Engelliler konusunda yapacak çok işimiz var

YAZI BOYUTU
Abone Ol Google News

Kansas Üniversitesi’nden iki öğretim görevlisi olan Jean Hall ve Dot Nary, halk sağlığı çalışması ve uygulamasında engelliliği yeniden düşünmeye yardımcı olmak için yazılmış bir kitap olan ‘Public Health Perspectives On Disability Science, Social Justice, Ethics and Beyond’ yani ‘Engellilik Üzerine Halk Sağlığı Perspektifleri; Bilim, Sosyal Adalet, Etik ve Ötesi’nin bazı bölümlerine katkıda bulundular. Springer Yayınevi tarafından bu yıl yayınlanan kaynak kitap, engellilik ve bunun sosyal adaletle kesişimi üzerine öğrenciler, eğitimciler, halk sağlığı görevlileri ve politikacılar için yeni araştırmaları içeriyor.

SORUNLAR SON 50 YILDIR ELE ALINIYOR

Kentucky Üniversitesi’nin Yaşam Süresi Enstitüsü’ndeki Bağımsız Yaşam Araştırma ve Eğitim Merkezi’nde araştırma profesörü olan Dot Nary, halk sağlığının bir parçası olarak engelliliğin tarihi ve evrimi üzerine kitapta bir bölüm kaleme aldı. Yine Kentucky Üniversitesi’nden Nary ve Lindsey Catherine Mullis, ‘Engellilik ve Sağlık Programları: Gelişmekte Olan Ortaklar’ kısmında engelli bireylerin nasıl önemli sağlık eşitsizlikleri yaşadıklarını ve son 50 yılda geliştirilen programların bu tür sorunları nasıl ele aldığını anlatıyor. Prof. Dot Nary, “Geçmişte hasta olarak görüldükleri için engellilerin sağlığını geliştirme çabası yoktu. Engelliliğin nasıl görüldüğü konusunda gerçekten büyük bir değişiklik oldu” diyor.

SAĞLIK HİZMETLERİNDE ZORLUK SÜRÜYOR

Bu bölüm, 1970’lerde engelli hakları ve bağımsız yaşam hareketlerinden güç kazanan hastalık kontrol ve önleme merkezlerine, 80’lerde engellilerin sağlığını desteklemek için programlar oluşturma çabalarına kadar, bu değişimin nasıl gerçekleştiğini özetliyor. Yazarlar, Engelli Amerikalılar Yasası gibi büyük yasaların geçmişini de izliyor ve önemli ilerlemelere rağmen, sağlık hizmetlerinin önündeki engeller gibi zorlukların devam ettiğini belirtiyor.

Yazarlar, özellikle engelli bireyler ile ırksal ve etnik azınlıklara yönelik sağlık eşitsizliklerinin kesişme noktasının toplumda yoğun olduğunu ve bunun da sağlık sistemlerinin ötesinde sistematik bir değişiklik gerektireceğini ifade ediyor. Oregon Sağlık ve Bilim Üniversitesi’nden Donald Lollar, Willi Horner-Johnson, Baylor Scott ve White Rehabilitasyon Enstitüsü’nden Katherine Froehlich-Grobe tarafından yazılan ‘Public Health Perspectives On Disability Science, Social Justice, Ethics and Beyond’ adlı kitapta ayrıca sağlık ve engelliliğin sosyal belirleyicileri, engelliliği ve sağlığı şekillendiren çevresel bağlamlar üzerine bölümler de yer alıyor. Halk sağlığı etiği, özel sağlık bakımı ihtiyacı olan çocuklar, engellilerin yaşlanma süreci ve daha fazlası.

‘HALK SAĞLIĞINDA GÖZ ARDI EDİLİYORLAR’

Nary ve Hall, Covid-19 salgınının engelli bireyler için sağlık sistemindeki eşitsizliklerin görünür örnekler sağladığını söyledi. Ayrıca, Covid-19 teşhisi konulan ve engelleri nedeniyle tıbbi tedavi görmek yerine bakımevine yerleştirilen kişiler de belgelendi. Araştırmacılar, bu tür sorunların yalnızca toplumun bir kısmında veya münferit olaylarda yer almadığını, engelliliğin neden halk sağlığı konuşmalarının ve politikasının bir parçası olması gerektiğini gösterdiğini yazıyor. Jean Hall, “Engelliler, tüm dünyada en büyük azınlık ve herkesin herhangi bir zamanda katılabileceği tek azınlık kategorisidir, ancak halk sağlığında büyük ölçüde göz ardı edilmektedir” dedi.

TÜM ENGELLİLERİ KAPSIYOR

Bu kitap Amerika’da basıldı ama bakıldığında genel çerçevede özetlediğimizde tüm engellileri kapsadığını görmek hiç de zor değil. Kitabın genel başlıkları kısaca şöyle: Engellilik ve Eşitsizlik: Sınırlardaki Yaşam. Engellilik ve Sağlık Programları: Yeni Ortaklar, Özel Sağlık Bakım Gereksinimleri Olan Çocuklar. Afetler ve Engellilik: Retorik ve Gerçeklik, Engelliler için Sağlık Sigortası ve İstihdam Arasındaki İlişki. Halk Sağlığı: İş ve Engellilik, Yetkin Bir İş Gücü Hazırlama Eylemleri. Engellilik Üzerine Halk Sağlığı Perspektifleri: Bilim, Sosyal Adalet, Etik ve Ötesi.

ÜLKEMİZE DE BÖYLE BİR KAYNAK KİTAP LAZIM

Dilerim bir gün ülkemizde de bu kadar kapsamlı bir kitap lisans öğrencileri, eğitimciler, halk sağlığı görevlileri ve politikacılar için yazılır. Buna bizim ülkemizde de çok ihtiyaç var. Zira, engellilik konusunda Avrupa ve Amerika’nın çok gerisindeyiz. Kat etmemiz gereken çok mesafe olduğunu biliyoruz. Böylesi bilimsel yayınlar da gelişmiş ülkelerle aramızdaki mesafeyi kapatmamız ve toplumumuzda farkındalığı artırmamız açısından çok önemli birer kaynak olacaktır.

Her zaman bu sütunlarda belirttiğimiz gibi, burada üniversitelerimizin ilgili bölümlerine çok iş düşüyor. Engellilerin sağlık, eşitlik, adalet gibi yaşamsal ve hukuki sorunları, hakları konusunda bizden bir hayli ileride olan Amerika gibi ülkelerde bile böylesi yayınlara ihtiyaç duyuluyorsa, bizdeki gereksinimi varın siz düşünün artık! Umarım en kısa zamanda bu boşluğu dolduracak çalışmaların başladığını duyarız.

ÇENGELLİ PANO

‘Endişeler başladı’ 

Koronavirüs salgınından etkilenen önemli olayların biri de Tokyo Paralimpik Oyunları. 2021 yılına ertelenen Tokyo Paralimpik Oyunları için endişeler tekrar başladı. Turnuvalardan dolayı salgının yayılışında hızlanma olabileceği, gerekli önlemler alınsa bile yaşanan stresin başarı düşüklüğüne neden olabileceği düşünülüyor. Bakalım neler olacak? Ü. D. Yıldız Teknik Üniversitesi Eğitim Fakültesi İlköğretim Matematik Öğretmenliği

‘KİTAP VE MEKTUP BEKLİYORUZ’

  • 28 yaşındayım, 5 yıldır cezaevindeyim. Bir yıl cezam kaldı. Burada zamanımı spor yaparak ve kitap okuyarak geçiriyorum. Siz değerli okurlardan roman, samimi ve sıcak dostluklar kurabileceğim mektuplar bekliyorum. Harun Karataş L Tipi Kapalı C.İ.K. E-2 Koğuşu Odunpazarı / Eskişehir
  • 29 yaşındayım, 6 yıldır cezaevindeyim, daha da uzun süre buradayım. Yalnızlığımı paylaşacak mektup arkadaşım olsun istiyorum. Dostluğa ve arkadaşlığa önem veren arkadaşların mektuplarını bekliyorum. Ramazan Öztürk E Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu D-16 Koğuşu / Kütahya
  • 30 yaşındayım, 4 yıldır cezaevindeyim, daha cezam var. Kitap okumayı seviyorum. Siz değerli okurlardan ricam, bana kitap göndermeniz ve karanlık günlerde içimizi ısıtacak bir dost eli uzatmanız. Samimi sıcak dostluklar kurabileceğim arkadaşların mektuplarını bekliyorum. Oktay Şimşeker T Tipi Kapalı Cezaevi İnfaz Kurumu A-10 Koğuşu Boğazlıyan / Yozgat

Yazarlarımızdan

Sıradaki haber yükleniyor...
holder