Dil ne, yazı ne?

Pazartesi, 16 Şubat 2015 - 05:00

Okullarda Osmanlıca öğretilecek. Peki bu, çocuklarımıza ne yarar sağlayacak? Bir bilginiz var mı?  M.S.

Osmanlıca öğretmenin yararından söz edildi, demek ki siz kaçırdınız. Denildi ki “Eski mezar taşları yeni nesil tarafından okunamıyor, bunları okumak için Osmanlıca öğreteceğiz.” Konu bu, siz nasıl kaçırdınız? Ama acaba Osmanlıca öğrenmekle, eski yazı ile yazılmış mezar taşı okunur mu? Osmanlıca diye bir şey var mı? Varsa bu nedir? Osmanlı İmparatorluğu’nda saray erkanı ve elit tabaka Arapça, Farsça ve Türkçe karışımı bir dil kullanırdı. İşte Osmanlıca diye adlandırılan dil budur. Tek başına geçmişi olan bir dil değil. Peki Osmanlı’da saray erkanı ve elit tabakanın kullandığı dil, bu karışım ise halk ne kullanırdı? Halk bildiğimiz Türkçe’yi kullanırdı. Geçmişi, alt yapısı ve kuralları olan dili. Dolayısı ile Osmanlıca dili kullanalım derken elit tabaka dilini kastediyorsak, Arapça, Farsça ve Türkçe karışımı bu dili kullanacağız. Peki kullanalım ama Osmanlıca denilen bu dili kullandığımızda mezar taşını okuyabilir miyiz? Okuyamayız, çünkü mezar taşları Arap harfleri ile yazılmıştır. O halde mezar taşı okumak için Osmanlıca değil, Arap harflerini öğrenmek lazım. Zira Osmanlıca, Türk harfleri ile de yazılabilir. Şöyle:

Ney-i bezm-i gamem ey (m)ah ne bulsan yele ver
Oda yanmış kuru cismimde hevadan gayrı
Yetti bîkesliğim ol gaayete kim çevremde
Kimse yoh çevrile girdâb-ı belâdan gayrı
Ne yanar kimse bana âteş-i dilden özge
Ne açar kimse kapım bâd-i sebâdan gayrı

İşte bu Osmanlıca ve ben bunu Türk harfleri ile yazdım. Yani bunu yazmak için Arap harfleri gerekmiyor.
Peki bir de Osmanlı da halkın kullandığı dile bakalım:

Gönlüm düştü bu sevdaya
Gel gör beni aşk neyledi
Başımı verdim kavgaya
Gel gör beni aşk neyledi
Ben yürürüm yana yana
Aşk boyadı beni kana
Ne akilim ne divane
Gel gör beni aşk neyledi

Birinci şiir 16. yüzyıldan, ikinci şiir 13. yüzyıldan. İkisi de Türkçe harflerle yazılabiliyor. Peki elit dili mi anlaşılıyor, halk dili mi? Peki Osmanlıca’nın eski yazı veya Osmanlı alfabesi denilen yazı ile yazılması ne anlama geliyor? Hiçbir anlama gelmiyor? Zira o yazı karakterleri Osmanlıca değil, Arap harfleri, Araplara ait, bizlere değil. Osmanlı zamanında kullanılmış olabilir ama bu Osmanlı’ya mal edilmez.

Netice. “Biz çocuklarımızın mezar taşı okumasını istiyoruz” deniliyor ise tamam Arap harflerini öğretin. Ama Osmanlıca diyorsanız, yazısı önemli değil Arapça, Farsça, Türkçe karışımı olan dili öğretin. Görüldüğü gibi bunlar Türk harfleri ile de yazılabiliyor da ne işe yarayacak ben de bilmiyorum. Bugüne kadar da mezarlığa gidip Arap harfi olsun Türk harfi olsun mezar taşı okumayı görev addeden gençliğe de rastlamadım üstelik yaşama şevki aşılamak gerekirken...