Kapıcı dairesi için kapıcıdan kira alınmaz

Pazar, 20 Haziran 2010 - 05:00

Soru: 14 dairelik apartmanda kapıcılık karşılığı oturuyorum. Kendi evimmiş gibi kombi, abonelik ve diğer eksikliklerini bana yaptırdılar. 1.5 yıl kira ödemedim. Haftada 2 gün temizlik ve 6 gün çöp alma karşılığında, daire başı aylık 10 TL aldım. Şimdi ise daireye 250 lira kira belirlendi. Binada 12 daire dolu. Hem bu işleri yapıyorum, hem de aylık 130 lira kira veriyorum. ‘Kira vermemem lazım’ dediğim zaman, ‘yaptığın iş part time (yarı zamanlı) olarak gözüktüğü için kira vermen gerek’ dediler. Yapılan işlem doğru mu? Kapıcı dairesi için kira ödemem gerekiyor mu? Adem BULUT Cevap: Binaya verdiğiniz hizmet kapıcılık hizmeti ise kira ödememeniz gerekir. Çünkü, Konut Kapıcıları Yönetmenliği’ne göre, kapıcıya verilmiş olan konut için iş sözleşmesinin devamı süresince kira istenemez. Söz konusu yönetmelikte, part time çalışmanın kapıcı dairesine kira ödemenizi gerektirdiği yönünde bir düzenleme yok. Çalışma usulü, sadece çalışma süresini dolayısıyla ücreti belirler. Part time çalışan kapıcılardan da kapıcı dairesi için kira istenemez.

FUTBOLCULAR İÇİN VERGİ CENNETİ ÜCRETLİLER İÇİN CEHENNEM

Soru: Anayasa Mahkemesi ücretlilerden yüzde 35 vergi kesen kanunu iptal etmişti. Ancak ücretlerimizden yüzde 35 vergi kesilmeye devam ediyor. Futbolcuların devasa transfer ücretlerinden yüzde 15 Gelir Vergisi kesilirken, nasıl oluyor da ücretlilerden yüzde 35 vergi kesiliyor? Bu durum ne zaman düzeltilecek? Dava açmam mı gerekiyor? AKIN Cevap: Anayasa’nın 73’üncü maddesi hükmü, mali güce göre vergi alınmasını emrediyor. Ancak Anayasa’nın bu buyruğunun tam olarak uygulandığını söylemek mümkün değil. Çünkü, bugün itibarıyla yıllık geliri 50.000 TL’yi aşan ücretlinin mali gücü olduğu kabul edilerek, ücretinden yüzde 35 Gelir Vergisi kesilmesine karşın, 5, 10 milyon hatta daha fazla transfer ücreti olan futbolcuların ücretli kadar mali gücü olmadığı kabul edilerek, en üst ligde yüzde 15 (bir alt ligde yüzde 10, diğer liglerde yüzde 5) Gelir Vergisi’ne tabi tutuluyor. (Bu avantaj 31 Aralık 2017’ye kadar devam edecek) Bu durum kamu vicdanını sızlatırken, Türkiye’yi futbolcular için adete vergi cenneti yapıyor. Tabi ücretliler için de vergi cehennemi. Ülkemizde futbol oynayan yabancı futbolcuların pek çoğu, sağlanan vergi avantajı nedeniyle geliyor. Çünkü, 40 yıldan fazla süredir girme mücadelesi verdiğimiz Avrupa Birliği ülkelerinde, futbolcuların ödediği vergi oranı tabloda da görüldüğü gibi yüzde 50’ye kadar çıkıyor. Milyonlarca dolar transfer ücreti alan futbolcuların, çalışanlardan daha düşük oranda vergi ödemesinin eşit ve adil olduğundan söz etmek mümkün değil. Yüzde 35 olan vergi oranını dava etmenize gerek yok. Çünkü, Anayasa Mahkemesi’nin 8 Ocak 2010 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan ve 6 ay sonra (8 Temmuz 2010) yürürlüğe girmesi öngörülen ücretlilere uygulanan yüzde 35 vergi oranını iptal kararı üzerine, hazırlanan ve mecliste olan yasa tasarısı ile, ücretlilere yüzde 35 vergi 76.250 TL den (bugün için bu tutar 50.000 TL) itibaren başlatılıyor. (Düzenleme yıllık 76.250 TL ve daha fazla ücret alanlara 2100 TL avantaj sağlıyor). Ancak bu mini iyileştirme, cennet ile cehennem farkını ortadan kaldırmıyor.

Kızınız 18 yaşını doldurduktan sonra üstünüzden sağlık yardımı alamaz

Soru: 30 yıllık devlet memuruyum. Hâlâ çalışıyorum. 17 yaşında bir kızım var. Yeni çıkan yasaya göre, kızımın sağlık hizmetlerinden ben çalışırken veya emekli olduktan sonra, sigortalı bir işe girmediği veya evlenmediği sürece yararlanıp yararlanamayacağını öğrenmek istiyorum. Bir de vefat halinde emekli maaşımı alıp alamayacağı konusunda bilgi alabilir miyim? Bayram ŞENER Cevap: Kızınız 18 yaşını, lise veya dengi okulda okuyorsa 20, yükseköğrenimde ise 25 yaşını doldurana kadar üstünüzden sağlık yardımı alacak. Kızınız bu yaşları doldurduğu tarihten itibaren üstünüzden sağlık yardımı alamaz. Sağlık yardımını Genel Sağlık Sigortası’na prim ödeyerek alabilir. Emekli olduğunuzda da üstünüzden sağlık yardımı alması mümkün değil. Vefatınızdan sonra bekarsa, evlenmiş olsa da boşanmış veya dul kalmışsa, Emekli Sandığı’na tabi olarak çalışmaması ve kendi çalışmalarından dolayı Emekli Sandığı’ndan aylık almamışsa, Emekli Sandığı’ndan yetim aylığı alabilir. Şüphesiz, yetim aylığı aldığı sürece sağlık yardımı da alacaktır.

10 yıl boyunca aylığınızdan yüzde 10 prim kesilirse sağlık yardımı alabilirsiniz

Soru: Eşim emekli memurdu. Ben Bağ-Kur’dan emekliyim. Ancak kendi sağlık primlerimi ödemediğim için eşimin sağlık imkanlarından faydalanıyordum. Eşimden boşanmış durumdayım. Kendi sağlık sigortam olmadığından, rahmetli babamın Bağ-Kur aylığını alıp sağlık imkanlarından faydalanabilir miyim? Aynı zamanda kendi Bağ-Kur emekli aylığımı alabilir miyim? Bağ-Kur bu durumla ilgili detaylı bilgi vermiyor. Selma IŞITAN Cevap: Bağ-Kur, emekli aylığı alan kız çocuğuna, ana ve babasından dolayı yetim aylığı bağlamaz. Emekli aylığı aldığınızdan, babanızdan dolayı Bağ-Kur’dan yetim aylığı ve sağlık yardımı da alamazsınız. Ancak, sağlık yardımını kendi sigortanızdan almanız mümkün. Muhtemelen isteğe bağlı prim ödeyerek emekli olduğunuzdan, sorunuzda da belirttiğiniz gibi sağlık primi ödemediniz. Bundan dolayı da sağlık yardımı alamıyorsunuz. Ancak, Sosyal Güvenlik Kurumu’na başvurup sağlık yardımı almaya başlayabilirsiniz. Sağlık yardımı almaya başladığınızda, 10 yıl süresince emekli aylığınızdan, emekli aylığınızın yüzde 10’u kadar Genel Sağlık Sigortası primi kesilir.

Çeyiz yardımını yetim aylığı alırken evlenen kız çocukları alabilir

Soru: Babam 2008’de vefat etti. Sigortalı olarak çalıştığımdan, babamdan yetim aylığı alamadım. Annem babamdan kalan maaşı alıyor. Nisan 2009’da evlendim. Hâlâ sigortalı çalışıyorum. Bu halde çeyiz parasından yararlanma hakkım var mı? Şeyda ÇİMENLİ Cevap: Çeyiz yardımını, anne veya babasından dolayı yetim aylığı almaktayken evlenen kız çocukları alabiliyor. Evlendiğiniz tarihte sigortalı çalışmanız nedeniyle, babanızdan dolayı yetim aylığı almadığınız için, çeyiz yardımı alamazsınız.

Geçici iş göremezlik ödeneği için 90 gün prim gerek

Soru: Personelim 10 günlük sigortalı iken evde uykuda karbonmonoksit zehirlenmesinden dolayı ‘6 gün iş göremez’ raporu aldı. Bunun ücretini alabilir mi? Alırsa izlemesi gereken yol nedir? Baran GEÇMEZ Cevap: Raporlu olduğundan, çalışmadığı 6 gün için personelinize ücret ödemek zorunda değilsiniz. Personeliniz 10 günlük sigortalı olduğu için, sigortadan geçici iş göremezlik ödeneği de alamaz. Çünkü, hastalık nedeniyle geçici iş göremezliğe uğranması halinde, geçici iş göremezlik ödeneği alabilmek için, iş göremezliğin başladığı tarihten önceki bir yıl içinde, 90 gün kısa vadeli sigorta kollarına prim ödenmiş olması gerekiyor.