Oral Çalışlar

//icdn.posta.com.tr/images/{aspect}/2017/01/17/8170725.png

İsrail'le anlaşma, bir değişim işareti mi?

Salı, 28 Haziran 2016 - 16:00

Son dönemde, Türkiye’nin dış politikasında insanı endişelendiren sinyaller yoğunlaşıyordu. Özellikle Rus uçağının düşürülmesiyle başlayan süreçte, hemen çevremizdeki bütün ülkelerle gerginlik tırmanıyordu. Buna ABD ve AB de eklenince, “Türk'ün Türk’ten başka dostu yoktur” şeklinde ifadesini bulan geleneksel milliyetçi psikoloji öne çıkıyordu.

İsrail’le anlaşma yüreklere su serpti. Bu ülkeyle olan gerginlik, yalnızca bu ülkeyle sınırlı olmayan sorunlar yaratıyordu. İsrail'in batı dünyası üzerindeki etkisini uzun uzun anlatmaya gerek yok. Haaretz Gazetesi, İsrail Başbakanı Netanyahu'nun açıklamasını başlığa çıkarmış: “Bu anlaşma Ortadoğu kargaşası içinde bölgede istikrar anlamına geliyor.” Ardından, "Ambargo denizden devam edecek" vurgusuna, “Ancak, Türkiye'nin Gazze'ye yardımı, İsrail tarafından kabul ediliyor” ekleniyor. Türkiye, “dediğimizi kabul ettirdik” üzerinden konuşuyor. Özellikle, Gazze’ye yönelik ambargonun kaldırılması açısından, etkin bir adım atıldığı vurgusu, öne çıkıyor.

ABD’ye karşı Rusya mı?


Anlaşma, Rusya ile uzlaşma görüşmelerinin gündemde olduğu bir zamana denk geldi. Bu bağlamda, Türkiye'nin “Esad'la da yeni bağlantılar içine girdiği” iddia ediliyor. Ankara'nın, “PYD'ye verilen desteği kırmak amacıyla Şam’la pazarlık yaptığı” haberleri yaygınlaşıyor. Moskova'nın da “denklemin parçası olduğu” vurgulanıyor. Bu yorumlar üzerinden gidilirse, Türkiye'nin, “bölgede Rusya ile birlikte hareket etme eğilimi” içine girdiği, öne sürülebilir. Tüm bunların, Washington'da nasıl bir reaksiyonla karşılaşabileceğini, kestirmek kolay değil. Yakın tarihimiz boyunca, Ankara-Washington ilişkilerinin, Rusya'yla ilişkilerin derinliğine etkisini, hep gördük. İki ülke arasındaki ilişkiler bozulduğunda, Rusya, risk taşıyan bir seçenek olarak gündeme gelmiştir.

Başka iddialar


Ters doğrultuda söylemler de söz konusu: ABD'nin, “PKK’nın Türkiye’ye yönelik silahlı eylemlerini durdurmak” amacıyla devrede olduğu; kulislerde konuşuluyor. Bunun karşılığında, Türkiye'nin Suriye’de PYD'ye karşı daha ılımlı tutum içine girmesinin istendiği de, söylentiler arasında. Ne olursa olsun, elimizdeki somutlaşan veriler/ipuçları şunlar: İsrail’le yeni bir dönemin başlangıcındayız. Rusya ile buzların kırılması da yakın görünüyor. Çok büyük kargaşa ve kaos içinde, iki olumlu ışık... Son dönemde, dış politikanın birçok alanından olumsuz sinyaller gelirken, İsrail'le atılan adım, yeni bir perspektif olarak görülebilir.