorunda.

BEYAN EDİLMEYECEK GELİRLER

 * Tek işverenden alınan ve vergi kesintisi yapılan ücretler * Banka mevduatndan elde edilen faiz * Repo geliri * Döviz faiz geliri * Off Shore’dan 1.070 TL’yi aşmayan faiz geliri * Yabancı ülkede banka hesaplarından elde edilen, 1.070 TL’yi aşmayan faiz geliri * Tutarı 1.070 TL’yi aşmayan alacak faizi * Anonim şirketlerden 44.000 TL’yi aşmayan kâr payı * Limited şirketlerden 44.000 TL’yi aşamayan temettü geliri * Yatırım fonu ve yatırım ortaklıklarından sağlanan kazanç * Gayrimenkul yatırım fonlarından sağlanan kazanç * Bonodan elde edilen faiz * Bono alım satım kazançları * 1 Ocak 2006’dan önce ihraç edilen devlet tahvilinden elde edilen 26.410 TL’yi aşmayan faiz * Bu tarihten önce ihraç edilen devlet tahvillerinin alım satımından 17.900 TL’yi aşmayan kazanç * 1 Ocak 2006’den sonra ihraç edilen tahvilden elde edilen faiz ve kazanç * Tutarı 22.000 TL’yi aşmayan eurobond faiz geliri * 1 Ocak 2006’dan önce ihraç edilen eurobond’ların alım satımından sağlanan 17.900 TL’yi aşmayan kazanç * İki yıl elde tutulduktan sonra satılan hisse kazancı * Borsa kazançları * Kooperatif hissesi satışından, 7.600 TL’yi aşmayan kazanç * 4 yıl elde tutulduktan sonra satılan gayrimenkul kazancı * 2.600 TL’yi aşmayan konut kira geliri * Gelir Vergisi stopajına tabi tutulmuş olan ve tutarı 22.000 TL’yi aşmayan işyeri kira geliri * Gerçek usulde vergilendirilmeyen zirai kazanç * Diğer ücretler * Dar mükellef gerçek kişilerin tevkifle vergilendirilen; a- Ücretler b- Serbest meslek kazançları c- Menkul sermaye iratları d- Gayrimenkul sermaye iratları e- Kurumlardan elde edilen kâr payları * Dar mükellef gerçek kişilerin gerçek usulde vergilendirilmeyen zirai kazançları * Kazanç ve iratların istisna haddi içinde kalan kısımları * Dar mükellef gerçek kişilerin yukarıda sayılan kazanç ve iratların birkaçı veya tamamından ibaret olan gelirleri.

KİRA GELİRİ 2.600 TL'Yİ AŞARSA BEYAN ETMEK ŞART

2009’da sadece kira geliri elde etmiş olanlardan; * Konut kira gelirinde istisna olan 2.600 TL’yi aşan tutarda konut kira geliri elde edenler * 22.000 TL’yi aşan işyeri kira geliri elde edenler * Hem konut, hem işyeri kira geliri elde edenlerden, konut kira gelirinin 2.600 TL’yi aşan kısmı ile vergi stopajına tabi işyeri kira geliri 22 bin TL’yi aşanlar * Konut dışındaki gayrimenkulünü (büro, dükkan, mağaza ya da depo gibi) kira almadan tahsis edenler * Konutunda birinci derecede akraba dışındaki kişileri kira almadan oturtanlar * İşyerini vergi kesintisi yapma zorunluluğu olmayanlara (basit usulde vergiye tabi mükelleflere veya yabancı elçiliklere) kiralayanlar * Diğer mal ve haklardan kira geliri elde edenler, bugün beyan vermek zorundalar.

KONUT KİRASI NASIL BEYAN EDİLECEK?

Kira gelirinden önce 2.600 TL istisna tutarı düşülecek. Kiranın istisna düşüldükten sonra kalan kısmından ya yüzde 25 götürü gider ya da belgeye dayanan gerçek gider düşülecek. 2.600 TL’lik istisnadan yararlanmak için kira gelirinin tam zamanında beyan edilmesi gerekiyor. Konut kira gelirlerinin eksik beyan edilmesi veya kanuni süresinden sonra edilmesi (pişmanlıkla beyan edenler hariç) veya hiç beyan edilmemesi halinde bu istisnadan yararlanılamayacak.

MESLEKİ KAZANÇ SAHİBİ YARARLANAMAZ

2009’da elde ettiği ticari, zirai ve mesleki kazancından dolayı yıllık Gelir Vergisi beyannamesi verenler 2.600 TL’lik istisnadan yararlanamayacak. Yani, bakkal, manav, konfeksiyoncu, sarraf, mobilyacı, nakliyeci, galerici, emlakçı, çiftçi, muhasebeci doktor, avukat gibi meslekler elde ettikleri konut kira gelirlerinin miktarı ne olursa olsun, beyannamelerine dahil edecek.

ÖZELLİK TAŞIYAN DURUMLAR

* 2.600 TL’lik istisna, birden fazla konuttan kira geliri elde edenlerin, kira gelirlerine ayrı ayrı değil, toplamına uygulanıyor. * Karı-koca ve çocukların ayrı ayrı konut kira geliri elde etmeleri halinde bu istisna koca, eş ve çocukların her biri için ayrı ayrı uyglanıyor.

KİRA VERGİSİNDEN İNDİRİLECEK GİDERLER

Mükellefin kira gelirlerinden indirebileceği giderler için ‘gerçek gider usulü’ ve ‘götürü gider usulü’nü seçme hakkı var. İndirilecek gerçek giderler * Isıtma, su ve asansör giderleri * Kiraya verilen malların idare giderleri * Kiraya verilen mal için yapılan borçlanma faizi * Kiraya verilen bir gayrimenkulün, 5 yıl süre ile edinim bedelinin yüzde 5’i * Kiraya verilen mal ve haklar için ödenen vergi, resim, harç ve şerefiyelerle, belediyelere ödenen harcamalara iştirak payları * Onarım giderleri * Kira ile oturulan konutun kira bedeli * Ödenen zararlar.

İŞYERİ KİRASINDA VERGİ KESİNTİSİ

İşyeri kirası ödemeleri sırasında kiracı, ödediği kiranın yüzde 20’sini Gelir Vergisi olarak, mal sahibi adına vergi dairesine öder. Mal sahibine kiranın yüzde 80’i kalır. Kira geliri elde edenler 2009 yılı içinde elde ettiği kiralar toplamı (konut kira gelirleri dahil), 22.000 TL’yi aşması halinde, kira gelirlerinin tamamını (2.600 TL’lik istisna haddi içinde kalan konut kiraları hariç) beyan edecekler ve hesaplanan Gelir Vergisi’nden yıl içinde kesilen vergiyi mahsup edecekler.

TİCARİ İŞLETMENİN GAYRİMENKULÜ

Ticari işletmeye kayıtlı gayrimenkulün işyeri olarak kiraya verilmesinde kiracı, kira ödemelerinden yüzde 20 stopaj yapmayacak, yüzde 18 Katma Değer Vergisi ödeyecek. Kira bedeli, ticari kazanç olarak beyan edilerek vergilendirilecek. İşletmeye ait konutun kiraya verilmesinden elde edilen gelirden 2.600 TL’lik istisna düşülmeyecek.

VERGİ İADESİ ALACAKLAR

2009’da elde edilen ve tutarı 22 bin TL’yi aşan işyeri kira gelirlerinin tamamının beyan edilmesi gerekiyor. Ancak beyan herkesin vergi ödeyeceği anlamına gelmiyor. 95.600 TL’ye kadar, stopaj yapılan işyeri kira geliri beyan edenler, vergi ödemeyeceği gibi vergi iadesi alacaklar. 2009’da 22 bin TL’den 95.600 TL’ye kadar işyeri kira geliri beyan edenler vergi ödemeyecek ve tabloda görülen tutarda vergi iadesi alacak.

3