Tansiyon ölçmenin kuralları var!

Tansiyonunuzu soğuk odada ya da idrara sıkışmış durumda yapmayın. Stresli, uykusuz, gerginken yaptığınız ölçümlere fazla güvenmeyin

Pazartesi, 05 Temmuz 2010 - 05:00

Tansiyon ölçmenin kuralları var!

HAZIRLAYAN: Özgür Gökmen ÇELENK
Şişli Florence Nightingale Hastanesi Dahiliye Uzmanı Dr. Özgür Şamilgil anlattı

İlaçlar da tansiyonu yükseltir mi?

Dr. Özgür Şamilgil:
Antigripal ilaçlar, bazı doğum kontrol hapları ve hormon tedavisi için kullanılan ilaçlar, vücutta tuz ve su tutulmasına neden olabilen ilaçlar, bazı mineral ve vitaminler tansiyonu yükseltebilir.

Tansiyon yaş ilerledikçe daha mı fazla görülüyor?

Dr. Özgür Şamilgil:
Evet, yaşlanmanın doğal sonucu olarak da yorumlanabilecek bir şekilde damarlarda kireçlenme, sertleşme, esneme kabiliyetinde azalma meydana geliyor. Bu durumda da kan basıncında hafif bir artış eğilimi oluyor.

Tansiyon hangi sıklıkla ölçülmeli?

Dr. Özgür Şamilgil:
Kesinleşmiş bir kuralı yok. Yaşlılarda kan basıncındaki denge daha kolay bozulabildiğinden her gün, en azından bir defa ölçüm yapılması, tedaviye yeni başlayanlarda günde 2-3 defa bakılması gerekir.

İshal veya terleme gibi aşırı su kaybı olan durumlarda fazla tuzlu gıda tüketildiğinde, fazla sıvı alımında, başka bir hastalıkla ilgili ilaç veya bitkisel kökenli takviyeler başlandığında, başka bir hastalık ortaya çıktığında, ölçümler sıklaştırılmalı.
Tansiyonu normal seyreden hastalarda haftada birkaç defa ölçüm yapılması yeterli olabilir.

Tansiyon ölçerken nelere dikkat edilmelidir?

Dr. Özgür Şamilgil: Soğuk odada, idrara sıkışmış durumda ölçüm yapılmamalı. Ruhi stres, yeterli uyku uyunmamış olması, gerginlik, evham hali ön plandayken yapılan ölçüme fazla güvenilmemeli.

Böyle durumlarda en azından 15 dakikalık sakin sessiz bir ortamda dinlenmeden sonra ölçüm yapılmalı. Eforun hemen sonrasında örneğin merdiven çıkıp aceleyle hekimin ofisine giren bir hastanın en azından 5 dakika dinlendirilmesi gerekli.

Sigara, antigripal ilaçlar, kafeinli içeceklerin tüketimin ilk 2 saati içerisindeki ölçümler de yanıltıcı olabilir. En azından ilk ölçümde her iki koldan 5 dakika kadar aralarla birkaç defa önce otururken ölçüm yapılmalı, hangi taraf yüksekse o taraftan takip planlanmalı.

Sonra yatarak, hemen ayağa kaldırılarak ve ayakta durduktan 2 dakika sonra ölçümler tekrarlanarak pozisyona bağlı tansiyon cevabı kontrol edilmeli. Bu özellikle yaşlılarda ihmal edilmemeli.

Koldan yapılan ölçüm sırasında kol vücuda paralel değil hafif dik olabilecek pozisyonda, ölçüm noktası kalp hizasında tutulmalı ve kolun altına destek konulmalı.

Kilolu kişilerde en çok yapılan hatta kol çapına uygun olmayan küçük çaplı manşonla ölçüm yapılmasıdır. Bu durum yanlış olarak tansiyonun normalin üzerinde çıkmasına neden olabiliyor. Kullanılan tansiyon aleti veya cihazının kalibrasyonunun ihmal edilmesi çok sık rastlanılan bir diğer sorundur.

Hatta bu duruma bazı sağlık kuruluşlarında bile dikkat edilmeyebiliyor. Tansiyon cemiyetlerince onaylanmış sertifikalı cihazlar kullanılmalı. Peş peşe çok sık yapılan ölçümlerin stres nedeniyle hatalı olabilir.

2